Kohl en oppositie oneens; Duits akkoord belastingen is van de baan

BONN, 26 SEPT. De Duitsers kunnen een verlaging van de belastingen voorlopig vergeten. Afgelopen nacht mislukte een tweede bemiddelingspoging van de Duitse regering om met de oppositie een akkoord te bereiken over de belastinghervorming.

Daarmee is het kernstuk gestrand van bondskanselier Helmut Kohls plannen om de Duitse economie te hervormen. De regering beschouwt een algehele belastingverlaging als het belangrijkste wapen in de strijd tegen de hoge werkloosheid van 4,4 miljoen. Hierdoor zouden investeringen worden gestimuleerd, die nieuwe banen met zich meebrengen.

De regeringscoalitie van CDU/CSU en FDP zullen de plannen voor een grootscheepse belastingverlaging tot inzet maken van de Bondsdagverkiezingen, die op 27 september 1998 worden gehouden. “Nu is de keus aan de kiezers”, zei Erwin Huber gisteravond, de onderhandelaar van de Beierse CSU en tevens minister van Financiën in de deelstaat.

Na afloop van de vastgelopen besprekingen in de bemiddelingscommissie van het parlement, schoven regering en oppositie elkaar de zwarte piet toe. Minister Theo Waigel van Financiën zei dat de SPD onwillig was op ieder compromisvoorstel van de regering in te gaan. SPD-fractievoorzitter Rudolf Scharping meende, dat er niet te praten valt zolang de coalitie niet bereid is een ander belastingplan op tafel te leggen.

De voorstellen, die de regering al in januari van dit jaar presenteerde, voorzien in een algehele lastenverlichting voor de bevolking en het bedrijfsleven ter waarde van 30 miljard mark. Het toptarief van de inkomstenbelasting voor inkomens boven de 90.000 mark zou moeten dalen van 53 naar 39 procent. Het laagste tarief zou verminderen van 25,9 naar 15 procent. Ook de solidariteitstoeslag, bestemd voor het oosten, zou worden verminderd van 7,5 naar 5,5 procent van de inkomstenbelasting. Verder zou een aantal belastingen voor ondernemingen worden verminderd zoals de vennootschapsbelasting.

De SPD heeft zich van meet af aan hevig tegen de belastinghervorming verzet, omdat ze een lastenverlichting van de hogere inkomens niet nodig acht. Ook verlaging van de solidariteitstoeslag, die los van het grote belastingprogramma toch per 1 januari volgend jaar wordt doorgevoerd, was voor de sociaal-democraten niet acceptabel.

Al in juni liepen de bemiddelingspogingen van de regering om met de SPD tot een compromis te komen vast. Voor de belastingplannen, waarmee de Bondsdag (Tweede Kamer) heeft ingestemd, is ook toestemming nodig van de Bondsraad (Eerste Kamer). De Bondsraad, waarin de zestien deelstaten zijn vertegenwoordigd, wordt door de SPD gedomineerd.

De sociaal-democraten hebben de pogingen van de coalitie om sinds de mislukking in juli desnoods op onderdelen van de belastinghervorming een compromis te bereiken eveneens geblokkeerd. De sociaal-democraten willen met een eigen belastingplan de verkiezingen ingaan en voelen er niets voor de regering nog voor die tijd een 'succesje' te gunnen.

Afgelopen week strandde een uiterste poging van CDU/CSU-fractievoorzitter Wolfgang Schäuble, de grote man achter Helmut Kohl, om tot een compromis te komen. Schäuble stelde voor ter dekking van de kosten de benzine-accijns te verhogen, maar stuitte daarmee binnen de eigen coalitie op verzet.

Vakbeweging en bedrijfsleven reageerden uitermate teleurgesteld vanwege de slechte situatie op de arbeidsmarkt. Het enige punt waarop regering en oppositie enkele maanden geleden overeenstemming bereikten is het schrappen van een gemeentelijke kapitaalbelasting voor bedrijven, de zogenaamde Gewerbekapitalsteuer.

Een woordvoerder van de Bond van Belastingbetalers zei dat de politici met het mislukken van de belastinghervorming, de Duitse economie en de belastingbetalers “grote schade berokkenen”.