Kleurrijk Engels

De beste nieuws- en actualiteitenzender ter wereld is nog altijd de BBC Worldservice. De zender is niet altijd even snel in zijn berichtgeving, maar wel degelijk en betrouwbaar, 24 uur per dag in de lucht en overal ter wereld te beluisteren. Al is het soms even zoeken naar de juiste frequentie.

Tweemaal per dag, 's morgens om half zeven en 's avonds om zes uur, zendt de Worldservice - via de middengolfzender op 648 meter en in sommige plaatsen ook op de kabel - het actualiteitenprogramma Europe Today uit. De twee uitzendingen overlappen elkaar gedeeltelijk. Reportages die 's avonds worden uitgezonden worden veelal in de daarop volgende ochtenduitzending herhaald.

Nu lopen actualiteitenrubrieken die aan thematische of geografische grenzen gebonden zijn het gevaar van gettovorming. Op een dag dat er verslag moet worden gedaan van verkiezingen in Polen, Servië en Hamburg is dat gevaar klein, maar in 'nieuwsarme' periodes kunnen dergelijke rubrieken een vergaarbak worden van bijdragen die men elders niet kan onderbrengen of erger: een speeltuin voor hobbyïsten. Europe Today slaagt erin aan beide gevaren te ontsnappen door een enorm aantal vaste en incidentele medewerkers en vooral door originele invalshoeken.

Zo werden voor het referendum in Schotland Schotten geïnterviewd over hun ervaringen in het buitenland. “Op het vliegveld van Orlando in de Verenigde Staten vroegen ze me of ik uit Duitsland kwam”, aldus een man met een zwaar rollende r. “Nee, ik kom uit Schotland, uit Aberdeen”, zei ik. “Kreeg ik als antwoord: 'Dan ben je zeker met de trein gekomen.' Toen heb ik maar het zwijgen ertoe gedaan.”

Na afloop van het referendum werd stilgestaan bij de gevolgen van de uitslag voor de positie van Schotland in Europa. De conclusie was dat de Schotse positie in Europa sterker was geworden en dat Groot-Brittannië een Europeser land was geworden. Alle grote landen hebben regio's met een grotere of kleinere mate van autonomie, Groot-Brittannië nu dus ook. Bovendien werd een interview uitgezonden met een vertegenwoordiger van de 'Frisian Independent Party'.

Het zijn de gesprekken met de buitenlanders die de uitzendingen van Europe Today vaak zo smakelijk maken. Politici, diplomaten, zakenlieden, vakbondsleiders en gewone burgers uit bijna alle Europese landen komen aan het woord. Bijna iedereen spreekt Engels, maar dan wel eigen Engels. Dat leidt tot een ongekende veelkleurigheid. Het Engels van een Fransman lijkt van tussen de kiezen te komen, waardoor het bij het eerste horen soms nauwelijks als Engels te herkennen is. Het Engels van een Duitser houdt iets hoekigs en dat van een Nederlander klinkt houtenklazig, terwijl de klankkleur van de Scandinaviërs nog het meest die van het Engelse Engels benadert.

Ook in het zoeken naar thema's voor Europese reportages is men creatief. Zoals een reportage uit het Oostenrijkse Burgenland over de consequenties voor dat gebied van een toekomstige toetreding van Hongarije tot de Europese Unie. Of een serie over veranderingen in de belangrijkste Europese winkelstraten met onder meer een reportage vanaf de Tserskaja in Moskou, die vroeger getooid was met communistische leuzen, maar waar nu Coca-Colareclames het beeld domineren.

Een service in de ochtenduitzending is het tamelijk uitgebreide krantenoverzicht, dat een aardig beeld geeft van het nieuws dat in andere landen van belang wordt geacht. In dat overzicht worden ook kranten aangehaald die niet in elke Nederlandse stationskiosk te krijgen zijn. Na het referendum in Schotland uitvoerig The Scotsman en The Glasgow Herald, maar bijvoorbeeld ook het Luxemburger Tagesblatt en de Berlijnse Tagesspiegel. Ook sportevementen van de vorige avond krijgen in de ochtenduitzending aandacht, al zal de echte sportliefhebber de samenvattingen wel erg summier vinden.