Naar een swingend imago van de atletiek

In het afgelopen atletiekseizoen op de baan vielen niet alleen de wereldrecords op, maar ook de tweekampen met miljoenen dollars als inzet. “Het is de tijd van zappen en harde muziek. Daar moet de atletiek op inspelen.”

AMSTERDAM, 20 SEPT. Marketingspecialist Rob Pauel noemt de manier waarop in de atletiek wedstrijden worden georganiseerd “gigantisch ouderwets, uit het jaar nul”. Volgens de 45-jarige Tilburger die bijna vier jaar geleden samen met oud-atleet Jos Hermens het organisatiebureau Global Sports opzette, moet de atletiek veel flitsender worden om de slag met andere takken van sport niet definitief te verliezen. “We moeten niet terugdeinsen voor gekke, nieuwe dingen”, vindt Pauel.

Onderzoek heeft uitgewezen dat atletiek bijna geen jonge mensen trekt als toeschouwers. “Vind je het gek?”, vraagt Pauel. “Het is te doods bij de wedstrijden. De WK in Athene waren één slaapverwekkende vertoning. Het was te langdradig. Het moet korter, het kan ook korter. Het is de tijd van het zappen en van harde muziek. Daar moeten we op inspelen.”

Het organiseren van tweekampen met miljoenen dollars als inzet was afgelopen seizoen de noviteit in de atletiek. Bailey en Johnson troffen elkaar op de incourante 150 meter en Gebrselassie en Morceli liepen de al even ongewone twee mijl. Een succes was het niet. Pauel is het daar maar gedeeltelijk mee eens. “Bij de tweekamp tussen Bailey en Johnson is de fout gemaakt dat het alleen maar tussen twee mensen ging. Toen er één geblesseerd raakte, was het effect weg. In Hengelo haakte Morceli al snel af, maar toch hadden de toeschouwers niet van: 'O, het is voorbij.' Dat kwam omdat Gebrselassie een bepaalde tijd moest halen. Dus werd het een strijd tussen Haile en de klok. Hij haalde het net niet, maar de mensen stonden wel op de banken.”

Zo'n tweekamp is voor herhaling vatbaar, vindt Pauel. “Ik geloof heilig in dat soort dingen. Alleen moet je voor de goede combinatie kiezen. In de atletiek gaat het om duels tussen mensen en om tijden en afstanden. Die principes moet je wel intact houden. Je moet niet een atleet tegen een paard laten lopen. Misschien is dat voor een keer ook nog wel leuk, maar je moet er geen circus van maken.”

Global Sports, het bureau van Pauel en Hermens, doet 'in atletiek' en is momenteel een van de grootste in zijn soort in de wereld. Pauel, die onder meer stage liep bij de Amerikaanse honkbalclub Atlanta Braves, houdt zich met de marketing bezig, Hermens begeleidt de atleten. “Atletiek is een sterke sport”, weet Pauel. “Mensen kunnen zich er makkelijk in verplaatsen. Iedereen heeft weleens gelopen. Dus weet je dat het bloedhard is als een atleet de 100 meter in tien seconden loopt. En dat als iemand 2,30 meter hoog springt, hij in je huiskamer bijna tegen het plafond zou zitten.”

Pauel is er van overtuigd dat de toeschouwers niet alleen enthousiast te krijgen zijn als er wereldrecords worden verbeterd. “Oké, wij hebben voor onze wedstrijd in Hengelo ook recordpogingen gebruikt om aandacht te trekken. Maar we moeten ons er niet op blindstaren. We moeten vooral goede duels creëren. Wat doen we bij de 100 meter? We kijken eerst wie er wint en dan pas kijken we naar de tijd. Dat bedoel ik. Als er maar strijd is.”

Met twee collega's uit Finland en Zweden heeft Rob Pauel plannen ontwikkeld voor een serie van vijf wedstrijden met een spectaculaire opzet. Er komen activiteiten rondom het stadion, muzikale optredens en daarna, als het hoogtepunt, zal een beperkt aantal atletiekonderdelen achter elkaar worden afgewerkt, in een zogenaamd Super Hour. “Waarom zou je de mensen lang laten wachten op het volgende nummer? Gewoon alles lekker snel achter elkaar doen, rammen! Het moet de allure van de Champions League krijgen. De klassementsleiders krijgen regenboogtenues. Je moet het aankleden.”

Het ligt in de bedoeling van de bedenkers dat het project in 1999 gaat draaien, met volgend jaar al een proef in Helsinki. Van cruciaal belang is of de televisie interesse voor de wedstrijden heeft. Dan zullen de sponsors zeker volgen. “Bedrijven zijn altijd op zoek naar iets nieuws. Dat moet je ze dan ook geven”, stelt Pauel.

De vraag is of de internationale atletiekfederatie IAAF de nieuwe reeks wel zo leuk zou vinden. Pauel hoopt van wel, maar zo niet, dan vindt hij het ook goed. “Zo lang je je maar aan de reglementen houdt, ben je vrij om iets te doen.” Volgens Pauel kan de reeks wedstrijden gewoon naast de lucratieve Golden Four worden gehouden. “De Golden Four-wedstrijden leveren avonden topatletiek op, maar de opzet is zwak. Het publiek wordt slecht geïnformeerd. Wie kunnen nou nog die goudstaven winnen? Dat wordt niet verteld. De experts zien wel wat er gebeurt, maar de gewone toeschouwer weet echt niet waar hij moet kijken.”

Een ander probleem voor de atletiek is dat na het afscheid van Carl Lewis en Linford Christie nieuwe helden ontbreken. De meeste topatleten van nu missen uitstraling en flair. “Er worden ook te weinig nieuwe sterren gecreëerd”, zegt Pauel. “Bedrijven moeten een atleet durven adopteren. Haile Gebrselassie is een perfecte jongen voor de markt. Alleen is het moeilijk om hem tot mondiale held te maken omdat hij uit Afrika komt. Maar het kan wel. Het kost alleen meer geld en tijd.”

Wereldrecords 1997

20 feb, Melbourne polsstokhoog: Emma George (Aus) 4,55m

10 maart, Boekarest kogelslingeren: Mihaela Melinte (Roe) 69,58m

4 juli, Oslo 10.000m: Haile Gebrselassie (Eth) 26.31,32

13 aug, Zurich 800m: Wilson Kipketer (Den) 1.41,25

13 aug, Zurich 3000m steeple: Wilson Boit Kipketer (Ken) 7.59,08

13 aug, Zurich 5000m: Haile Gebrselassie (Eth) 12.41,86

22 aug, Brussel 5000m: Daniel Komen (Ken) 12.39,74

22 aug, Brussel 10.000m: Paul Tergat (Ken) 26.27,86

25 aug, Keulen 3000m steeple: Bernard Barmasai (Ken) 7.55,72

25 aug, Keulen 800m: Wilson Kipketer (Den) 1.41,11