Jiang Zemin versterkt zijn machtspositie

PEKING, 19 SEPT. De positie van de Chinese president en partijleider, Jiang Zemin, lijkt aanzienlijk versterkt door de benoeming van vijf van zijn volgelingen in het politburo, het hoogste politieke orgaan van de communistische partij.

De samenstelling van het zeven leden tellende politiburo werd vanochtend aan de buitenwereld gepresenteerd, een dag na het gisteren officieel afgesloten vijftiende congres van de communistische partij. De belangrijkste verandering betreft het vertrek van Qiao Shi (72) - parlementsvoorzitter en omschreven als een belangrijke rivaal van Jiang - en de invulling van zijn positie door Zhu Rongji (69). Zhu klimt daarmee op van de vijfde tot de derde positie binnen partijhiërarchie. Het is daardoor vrijwel zeker dat Zhu volgend jaar maart, wanneer de politieke termijn van premier Li Peng - de tweede man in het politburo - ten einde loopt, China's nieuwe premier wordt.

De samenstelling van het nieuwe politburo duidt op een onderstreping van het beleid om de Chinese economie om te vormen in de geest van de in februari overleden 'opperste leider in ruste' Deng Xiaoping. Onder de noemer van “socialisme met Chinese karakteristieken” introduceerde Deng de markteconomie in China. De huidge partijleider Jiang heeft aangekondigd dat hij met behulp van maatregelen van kapitalistische signatuur de staatssector wil saneren.

Nieuwkomers binnen het politbureau zijn Wei Jianxing (61), hoofd van de partijcommissie voor discipline inspectie en Li Lanqing (65), vice-premier en topfunctionaris voor buitenlandse handel. De aanstelling van Wei, die in augustus aftrad als partijchef van Peking en naam heeft gemaakt als de pleitbezorger voor de strijd tegen corruptie, wordt beschouwd als een compromis. Wei is een protégé van de afgetreden Qiao Shi.

De tamelijk kleurloze nieuwkomer Li Lanqing vult feitelijk de zetel van Liu Huaqing (81), tot dusver China's hoogste militaire leider, die volgens officiële opgaaf evenals Qiao uit het politbureau is verdwenen wegens zijn hoge leeftijd. Ook Liu staat bekend als uitgesproken kritisch ten aanzien van Jiangs beleid. Door zijn vertrek verdwijnt alle invloed van het volksbevrijdingsleger uit de hoogste partijleiding. De overige twee zittenblijvers, Li Ruihuan (63), hoofd van de Volksconferentie van politiek consultatie - een adviescollege dat naast het Chinese parlement functioneert - en Hu Jintao (54), het jongste lid en hoofd van het partijsecretariaat, worden beschouwd als Jiang-getrouw. Hu wordt beschouwd als een potentiële opvolger van Jiang.