Midden-Oosten (1)

Het hoofdartikel in NRC Handelsblad van 13 september 'Koers naar geweld' noopt tot een aantal opmerkingen. Het is de laatste jaren in West-Europa een ingeburgerd gebruik geworden om bij een crisistoestand in het Midden-Oosten van Israels premier Netanyahu stappen te eisen ter beëindiging van die crisis.

De positie en de houding van PLO-voorzitter Arafat worden daarentegen als een dermate onveranderbaar en vast gegeven beschouwd en aanvaard, dat van hem nooit een eenduidige en verplichtende beleidsuitspraak inzake terreurbestrijding geëist wordt.

De huidige crisis werd veroorzaakt door bijzonder walgelijke moordaanslagen op argeloze burgers. Netanyahu stelt eisen aan Arafat om dergelijke aanslagen te verhinderen. Arafat stelt dat hij daar graag aan mee wil werken, dat hij in principe terreur afwijst, maar dat hij niet bij machte is dergelijke terroristische daden te verhinderen. Die kennelijke onmacht wordt dan door de pers als vaststaand feit geaccepteerd. Toch schijnt hij wel over voldoende macht te beschikken om over eventuele Israelische concessies te onderhandelen. Dat is tegenstrijdig.

Er blijft dus maar één partij over aan wie eisen gesteld kunnen worden: de regering-Netanyahu. En dat gebeurt dan ook. Het West-Europese advies aan Netanyahu zou als volgt geformuleerd kunnen worden: Geef je tegenstanders maar wat ze verlangen, toon begrip voor hun problemen en dan houden die moorden vanzelf op. Kortom, geen collectieve straf voor de Arabieren, geen afsluiting van de grens en geen inhouding van financiële middelen waarmee Arafat ondermeer zijn leger onderhoudt.

Het probleem is, dat niet de adviseurs en commentatoren voor de gevolgen opdraaien, maar het volk in Israel. De effectiviteit van een concessie, de veronderstelde oorzaak-gevolg relatie, is uitermate dubieus. Behalve die concessies heeft niemand ten aanzien van die collectieve straffen een effectief alternatief geboden. Het is duidelijk dat met die straffen aan vele onschuldigen ongerief wordt veroorzaakt. Maar afgewogen tegen nog meer gedode onschuldige burgers, is het duidelijk dat Netanyahu vooralsnog geen andere mogelijkheid heeft.