Leesbril

Hij is bijna even onvermijdelijk als het ouder worden zelf: de leesbril. Niemand ouder dan vijftig jaar ontkomt eraan dat zijn ogen achteruit gaan. Vanaf die leeftijd moet een lezer een boek of krant steeds verder van het oog houden, tot op een dag de armen tekort blijken en alleen een bezoek aan de opticien nog soelaas biedt. Anders dan bij bijziendheid (slecht in de verte kunnen zien), is verziendheid (leesproblemen) geen aangeboren verslechterde conditie van de ogen, maar een onontkoombaar foutje van de natuur.

Gedurende het leven neemt de accommodatie (het vermogen te schakelen tussen scherp zien in de verte en dichtbij) van de ooglens af. Tot het veertigste levensjaar is het binnenste van de lens zacht en vervormbaar en kan hij opbollen zodra scherp gesteld moet worden op een object dichtbij. Na het veertigste jaar verhardt de kern van de lens en wordt hij inflexibel. Veraf zien hoeft dan geen probleem te zijn, maar de lens kan onvoldoende opbollen om dichtbij te zien. Een baby ziet nog scherp op vijf centimeter afstand van het gezicht. Wanneer een dertigjarige een letter nog scherp wil onderscheiden, moet hij de tekst al op twaalf centimeter afstand houden en iemand van vijftig heeft veertig centimeter nodig.

Het is een onomkeerbaar proces waarvoor tot op heden geen andere remedie dan de leesbril is gevonden. Een kunstmatige lens imiteert de bolle vorm van de ooglens en zorgt ervoor dat het brandpunt van het licht op de juiste plaats op de retina in het oog valt. Een lens van een leesbril is van de zijkant gezien ovaal, die van een bril voor bijziendheid daarentegen loopt vanaf de boven en onderzijde in dikte terug.

Een eerste leesbril heeft een sterkte van +0,5. Vanaf het vijfenveertigste levensjaar neemt de sterkte elke vijf jaar met 0,5 toe, tot de hoogst mogelijke waarde van 3,0 op zeventigjarige leeftijd. Na die leeftijd is lezen vaak alleen nog mogelijk in grote-letterboeken of met een loupe.

Benodigde afstand om scherp te kunnen stellen op een letter:

0 jaar: 5cm

10 jaar: 7cm

20 jaar: 9cm

30 jaar: 12cm

40 jaar: 22cm

45 jaar: 28cm (+0,5)

50 jaar: 40cm (+1)

55 jaar: 55cm (+1,5)

60 jaar: 100cm (+2)

65 jaar: 133cm (+2,5)

70 jaar: 400 cm (+3)