Litmanen voorkomt afgang; Misstap Ajax tegen kampioen van Slovenië

ROTTERDAM, 17 SEPT. Maribor Branik Taetanic had tot gisteren geen enkele reputatie in het Europa-Cupvoetbal. Ajax heeft de Sloveense kampioen in een klap uit de anonimiteit gehaald. Maribor hield de ploeg die de afgelopen jaren zoveel respect afdwong in de Champions League op 1-1. De Slovenen kregen diverse mogelijkheden om te winnen.

“Over twee weken wordt het 7-0 voor ons”, voorspelde Ronald de Boer die al snel over zijn frustraties heen was. Belofte maakt schuld. Wie Ajax gisteren zag ploeteren in het Ljudski-stadion weet dat het team van Morten Olsen in de Arena een metamorfose moet ondergaan om deze misstap goed te maken.

Zes jaar lang had Louis van Gaal met Ajax succes in Europa-Cupvoetbal. Tot in de perfectie verzorgde hij de voorbereiding op elk duel. De tactiek was gebaseerd op goede analyses van de tegenstanders. Ajax ging altijd uit van eigen kracht, mét het befaamde vleugelspel. Daar hadden Europese topclubs zelden een antwoord op omdat de verdedigers in het buitenland veelal niet gewend zijn drie spitsen te bestrijden.

Olsen maakte het Maribor gisteren gemakkelijk door te breken met het traditionele vleugelspel van Ajax. Hij was genoodzaakt Arveladze als rechtsbuiten op te stellen omdat Babangida hinder ondervond van een liesblessure. Hoewel de Georgiër zelden op een goede actie was te betrappen, viel die noodoplossing nog te billijken. Waarom linksbuiten Hoekstra geen kans kreeg, was een raadsel.

Vanaf de linkerkant week Laudrup voortdurend naar het centrum waar hij zich vastliep in de trechter van de Slovenen. Toen Arveladze in de tweede helft op zijn positie ging spelen veranderde er weinig. Pas in de 71ste minuut ging Laudrup naar de kant, maar werd vervangen door een middenvelder, Rudy. De stugge defensie van Maribor vroeg ook om een pingelaar als Dani. De Portugees werd pas in de 77ste minuut ingezet.

Het was natuurlijk niet alleen de strategie van Olsen die als oorzaak kon worden aangewezen voor het matige optreden van Ajax. Het team faalde collectief, zoals captain Blind later zou toegeven. In de eerste helft kreeg Sibon in de spits verrassend de voorkeur boven de negentienjarige Benni McCarthy. Hoewel de Zuid-Afrikaan tegen FC Groningen zijn vorm onderstreepte, en Sibon in dat competitieduel op de tribune zat, koos Olsen toch voor de voormalige spits van Roda JC. Sibon raakte zelden een bal goed en werd na de rust alsnog vervangen door Benni.

Ajax had in de eerste helft het spel gedicteerd, maar gaf de achttienjarige doelman Murko de kans in een heldenrol te groeien. Kopballen van Ronald de Boer en Tobiasen, wat schoten uit de tweede lijn van Witschge en Oliseh waren eigenlijk de enige wapenfeiten.

In de tweede helft kregen de Slovenen loon naar werken. Ljubobratovic brak door op de rechtervleugel en kon tientallen meters oprukken. Vanuit de zone waar Frank de Boer eigenlijk heer en meester behoorde te zijn, werd de bal voorgetrokken. Ceh speelde vervolgens Blind uit en schoot de bal achter Van der Sar.

Daarna kwam Maribor nog bijna op 2-0, als Van der Sar niet een schot van Drobne had gekeerd na een uitglijder van Tobiasen. “Deze ploeg heeft nog niet het vermogen om zich over teleurstellingen heen te zetten”, zei Blind achteraf. “We speelden te gehaast, renden maar wat rond met de bal, hielden ons niet meer aan de afspraken. Ik probeer al weken duidelijk te maken dat het ondanks al die grote uitslagen nog helemaal niet goed met ons gaat.”

Litmanen behoedde Ajax voor een grote afgang. Een vrije trap van Witschge kopte de Fin feilloos in. Benni maakte nog een doelpunt, dat op dubieuze gronden wegens buitenspel werd afgekeurd. Maar een zege zou te veel zijn geweest voor Ajax. “Dit zijn de moeilijkste wedstrijden”, zei Olsen na afloop. “Je moet winnen, het liefst met zo groot mogelijke cijfers. Als er niet snel doelpunten vallen, stijgt de tegenstander boven zichzelf uit. En dan gaat alles fout.” Wellicht dat de Deen tijdens de nabespreking, zoals Van Gaal die altijd nadrukkelijk hield, wat meer kritische geluiden laat horen.