Ruimtelijke structuur 21ste eeuw; Kabinet stelt beslissing over toekomst uit

DEN HAAG, 16 SEPT. Het kabinet-Kok schuift de definitieve besluitvorming over de ruimtelijk-economische structuur van Nederland in de 21ste eeuw door naar een volgend kabinet.

De vertraging treedt vooral op doordat ingrijpende besluiten over de bouw van een tweede luchthaven of een tweede Maasvlakte pas in de volgende kabinetsperiode genomen kunnen worden. Dat blijkt uit het advies van een ambtelijke werkgroep die zich onlangs heeft gebogen over de vraag hoe en onder welke omstandigheden Nederland de volgende eeuw zijn nationaal inkomen verdient.

Het kabinet schrijft de Kamer “ervoor zorg te dragen dat de noodzakelijke analyses beschikbaar zijn ten tijde van de kabinetsformatie, zodat op dat moment gefundeerd prioriteiten kunnen worden gesteld en beslissingen over toewijzing van middelen kunnen worden genomen”.

Op Prinsjesdag 1996 presenteerde het kabinet een ambitieuze agenda, vol dilemma's. Enerzijds moet de economie met drie procent per jaar groeien, anderzijds mag het milieu niet verder worden belast. Daarnaast moeten ook de files worden aangepakt, moet natuur behouden blijven én dienen de grote steden leefbaarder te worden. Voor die investeringsplannen zouden tot 2010 tientallen miljarden guldens extra beschikbaar komen, waarbij de schattingen opliepen tot meer dan 100 miljard gulden.

Het kabinet beloofde een conceptuele discussie over de toekomst van het land, compleet met investeringspakketten. De onderhandelaars van de grote partijen zouden dan bij de formatie van het nieuwe kabinet in mei 1998 zaken kunnen doen met een complete blauwdruk voor de toekomst van Nederland op tafel.

Die blauwdrukken zijn er nog niet. Een interdepartementale werkgroep toog aan het werk, maar is er na een jaar lang praten nog niet over uit hoe het geld precies besteed moet worden. De ambtenaren hebben een lijst gemaakt met voor bijna 50 miljard gulden aan plannen. Die lijst is niet meer dan een inventarisatie van investeringswensen, waarbij een groot deel - 28 miljard gulden - wordt geclaimd door Verkeer en Waterstaat.

Het kabinet heeft voor de periode tot 2010 wel overeenstemming bereikt over een beperkter pakket van circa 18 miljard gulden, waarvan ongeveer 2,7 miljard al vorig jaar was vastgesteld. Het gaat daarbij vooral om lopende projecten, zoals de versterking van het bestaande wegen- en spoornet (3,3 miljard).

Voor de herstructurering van de grote steden is 2,4 miljard beschikbaar, voor milieubeleid (bodemsanering, CO2) 3,8 miljard. Naar versterking van de zeedijken gaat 1,7 miljard gulden.