Bosniërs zonder incidenten naar de stembus

SARAJEVO, 15 SEPT. De tweedaagse gemeenteraadsverkiezingen in Bosnië zijn zonder grote problemen verlopen. Geweld bleef uit, ook al brachten 35.000 vluchtelingen hun stem uit in steden waaruit ze zijn verdreven.

De twee keer uitgestelde verkiezingen werden in sommige steden geboycot. In Mostar bleven zaterdag de moslims thuis uit protest tegen concessies die de Europese Veiligheidsorganisatie OVSE vorige week op de valreep aan de belangrijkste partij van de Bosnische Kroaten, de HDZ, had gedaan. Zaterdagmiddag werd alsnog een compromis gevonden. De moslims gaven daarop hun boycot op en gingen gisteren alsnog naar de stembus.

In vier steden in Centraal-Bosnië, Tenj, p, Maglaj en Zavidovi, werden de verkiezingen geboycot door de Kroaten. Ze protesteerden tegen de bepaling dat vluchtelingen - in dit geval de verdreven moslims - hun stem voor de gemeenteraad van hun oorspronkelijke woonplaats mochten uitbrengen. Het vooruitzicht hun alleenheerschappij te verliezen bracht de Kroaten in de drie steden tot een boycot.

Vóór de verkiezingen was gevreesd voor geweld jegens vluchtelingen die persoonlijk zouden gaan stemmen in de plaats waaruit ze in de oorlog zijn verdreven. De internationale vredesmacht SFOR had zich daarom aanzienlijk versterkt en was met al het beschikbare materiaal op strategische punten aanwezig om incidenten te voorkomen. Die incidenten bleven echter uit. Wel werd het de vluchtelingen vaak lastig gemaakt om hun stem uit te brengen. In Drvar - voor de oorlog voor 97 procent Servisch, sinds de gewelddadige verdrijving van de bewoners voor honderd procent Kroatisch - moesten Serviërs die voor het eerst sinds hun verdrijving terugkeerden om hun stem uit te brengen, de nacht in de open lucht doorbrengen omdat de plaatselijke Kroaten de stemming traineerden. Op veel plaatsen waren de stemhokjes voor de vluchtelingen buiten de stad neergezet, om elk contact tussen de vluchtelingen en de nieuwe inwoners te voorkomen en om te verhinderen dat de vluchtelingen hun oude huis zouden terugzien. In het door de Serviërs beheerste Bro sloten OVSE-functionarissen een stembureau wegens fraude met de kieslijsten door de Serviërs.

Geweld bleef vrijwel overal uit. Alleen in Sarajevo beschadigde een bom het kantoor van de HDZ. In Tuzla werd vrijdagavond een stemhokje opgeblazen. En in BihaEÉc werd een activist van de moslim-partij Democratische Volksunie - de parti van 'moslim-dissident' Fikret AbdiEÉc - neergeschoten toen hij op weg was naar de autoriteiten om zich te beklagen over de SDA, de belangrijkste moslim-partij, die hem in zijn campagne had gehinderd.

Volgens de OVSE heeft in totaal 89 procent van de 2,5 miljoen Bosnische kiezers zijn stem uitgebracht voor de gemeenteraad van de stad waar hij voor de oorlog woonde. De meeste vluchtelingen brachten schriftelijk hun stem uit; 400.000 vluchtelingen stemden in het buitenland. (Reuter, AP, AFP)