Lagere dollar en malaise in Azië drukken koersen; Mineurstemming op beurs

ROTTERDAM, 13 SEPT. Alsof de duivel ermee speelde: gistermiddag begaf de centrale computer op de effectenbeurs het. Net op het moment dat de beursbarometer opkrabbelde, na vier opeenvolgende dagen met verlies, moest het geautomatiseerde Trading System Amsterdam (TSA) rond het middaguur worden stilgelegd.

Ook de meeste optiehandelaren hadden een extra lange lunchpauze, want zonder aandelenkoersen kunnen opties op aandelen niet worden verhandeld. De storing was ontstaan door een procedurefout bij een aanpassing aan het handelssysteem. De computer raakte van slag, waardoor bij een normale omzet toch de capaciteitsgrens werd bereikt en het syteem stokte. Na tweeënhalf uur werd de handel hervat.

Met de storing leek de mineurstemming van deze week op de beurs compleet: 67,53 indexpunten (7,4 procent) van de AEX-beursbarometer glipten deze week tot aan de storing door de vingers van beurshandelaren en beleggers. In de twee resterende handelsuren keerde het tij gisteren nog, door een iets hogere opening van Wall Street. Daardoor kwam met een dagwinst van 8,71 punten nog een slotnotering van 864,73 punten op het bord.

Tal van redenen zijn deze week aangevoerd ter verklaring van de aanhoudende daling van de beurskoersen. De belangrijkste is ongetwijfeld de waardedaling van de dollar. Begin augustus stond de koers nog op 2,12 gulden. Maandag was daar nog 2,0298 gulden van over en gisterenmiddag zakte de Amerikaanse munteenheid zelfs door de grens van twee gulden, op 1,9924 gulden. De lage dollar drukt op de koersen van AEX-fondsen met dollargebonden activiteiten.

Vooral voor ondernemingen die de afgelopen jaren in de opkomende markten van Azië zijn gedoken kwam de daling van de dollar hard aan. De Amerikaanse munt fungeert voor veel van deze bedrijven als buffer voor het opvangen van de recente valutakoersdalingen in Indonesië, Thailand, Singapore en Maleisië. Bedrijven die voldoende geografische spreiding hebben konden met de hoge dollarkoers van de afgelopen maanden Aziatische valutarisico's compenseren. Ook rekenen veel Nederlandse ondernemingen in Azië, zoals de tankopslagbedrijven Pakhoed en Van Ommeren, in dat werelddeel in dollars af. Nu behalve de Aziatische koersen ook de dollar in waarde daalt, groeit de vrees dat valutaverliezen de resultaten over het derde kwartaal negatief zullen beïnvloeden.

Gisteren werd duidelijk dat aan de malaise in Azië nog geen einde is gekomen. De Japanse aandelenmarkt sloot op het laagste niveau sinds vijf maanden. Hetzelfde gebeurde met de indices in Jakarta. De op het Damrak genoteerde Aziatische beleggingsfondsen laten een treurig koersverloop zien. “Hoewel ze goedkoop zijn, lijkt het ons voorlopig onverstandig om in Aziatische fondsen te beleggen”, zegt beleggingsinstituut Flemings.