Hollands Dagboek; Jelle Kuiper

Twee jaar geleden al werd Jelle Kuiper (52) door zijn voorganger Nordholt naar voren geschoven als de nieuwe korpschef van de politie in de regio Amsterdam. Kuiper, gehuwd en twee dochters, solliciteerde in 1966 bij de Amsterdamse politie. Daar heeft hij, in wat hij zelf de 'alles moet kunnen' periode noemt, gewerkt bij het Vondelpark- en het Damdetachement - eenheden die in de zomer probeerden het hippietoerisme in goede banen te leiden. Ten tijde van de gijzeling in het Indonesisch consulaat (1975) was hij chef van een groep scherpschutters. Ook de grote ME-acties bij het Maagdenhuis, de Nieuwmarkt, de Vondelstraat, de kroning en de Prins Hendrikkade heeft hij meegemaakt. In 1985 trad Kuiper toe tot de korpsleiding onder Nordholt. De afgelopen week begon hij echt aan zijn nieuwe baan.

Dinsdag 2 september

Mijn eerste echte werkdag als korpschef, na het afscheidsfeest van collega Nordholt. Ik ben door Hare Majesteit per 1 september benoemd, maar ik zal op 8 september worden beëdigd door de Commissaris der Koningin, de heer Van Kemenade, en op 11 september vind mijn installatie plaats.

Ik word 's morgens opgehaald door Anders Stalbrink. Ik zal weinig zelf meer autorijden. Maar Anders is een uitstekende chauffeur, die overal de weg weet. Vandaag neem ik de kamer van de Hoofdcommissaris in gebruik. Dat geeft een apart gevoel en ik zal er nu wat onwennig binnengaan. Als ik binnenkom blijken de collega's van het management er al te zitten om, zoals zij zeggen, mij over de eerste moeilijke momenten heen te helpen. De kamer hangt vol met flip over-vellen met bemoedigende teksten. Er is ook een gebakje en het is even gezellig.

Han Kapsenberg en Joop van Riessen zijn er ook. Voor Han is het zijn eerste werkdag buiten een ministerie, maar hij voelt zich al thuis. Wij zullen het met zijn drieën goed kunnen vinden.

Met Joop en Han en onze chef kabinet Leonie Jasperse is er daarna een ontmoeting met de voorzitter van de ondernemingsraad. Die ondernemingsraad is begin mei gekozen, maar door het aanstaande vertrek van collega Nordholt was het overleg nog niet op gang gekomen en de ondernemingsraad wil graag aan het werk.

Wij maken de eerste werkafspraken en ik moet mij haasten om op tijd te zijn voor de afspraak met de hoofdofficier, de heer Vrakking.

Alle mensen die ik ontmoet of ga ontmoeten ken ik veelal al vele jaren. Het verschil is dat ik hen nu in die andere functie ontmoet. Op het dragen van de eindverantwoordelijkheid kun je je niet voorbereiden.

's Avonds thuis praat ik ook met mijn vrouw over het programma voor mijn installatie. Er komen thuis nog steeds bloemen en gelukwensen. Dat is nu al bijna vijf weken zo en het is voor ons beiden hartverwarmend. Er zijn reacties bij van mensen die wij al vele jaren uit het oog waren verloren. Als hoofdcommissaris krijg ik brieven en kaarten van mensen die ik helemaal niet ken.

Het is een mooie avond en ik ga achter in de tuin nog even vissen. Geheel onvoorbereid krijg ik een karper aan de haak. Mijn vrouw en dochter horen mijn hulpgeroep niet, maar gelukkig is mijn buurman in de buurt. Samen krijgen wij het dier van 83 centimeter met veel gedoe toch goed aan de kant.

Woensdag

Samen met Joop van Riessen en Klaas Wilting praat ik over onze voorlichting en mijn rol daarin. Er ligt al een aantal verzoeken om interviews.

Wij praten over onze resultaten. Ondanks de Eurotop zijn die nog goed, maar wij zullen erg ons best moeten doen om het jaar goed af te sluiten. Joop is daar al stevig mee in de weer. Samen met vooral Joop van Riessen zal ik mij met het politiebedrijf bezighouden. Direct voor de deur staat de zaak van de familie Gümüs, om de hoek kijkt al de ontruiming van Ruigoord en iets verder weg is er al weer de risicowedstrijd Ajax-Feyenoord.

Collega Smit, de chef van het zevende district, heeft mij gemeld dat hij de problemen met de Antilliaanse jeugd op Ganzenhoef de pan vindt uitrijzen. Er zijn politiemensen bedreigd, er zijn politieauto's vernield en er zijn te veel wapens.

's Middags is er het eerste overleg van de nieuwe korpsleiding. Wij zullen de zaken moeten verdelen en ons inwerken in de lopende zaken.

Vanavond ga ik naar de Burgemeesterslezing in het Haagse stadhuis. De spreker is mr. Docters van Leeuwen. Hij is geïnspireerd als hij doceert over de verhouding tussen het openbaar bestuur en het openbaar ministerie, en natuurlijk ook over de rol van de politie die zich tussen beide in bevindt.

Het is al laat als ik thuiskom. Met mijn vrouw praat ik nog wat na over deze tweede dag en ik werk aan mijn voordracht bij mijn installatie.

Donderdag

Om negen uur is er mijn eerste overleg als hoofdcommissaris met het management. Het is het moment om hen aan te geven welke richting ik uit wil gaan. In ons bedrijfsblad de TAP had ik al aangegeven dat ik het beleid van collega Nordholt zal voortzetten. Het moet veiliger worden in onze regio. Wat ik toevoeg, is dat wij ook gecoördineerder moeten gaan optreden tegen al die zaken die hinder en overlast opleveren en die de leefbaarheid aantasten. Er is te veel bewuste en onbewuste onvrijheid en berusting door de zogenaamde kleine criminaliteit en hinderlijk en gewelddadig gedrag.

's Middags is er het eerste overleg van de korpsleiding met de drie nieuwe projectcoördinatoren, de collega's Bernard Welten, Mariëtte Christophe en Foeke Wagenaar. Ook hun rol moet duidelijk worden. Wij zijn alle zes op 1 september aan een nieuwe functie begonnen.

's Avonds samen met mijn vrouw naar de verjaardag van onze zwager in Hilversum.

Vrijdag

Vandaag ben ik thuis. Ik moet mijn voordracht voor de elfde nog wat inkorten en toespitsen. Er zijn thuis ook nog een paar klusjes te doen die klaar moeten zijn vóór er geen tijd meer voor is. Ik kijk even om de hoek bij mijn dochter, die samen met haar partner bezig is haar nieuwe huis op te knappen.

Samen met mijn vrouw doe ik vast boodschappen. Morgen is daar geen tijd voor, dan gaan wij naar het bloemencorso in Aalsmeer.

Mijn secretaresse belt over het programma van de volgende week. De druk op mijn agenda neemt al toe en er moet wat geschoven worden. Zij vertelt mij ook dat onze politiepastor Nol Smolders met hartklachten in het ziekenhuis ligt. Ik zal hem morgen gaan opzoeken.

Zaterdag

Samen met mijn vrouw ga ik naar het bloemencorso in Aalsmeer. Om 8.15 uur staat Anders er al. Sinds wij een politieregio zijn nodigt burgemeester Hofscholten ons in Aalsmeer uit. Het is een gelegenheid om de regio in te gaan en het is knus in Aalsmeer. Het weer is goed, het corso is prachtig. De ontvangst in het gemeentehuis is drukbezocht en de burgemeester vindt het plezierig dat ik er ben. Na afloop van het corso gaan wij bij het wijkteam langs. Het gebouw is net gerenoveerd. Wij worden in het vernieuwde gebouw rondgeleid en drinken een kopje koffie met de aanwezige collega's. Wij bespreken meteen ook de ontwikkelingen in Aalsmeer.

Achter in de middag ga ik naar het Slotervaartziekenhuis waar Nol Smolders ligt. Hij is verrast dat ik langskom en hij legt uit wat hem mankeert.

Zondag

Zondag is zoveel mogelijk een rustdag. Uitslapen en langzaam op gang komen. Onze jongste dochter woont nog thuis. Zij gaat korfballen. Als zij thuis speelt, ga ik nog wel eens kijken, maar vandaag speelt zij uit. Wij beginnen vast aan de tuin; je kunt merken dat de herfst in aantocht is.

's Avonds komt mijn oudste dochter op de computer werken aan een verslag.

Maandag

Absoluut geen normale werkdag. Ik begin met het dagelijks overleg met Joop van Riessen en Klaas Wilting. Wij bespreken de uitspraak van de registratiekamer over het gebruik van politie/justitie-informatie door de burgemeester. Het zou een slag voor onze effectiviteit zijn wanneer die informatie-uitwisseling niet langer mogelijk zou zijn.

De volgende twee uur heb ik een interview met een journalist van een landelijke krant. Hij wil graag weten wat mijn lijn zal zijn. Wij kennen elkaar al lange tijd en het gesprek verloopt plezierig.

Dan moet ik snel mijn vrouw ophalen, want om twee uur word ik bij de Commissaris van de Koningin verwacht. Hij zal mij vanmiddag beëdigen. De commissaris beëdigt mij in zijn werkkamer in het mooie, oude deel van het provinciehuis, nadat wij eerst de problematiek waar ons korps voor staat besproken hebben. De heer Van Kemenade is erg geïnteresseerd en goed op de hoogte.

Vervolgens van Haarlem naar Den Haag voor het afscheid van Han Kapsenberg van zijn ministerie. Hij wordt onder anderen door zijn minister lovend toegesproken. Amsterdam krijgt er een prima lid van de korpsleiding bij. Ik ontmoet een groot aantal bekenden, bespreek nog een paar zaken en om 19.00 uur keer ik met Anders huiswaarts.

's Avonds moet ik dan toch enig onafwendbaar papierwerk behandelen en maak ik samen met mijn vrouw de tafelindeling voor het diner op 11 september.

Pas volgende week zal ik mij echt op mijn werk kunnen concentreren.

Dinsdag

Nog zo'n dag. Het begint goed, de registratiekamer heeft zich vergist. Daarna heb ik een gesprek met prof. Zwart, hoogleraar organisatie-ontwikkeling en menselijke kwaliteiten. Hij zal een aantal werkcolleges binnen ons korps verzorgen en wij bespreken de bijdrage die leden van de korpsleiding daarin kunnen leveren. Wij filosoferen over de mogelijkheden om zaken die binnen onze regio van belang zijn, zelf aan onze nieuwe mensen over te dragen. Nu gebeurt dat binnen de landelijke opleiding en dat is in onze ogen onvoldoende.

In de middag is er een uitgebreid interview met AT5. Amsterdammers kennen mij niet (meer) en het is goed mij op deze wijze aan hen voor te stellen. Achter in de middag is er een bevorderingsbijeenkomst in de Beurs. Ongeveer zestig mensen zijn bevorderd en zij zijn met partners, ouders en kinderen uitgenodigd. Samen met collega's en chefs zijn er veel mensen in de zaal. Zij stralen trots uit en je merkt dat het een belangrijk moment voor hen is. Ik houd mijn eerste toespraak als hoofdcommissaris en ik merk dat, alhoewel mensen mij al lang kennen en ik in mijzelf geen verandering voel, mensen mij toch anders benaderen.

Woensdag

Om negen uur neem ik met Mieke Versteeg, mijn managementassistente en Leonie Jasperse een paar dringende zaken door. Daarna heb ik samen met Han Kapsenberg en Joop van Riessen een gesprek met de algemeen commandant voor Ruigoord. De eerste werkzaamheden voor de aanleg van een nieuwe haven moeten binnenkort beginnen. Wij bespreken de situatie, de planning, de bedreigingen en de kansen. Volgende week zal er in de driehoek over gesproken worden.

Om 10.45 uur is de fotograaf van een landelijk blad er om foto's te maken. Die sessies vind ik altijd wat ongemakkelijk. Ik vind mijzelf ook niet zo fotogeniek.

Aansluitend willen twee wijkteamchefs mij bevragen over mijn ideeën omtrent de ideale wijkteamchef. De 31 wijkteamchefs werken met elkaar aan verbeteringen en deze twee bereiden een bijeenkomst over de invulling van de eigen functie voor. Dat vind ik wel belangrijke momenten.

Snel een broodje en dan staan de voorzitter en secretaris van de OR al te wachten. Samen met de chef kabinet wil ik met hen voorbereiden hoe wij de organisatiewijziging binnen de korpsleiding zullen behandelen.

De voorzitter had graag meer zaken besproken, maar om 15.30 uur is Jos Brink er om mijn installatie voor te bereiden. Wij hebben een gezellig gesprek. Jos Brink vormt de verbindende schakel tussen het afscheid van collega Nordholt en mijn aantreden. Hij heeft een goed contact met 'zijn' wijkteam en vindt het leuk om deze presentaties voor ons te doen.

Maar ook dit gesprek moet ik afbreken, omdat twee journalisten mij willen interviewen. Om 17.45 uur stap ik bij Anders in de auto om naar huis te gaan. Collega's van het kabinet leggen nog de laatste hand aan de dag van morgen. Zij willen zorgen dat die dag vlekkeloos verloopt en hopen dat ik het programma zal kunnen waarderen. Ik twijfel daar niet aan, zij hebben enorm hun best gedaan.

Vanavond doe ik niets. Ik ben toch wat gespannen, want het is een belangrijke dag morgen. Tref ik de juiste toon met mijn toespraak; zal het druk zijn; zal het gezellig zijn. Mijn vrouw treft al voorbereidingen, want morgen worden wij bijtijds opgehaald.

Donderdag 11 september

Hoofdcommissaris in Amsterdam-Amstelland worden is emotioneler dan ik dacht of wil toelaten. Het is de grootste eer die mij te beurt kon vallen, terwijl ik ook weet hoe zwaar dat ambt zal zijn. Om 10.00 uur worden wij, met de kinderen, thuis opgehaald. Wij gaan naar Amsterdam met begeleiding van motorrijders. Dat is in ons land niet zo gebruikelijk, maar ik ben er trots op als ik zie hoe bekwaam zij dat doen.

Wij lunchen met de collega's van de korpsleiding en het management, de groep waar ik dagelijks mee te maken heb. Daar beëdig ik eerst Han Kapsenberg, die deze dag voor het eerst het politie-uniform draagt en reik ik hem en Joop van Riessen officieel het Koninklijk Besluit uit, waarbij zij zijn benoemd tot plv. korpschef.

Dan begint het. Naar het Concertgebouw, waar een escorte van ruiters staat aangetreden bij de ingang. Veel pers, veel flitslicht. Wij worden ontvangen door de korpsbeheerder, de burgemeester van Amsterdam, het Hoofd van het Parket Amsterdam mr. Vrakking en de overige leden van het regionaal college.

De zaal van het Concertgebouw is vol en klapt als wij binnenkomen. Jos Brink is geweldig en het programma is een verrassing. L'opera della Casa en Karin Bloemen brengen humor en sfeer. De toespraken zijn hartelijk en verwelkomend. Ik ben rustig als ik mijn eigen toespraak houdt. Na afloop even de pers te woord staan en dan honderden handen schudden. Wij besluiten de dag met een diner met een aantal collega's uit het land en een paar bijzondere vrienden van ons korps.

Je kunt niet stiekum Hoofdcommissaris van de hoofdstad worden, dat hoort ook niet, gelet op je rol binnen de regio en binnen het korps. Maar de snelheid waarmee het zo van het ene op het andere moment gebeurt, wordt door zo'n installatie wat getemperd. Het is de officiële start en maandag begint het werk gewoon.