'Ideeën Vermeend dateren deels uit vorige eeuw'

DEN HAAG, 9 SEPT. Staatssecretaris Vermeend van Financiën werkt aan een belastingstelsel voor de 21e eeuw, maar volgens prof. Essers dateren veel ideeën waarop de bewindsman zich baseert uit de 19e eeuw. Het huidige stelsel mag dan gebreken hebben, Vermeend moet volgens Essers oppassen “dat hij niet het kind met het badwater weggooit”.

De Tilburgse hoogleraar belastingrecht zei dat gisteren bij de oprichting van het Fiscaal Wetenschappelijk College. Dit door Coopers & Lybrand Belastingadviseurs opgerichte genootschap heeft tot doel “een bijdrage te leveren aan het wetenschappelijk en maatschappelijk debat op het gebied van de fiscaliteit”.

Onvermijdelijk stonden op de eerste bijeenkomst van het college de plannen van Vermeend (voor zover uitgelekt) centraal. De bewindsman wil de tarieven in de loon- en inkomstenbelasting fors verlagen en in ruil daarvoor de belastingvrije som en de meeste aftrekposten schrappen. Ook wil hij de vermogensbelasting vervangen door een belasting op het rendement op vermogen. Daarnaast ligt een verhoging op de BTW voor milieu-onvriendelijke producten in het verschiet.

Maar Essers noemde het “onverstandig alles op zijn kop te zetten omdat er toevallig een millenniumwisseling zal plaatsvinden”. Het op grote schaal vervangen van directe belastingen door indirecte (BTW) is volgens hem kaalslag. Ook de Tilburgse hoogleraar Van der Geld waarschuwde tegen geforceerde breuken met het verleden.

Niettemin komen veel van de voornemens van Vermeend in allerlei vormen terug in een door het college gepubliceerde bundel. De mening dat de tarieven omlaag moeten wordt alom gedeeld. Ook voor het afschaffen van de vermogensbelasting bestaat ruime steun.

Veel kritiek hebben de in het college verenigde fiscalisten echter op het voornemen van Vermeend om het fictieve rendement op vermogen te belasten. De staatssecretaris wil uitgaan van een geschat rendement van 3 procent en daar dan een tarief van 25 procent op loslaten. Dat is volgens Essers een regelrechte terugkeer naar de vorige eeuw. Het werken met fictieve rendementen mag dan wel makkelijk zijn voor de belastingdienst, maar bij het maken van een belastingstelsel hoort de rechtvaardigheid voorop te staan, betoogde hij.

Inmiddels is bekend dat de plannen van Vermeend ook in het kabinet op kritiek stuiten. De presentatie van zijn nota, die aanvankelijk op Prinsjesdag zou plaatshebben, is enkele weken uitgesteld. Het is de bedoeling dat er pas echt zaken gedaan worden bij de komende kabinetsformatie. (ANP)