Rambo: First Blood II

Rambo, First Blood II (USA, 1985) SBS6, 20.30u.

Vanaf de Golfoorlog hebben de Amerikanen hun oorlogen liefst per joystick gevoerd. Zover waren ze in de jaren tachtig nog niet, maar het streven naar een 'schone' oorlog was er wel, dat kun je zien aan de Rambo-films uit die tijd. De VS sturen geen legers meer naar een commies-bastards-land, maar nog slechts één man. Rambo. De tefal-man.

Jungle-nachten, bloedrivieren en helicoptercrashes - er blijft geen vlekje op dat grote lichaam achter. Ongekreukt en kraakhelder, maar prettig bezweet, keert hij steeds naar zijn basis terug.

Ik ken geen getrouwer document van de stemming in de VS tijdens de Reagan-years dan de Rambo-serie. De zucht naar revanche. De neiging af te rekenen met de generatie slappe intellectuelen van na 1945. De hoop op die ene man die de Vietnam-oorlog in zijn eentje had kunnen winnen - als de bureaucraten thuis hem geen dolkstoot in de rug hadden gegeven. Die man is oorlogsveteraan Rambo (kleerkast Sylvester Stallone), die voor zijn missie in First Blood II - het opsporen van achtergebleven krijgsgevangenen in Vietnam - vraagt “Sir, mogen we deze keer wel winnen?” En dat zijn oude kolonel dan zegt: “Deze keer hangt het van jou af.” Dan weet je al dat ze deze keer gaan winnen.

De echte zege behaalt hij niet op de Vietnamezen, die laten zich neermaaien als zomergras. Nee, de echte Vijand is onder ons. De finale strijd van Rambo is een burgeroorlog tegen de decadente bureaucraten op de hoge posten in Washington. De ultieme schietpartij in deel twee is dan ook die tussen Rambo en een stel archiefkasten en computers. Rambo wint.

In mijn herinnering was Rambo in die jaren hèt symbool van alle gewelddadigheid op de tv. Wat je nu terugziet, is een slechtgeklede James Bond, die mensen ver weg, achter in beeld doodt zonder op te kijken. Ja, hij steekt wel eens een mes (dát mes, met die enorme kartels) in een lichaam of schiet een pijl door iemands hoofd, maar veel bloed drupt er nooit uit.

Zou het geheugen me bedrogen hebben, of zijn we sindsdien (Reservoir Dogs, Henry, Portrait of a serial Killer, Natural born Killers) aan veel erger geweld gewend geraakt? Rambo is tam. Rambo is voor mietjes. En Sylvester Stallone? Die is de weg van alle vlees gegaan. Deze week vertelde hij op het festival van Venetië dat hij het 'spirituele en intellectuele' leven heeft leren waarderen. Naast Robert DeNiro en Harvey Keitel speelt hij zijn eerste serieuze rol, in Copland.