Liberman dirigeert echt voor zijn plezier

Concert: Rotterdams Philharmonisch Orkest o.l.v. Viktor Liberman m.m.v. Marco Rizzi, viool. Werken van Weber, Tsjaikovski en Dvorák. Gehoord: 5/9 De Doelen Rotterdam.

Viktor Liberman (1931) is aan een tweede jeugd begonnen. Na zijn recente pensionering als concertmeester van het Koninklijk Concertgebouworkest, is de in Leningrad geboren Liberman nog uitsluitend werkzaam als dirigent. Vanaf dit seizoen is hij chefdirigent van het Noord Nederlands Orkest. Daarnaast vervult hij incidenteel gastdirigentschappen, zo leidde hij dit weekeinde voor het eerst het Rotterdams Philharmonisch Orkest, waarvan hij 1979 tot 1985 concertmeester was.

Liberman dirigeert met jeugdige bezieling en aanstekelijk enthousiasme. Hij priemt zijn bâton naar de strijkers, draait zijn linker voetgewricht als een balletdanser, strekt zijn rechterhand ver boven het hoofd. Zelfs als de melodie in halve noten schrijdt, zwaait Liberman druk doende in kwarten om de puls gaande te houden. De stukken die Liberman dirigeert krijgen daardoor een stevige drive. Dat leidde tot een heerlijk stuwende en tegelijkertijd bewogen Negende symfonie van Dvorák, waarin de korte, contrasterende motieven zo sterk ritmisch zijn geconcipieerd.

In deze symfonie werd bovendien duidelijk hoeveel Liberman ook aan de frasering van de tegenstemmen zorg moet hebben besteed. De ene keer speelde het orkest een verdekt motief meer legato dan je doorgaans hoort, de andere keer juist weer puntiger. Dynamisch lijkt Liberman het orkest soms de vrije, dat wil zeggen de ingestudeerde, hand te laten. Het crescendo aan het slot van de Ouverture Oberon van Carl Maria von Weber spiegelde zich bijvoorbeeld nauwelijks in zijn dirigeren.

Als dirigerend begeleider toonde Liberman zich alert in het Vioolconcert van Tsjaikovski. Misschien kreeg de jonge violist Marco Rizzi, een leerling van Salvatore Accardo en Liberman zelf, niet op al zijn tempowisselingen een pasklaar antwoord, maar de vertolking mocht er zeker wezen. Rizzi, die in 1993 finalist was van het Koningin Elisabeth Concours en een jaar later de derde prijs behaalde bij het Tsjaikovski Concours, beschikt over formidabele strijktechniek en een prachtige toon, die hij loepzuiver laat klinken tot in de hoogste posities.