Lagere winst Gist door forse daling penicillineprijzen

ROTTERDAM, 2 SEPT. Gist-brocades (farmaceutische producten en voedingsingrediënten) heeft over de eerste helft van 1997 65,7 miljoen gulden netto winst behaald, twee miljoen minder dan over dezelfde periode vorig jaar. Gist voorspelde kort geleden al dat de winst dit jaar zou dalen.

De Delftse onderneming schrijft de winstdaling van 5,7 procent vooral toe aan de divisie industriële farmaceutische producten, die kampt met lage penicillineprijzen. Gist is met een marktaandeel van eenderde 's werelds grootste producent van penicilline.

Ook hogere rentelasten in verband met acquisities en andere investeringen hebben de winst gedrukt. De interestlasten van het concern waren in de eerste helft van 1997 vijf miljoen gulden, tegenover 3,7 miljoen een jaar terug.

Door overnames wist Gist de omzet in zijn andere twee divisies te vergroten en de winstdaling van het concern te beperken. Zo breidde de divisie bakkerij-ingrediënten uit door een acquisitie in Brazilië en opening van een gistfabriek in Argentinië. De divisie voedingsspecialiteiten groeide door overnames in de sector zuivelingrediënten en profiteerde van groeiende vraag naar smaakversterkers en -verbeteraars.

Gist-brocades kreeg onlangs zware kritiek van beleggers, toen de onderneming haar prognose voor 1997 veranderde van een winstverbetering naar een lichte winstdaling. In februari voorspelde het bedrijf, dat in 1996 voor het eerst een omzet behaalde van meer dan twee miljard gulden, een groei van de winst met 7 tot 12 procent (1996: 158 miljoen gulden). Dat werd in juli nog tegenover het persbureau Bloomberg herhaald. Financiële analisten van onder meer ABN Amro Hoare Govett, ING Barings, Merrill Lynch en Bangert Pontier brachten daarop een koopadvies voor de aandelen uit.

Begin vorige maand herzag het bedrijf de prognose wegens een forse val van de penicillineprijzen. Deze onverwachte bijstelling leidde ertoe dat het aandeel Gist-brocades in de eerste dagen van augustus op de effectenbeurs 18 procent in waarde daalde naar 64,90 gulden. Sindsdien zakte de koers naar 57,20 gulden. Na bekendmaking van de cijfers sloot Gist gisteren op 58,30 gulden.

Desondanks blijft Gist-brocades uit de gratie van banken en beleggers. P. de Vries, directeur van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB), kan nog steeds niet geloven dat Gist-brocades niet op de hoogte was van de lage penicillineprijzen. “Als je in een markt een controlerende partij bent, kun je niet overvallen worden door een prijsdaling.” De Vries heeft nog geen antwoord gehad op de brief aan Gist-brocades waarin hij om opheldering vraagt.

Het concern ontkent koersgevoelige informatie te hebben achtergehouden. Een woordvoerder zegt “toch echt verrast te zijn” door de lage penicillineprijzen. Halverwege het tweede kwartaal lag de prijs van penicilline 25 tot 30 procent onder het niveau van begin dit jaar. “Met die daling hadden we rekening gehouden. Maar tot onze grote verbazing daalden de prijzen met nog eens 25 procent.”

Volgens Gist-brocades is gebleken dat enkele Chinese aanbieders penicilline blijven verkopen onder de kostprijs. Fabrikanten in India profiteren van overheidssubsidies. “Daar kunnen wij niet tegen protesteren omdat we zelf van die Indiase overheid afhankelijk zijn.”

Analist D. Kerstens van ABN Amro Hoare Govett verwacht dat de markt zich herstelt. Gist kan volgens hem penicilline minder arbeidsintensief en goedkoper produceren, en levert een schoner eindproduct. “Andere marktpartijen zullen moeten opgeven waardoor Gist-brocades de penicillineprijs beter in de hand krijgt.”