Een miljard voor een puzzelstukje

Twee miljardenovernames in Amerika in twee maanden tijd: ING lijkt zijn spreekwoordelijke financiële conservatisme een opportunistische injectie te geven. De volgende slag vindt plaats op het Europese vasteland.

AMSTERDAM, 29 AUG. “Het is een ontbrekend stukje in de puzzel. Wij moeten de lucht nog maken, dat is het moeilijkste.” Ondernemen is overnemen en ondernemen is ook een beetje als puzzelen op een regenachtige zondagmiddag. De lucht komt het laatst.

Met de gisteren aangekondigde overname van de Amerikaanse zakenbank Furman Selz (780 medewerkers, 60 miljoen gulden nettowinst) komt ING tegemoet aan de groeiende druk om zijn formidabele reserves effectiever te gebruiken dan alleen als stootkussen voor slechte tijden. “Misschien zijn wij wel te voorzichtig geweest, maar het is tot nu toe redelijk goed gekomen”, zei bestuursvoorzitter drs. A. Jacobs vorige maand bij de overname à 4,3 miljard gulden voor de middelgrote verzekeraar Equitable of Iowa. Nu telt ING 1,2 miljard gulden neer voor een relatief kleine Amerikaanse zakenbank. Furman Selz moet de derde partij zijn in een driehoeksverhouding met de zakenbank-activiteiten van ING in Nederland en de opkomende markten (emerging markets) en die van ING Barings in Londen en het Verre Oosten. Zowel ING als Barings hadden kantoren in New York, maar zij misten ook samen bijvoorbeeld een sterke reputatie in de markt op essentiële gebieden als beleggingsonderzoek over bedrijven.

Bestuursvoorzitter drs A. Jacobs ontkende gisteren op een persconferentie dat ING zich met de overname heeft laten meeslepen door de ontembare overnamekoorts die financiële instellingen heeft bevangen om een Amerikaanse zakenbank te kopen voor het te laat is. ING voert zijn strategie uit: eerst een Amerikaanse verzekeraar kopen om mee te blijven doen op deze snel veranderende markt. Tweede prioriteit: een Amerikaanse zakenbank.

Furman Selz is de vierde miljardendeal binnen twaalf maanden in deze sector, traditioneel een bedrijfstak met hoge pieken en diepe dalen. De effectenbeurs is razend populair - en dan wil ook iedereen beleggen en bedrijven overnemen en financieel advies - of de beurs is uit de gratie, en dan drogen de opdrachten voor bijvoorbeeld advies bij fusies en overnames ook op.

De laatste jaren hebben de bankiers, voortgedreven door de fenomenale beurshausse, alleen maar de hoge pieken gezien en de prijzen voor deze firma's zijn ernaar. “Dit beursklimaat blijft niet”, zei Jacobs gisteren, maar dat bleek na afloop niet expliciet op de aankoop van Furman Selz te slaan.

ING betaalt ongeveer 1 miljard gulden premie boven de zichtbare waarde van de bezittingen van de zakenbank. Jacobs bracht het bedrag nog wat omlaag door de wijze op de manier van betalen: nu tweederde, over drie jaar de rest. Verder had ING nog een aardig bedrag gekregen voor zijn pakket aandelen in een andere zakenbank, Dillon Read, die zijn neus voorbij ging en in handen viel van de Zwitserse gigant SBC. Bovendien zit er een fiscaal voordeel aan deze overname vast en zal ING, als Furman Selz onverhoopt geen winst maakt, in elk geval zijn eigen kosten voor de financiering van de overname terugverdienen. Maar bij een geambieerde nettowinst van 60 miljoen gulden levert het één tot anderhalf procent extra winst per aandeel op.

Zo'n premie als ING nu betaalt, die als goodwill bekend staat, is niets uitzonderlijks bij overnames. In een bedrijfstak die als weinig andere sectoren zo afhankelijk is van het sentiment en de inzet van individuele medewerkers schrokken zulke premies calvinistische Nederlandse kopers tot voor kort af. Om in Jacobs' terminologie te spreken: het is lucht. Sterker nog: het kan brandbare lucht blijken. De Britse National Westminister Bank expandeerde de afgelopen twee jaar met twee grote overnames in deze branche, maar lijkt na een tegenslag haar ambities nu al weer terug te schroeven.

De ervaringen na de overname van de Britse zakenbank Barings, twee jaar geleden, hebben er wel toe geleid dat eenderde van de overnamesom wordt gereserveerd in een zogeheten retention pool die over drie jaar wordt uitgekeerd. Daarmee moet de kans op een uitstroom van medewerkers worden geminimaliseerd, zodat ING minder kwetsbaar is voor taferelen als vorig jaar, toen concurrent Deutsche Bank tientallen medewerkers bij Barings wegkocht.

Het derde puzzelstukje is uitbreiding van de activiteiten op het Europese vasteland. ING-bestuurslid ir H. Lindenbergh moet eind dit jaar een plan van aanpak ontvouwen over de Europese expansie die het concern wil nastreven. In de wandelgangen bleek gisteren dat de neuzen nog niet allemaal dezelfde kant op staan. Komen er nieuwe openingen op de gesloten Duitse bankenmarkt nu daar een fusieproces lijkt begonnen door de fusie van twee Beierse banken? Wat gebeurt er in Frankrijk? Het enige dat Jacobs gisteren wilde doen was ontkennen dat ING in de markt is voor de Duitse Commerzbank. Het leek er gisteren op dat het voor Jacobs bij een double whammy van Equitable en Furman Selz zal blijven. Hij bleek zijn eigen terugtreden, volgend jaar, al duidelijk in zijn hoofd te hebben. Op een vraag of hij er niet van wakker lag of hij deze winstgroei van 20 tot 25 procent kon handhaven aarzelde hij geen moment. “Hoe lang kunnen mijn collega's het straks nog volhouden?”