'Parijs ziet af van inmenging in Afrika'

PARIJS, 28 AUG. Frankrijk blijft “de eerste partner” van Afrika bezuiden de Sahara, maar zal zich onthouden van inmenging in de binnenlandse politiek. Het wil goed communiceren met Afrikaanse landen, en daarnaast de rechtsstaat en een goed investeringsklimaat bevorderen.

Dat heeft president Chirac gezegd op de jaarlijkse conferentie van Franse ambassadeurs die op het ogenblik bijeen zijn in Parijs. Het was de eerste keer dat de president een grote toespraak hield over buitenlands beleid sinds de socialisten 1 juni de parlementsverkiezingen wonnen. De neo-gaullist Chirac zei niets waar de regering-Jospin zich aan kan ergeren en nam zelfs enkele accenten over van de linkse dagelijks bestuurders van het land.

Chirac nam niet openlijk afstand van militaire of andere interventies die Frankrijk tot in het recente verleden tot een prominente speler op het Afrikaanse continent hebben gemaakt. Desondanks sloot hij zich aan bij uitlatingen die de nieuwe minister van Defensie, Alain Richard, heeft gedaan over de noodzaak nieuwe defensieverdragen te sluiten met een aantal landen bezuiden de Sahara. Enige duizenden manschappen worden teruggetrokken uit diverse Afrikaanse landen waar Frankrijk lange tijd contingenten heeft liggen. Chirac sprak zonder in details te treden over een “geleidelijke aanpassing van onze verdragen, onze nederzettingen en onze samenwerking” op defensiegebied.

De president noemde “twee gedragsregels, die misschien misverstand zullen wekken, maar waar Frankrijk strikt aan moet vasthouden”. De eerste was: uitsluiting van iedere inmenging, militair, politiek of anderszins. De tweede luidde: “Afrikaanse partners aanmoedigen de rechtsstaat en goede regeringspraktijken te versterken, essentiële elementen voor vertrouwen van investeerders.”

In het verleden leidden de Franse inmenging in Afrika tot grote protesten van de internationale gemeenschap. Zo gaan mensenrechtenorganisaties er van uit dat Parijs een rol speelde bij de training van de Rwandese Hutu-extremisten, die in 1994 enkele maanden aan de macht waren en toen een slachtpartij aanrichtten onder Tutsi's en gematigde Hutu's.

Chirac gaf de ambassadeurs gisteren als missie mee voor Frankrijks exportbelangen te ijveren en te werken aan bestrijding van het imago van “Frankrijk als een land dat moeite heeft zich aan te passen aan de mondialisering. Feiten en cijfers tonen aan dat de werkelijkheid anders is”. Hun opdracht is cruciaal om te zorgen dat Frankrijk zich kan handhaven in de wereld, waarin haar positie “ eminent maar kwetsbaar” is.

Als belangrijke terreinen van aandacht voor de Franse diplomatie noemde Chirac Europa (waar het tijdschema voor de euro essentieel is en de Europese Commissie slagvaardiger moet worden), het Midden-Oosten (waar Frankrijk een rol wil spelen bij het op gang brengen van het vredesproces, gecoördineerd met de Amerikaanse regering) en de NAVO. De Franse president riep in dat verband de Verenigde Staten opnieuw op het zuidelijke commando af te staan aan een Europeaan om de 'europeanisering' van de verdragsorganisatie te symboliseren.

Chirac riep de ambassadeurs op om beter de taal te leren van het land waar ze zijn gestationeerd. “Dat is een teken van respect voor de ander. Het is ook het beste bewijs voor ons argument voor de francophonie in een pluri-culturele gemeenschap.”

    • Marc Chavannes