Kleine stapjes in bestrijding van kindermisbruik

Een jaar geleden werden in Stockholm afspraken gemaakt over bestrijding van seksueel misbruik van kinderen. Verscherping van de wetgeving blijkt soms een averechts effect te hebben. “We hebben nog een lange weg te gaan”.

BANGKOK, 28 AUG. De Australiër Bradley Pen Dragon kwam vier jaar geleden naar Thailand met verstopt in zijn bagage drie paar handboeien, twee messen, een camera en een dagboek. Een onschuldige rugzaktoerist leek hij, met zijn lange haar, zijn stoppelbaard en zijn sandalen. Maar zijn dagboek ontmaskerde Dragon als een agressieve sekstoerist.

Zelfgemaakte foto's in het dagboek tonen Dragon op bezoek bij de bergstam 'Hmong', in het noorden van Thailand, waar hij twee meisjes van negen en elf jaar oud kocht en meenam naar Bangkok. Daar had hij eerder, op de beruchte seksbazaar 'Patpong' al twee meisjes van acht en twaalf jaar besteld. De meisjes kregen allemaal dezelfde behandeling, zo blijkt uit de foto's: Dragon nam ze mee naar zijn smoezelige hotelkamer, kleede ze uit, deed ze handboeien om en verkrachtte ze. Om zijn opwinding te kunnen herbeleven, legde Dragon alles met zijn camera vast.

Pen Dragon werd pas na ruim een jaar door de Thaise politie ontmaskerd nadat een medewerker in een fotowinkel in Bangkok, waar Dragon zijn films liet ontwikkelen, alarm sloeg. De politie vond later nog ruim 400 kinderpornofoto's in Dragons bagage en toen de Thaise autoriteiten zich verder in zijn zaak verdiepten, bleek dat de Australiër nog veel meer op zijn geweten had.

Vorige maand werd Dragon veroordeeld tot achttien jaar cel. Die opvallend zware straf was het directe gevolg van een nieuwe wet in Thailand waardoor sekstoeristen harder kunnen worden aangepakt. De wet is een uitvloeisel van afspraken die vandaag precies een jaar geleden werden gemaakt aan het einde van het eerste Wereld Congres tegen de Commerciële Seksuele uitbuiting van kinderen dat in Stockholm plaats had. Afgevaardigden van regeringen van 122 landen namen in de Zweedse hoofdstad een zogeheten actieprogramma tegen de seksuele exploitatie van kinderen aan waarin een groot aantal maatregelen werd voorgesteld tegen kinderpornografie, sekstoerisme en kinderhandel. De initiatoren van het congres, ECPAT International (de internationale organisatie tegen sekstoerisme in Zuidoost-Azië) presenteerden gisteren in Bangkok een rapport waarin de balans wordt opgemaakt wat er één jaar na Stockholm terecht is gekomen van alle goede voornemens.

Hervé Berger, directeur van ECPAT International in Bangkok, toonde zich gisteren “voorzichtig optimistisch” over de ontwikkelingen in 56 landen die de organisatie in het rapport naast elkaar heeft gezet. “Maar er moet nog veel gebeuren voordat we echt een einde kunnen maken aan de seksuele exploitatie van kinderen in de wereld”, voegde hij daar aan toe. De Stockholm-oogst geeft aan dat ECPAT een moeizaam gevecht voert: na twaalf maanden hebben slechts 23 landen werkelijk concrete stappen gezet voor een actieplan. “Dit rapport laat slechts een deel zien van wat er gebeurd is”, zei Berger, die erop wees dat vorig jaar is afgesproken het jaar 2000 als deadline voor alle - overigens niet bindende - actieplannen te nemen. “Het draait in alle gevallen om politieke wil en overtuiging, anders werkt het niet.”

Bergers voorzichtige optimisme steunt op het gevoel dat er eindelijk internationale coördinatie ontstaat in de aanpak van sekstoerisme, kinderporno en kinderhandel. De veroordeling van Pen Dragon is daar een voorbeeld van: Australië en Thailand werkten daarbij intensief samen.

Ook in Nederland werd succes geboekt door nauwe samenwerking met de Filippijnse autoriteiten bij de berechting, begin dit jaar, van een 24-jarige Haagse sekstoerist. Een Haagse rechtbank veroordeelde de man tot twee jaar gevangenisstraf voor het seksueel misbruiken van twee minderjarige meisjes op de Filippijnen. De zaak vormde voor Nederland de lakmoesproef voor een nieuw vervolgingsbeleid waarin nauw wordt samengewerkt met de autoriteiten van het land waar de sekstoerist actief was.

Tot voor kort konden Nederlandse sekstoeristen alleen in Nederland vervolgd worden als het vergrijp in het land zelf ook strafbaar was. In veel Aziatische landen loopt de wetgeving op dit vlak nog ver achter. “Maar landen als Thailand en de Filippijnen hebben het afgelopen jaar hun wetgeving aangepast aan de Stockholm-plannen”, zei Berger.

Aanpassing van de wetgeving in landen die populair zijn om hun sekstoerisme-industrie blijkt evenwel niet altijd een garantie voor vermindering van het probleem. “In Thailand heeft de strengere wetgeving voorlopig zelfs een averechts effect”, waarschuwde Sanphasit Koompraphant, directeur van het Thaise centrum voor Bescherming van het Kind gisteren. “Kinderprostitutie is het afgelopen jaar zelfs gestegen in Thailand, omdat de nieuwe wet iedereen die betrokken is, straft.”

Die wet is speciaal gericht op de ouders, die vaak uit armoede hun kinderen de prostitutie in sturen. De kinderen en andere familieleden hebben er nu geen enkele baat bij om hulporganisaties of de politie te helpen bij het opsporen van de georganiseerde bendes, die de kinderen van de ouders kopen om ze vervolgens tot prostitutie te dwingen, legde Sanphasit uit. De Thai wees ook op een verschuiving van de kinderhandel naar landen met een nauwelijks functionerende wetgeving, zoals Birma, Cambodja en Nepal.

    • Max Christern