Gehandicapte bevoordeeld bij examen

UTRECHT, 28 AUG. Een op de tien middelbare scholen laat gehandicapte eindexamenkandidaten ten onrechte ingekorte schoolonderzoeken maken, of laat hen schoolonderzoeken doen die gemakkelijker zijn dan die voor niet-gehandicapte klasgenoten. Nog eens zes procent van de scholen voert de schoolexamens voor gehandicapten “onzorgvuldig” uit.

Dit constateert de Onderwijsinpectie in een gisteren verschenen verslag 'Schoolonderzoek onderzocht III'. De inspectie rept over een “onaanvaardbare” gang van zaken, die zo spoedig mogelijk “voorkomen moet worden”. Bovendien bestaat er een aanzienlijke mate van rechtsongelijkheid voor gehandicapte eindexamenkandidaten, omdat de bereidheid tot aanpassingen van school tot school verschilt. Het komt zelfs voor dat gelijke gevallen binnen een school verschillend worden behandeld. Staatssecretaris Netelenbos (Onderwijs) heeft de inspectie inmiddels opgedragen scholen die de voorschriften voor gehandicapten niet naleven, op hun fouten te attenderen.

Scholen hebben het afgelopen schooljaar voor 3.514 gehandicapte leerlingen de schoolonderzoeken aangepast, zo blijkt uit de inspectiegegevens. Daarbij ging het in driekwart van de gevallen om dyslectische leerlingen, de anderen waren blind, slechtziend, doof of slechthorend. De aard van de voorziening die de inspectie wel toestaat verschilt per handicap - zo krijgen dyslectische kinderen vaak een half uur langer de tijd voor de opgaven, terwijl slechtziende leerlingen de vragen in grootschrift krijgen aangeleverd. In tegenstelling tot het centraal schriftelijk examen dat landelijk wordt vastgesteld, maken scholen de schoolonderzoeken zelf.

Een ander opvallend punt van kritiek betreft de schoolonderzoeken natuurkunde op het VWO. In de ogen van de inspectie is er sprake van “overladenheid” van het examenprogramma, waardoor veel scholen niet alle examenstof kunnen behandelen. Daarnaast voldoen de praktika vaak niet aan het vereiste niveau, terwijl het cijfer daarvoor wel een grote invloed heeft op het eindcijfer voor natuurkunde.

Eenzelfde verwijt van een te laag niveau treft de schoolonderzoeken elektrotechniek op het voorbereidend beroepsonderwijs. In enkele gevallen is de inspectie zelfs op foute opgaven gestuit.