'Vondst' in Rijksarchief blijkt bekend

ROTTERDAM, 21 AUG. Het leek een gouden vondst van de historicus Oscar Gelderblom, assistent in opleiding (AIO). Tijdens zijn promotieonderzoek naar het archief van de West Indische Compagnie (WIC) bij het algemeen Rijksarchief in Den Haag vond hij het document Capitaelboek van de Actieën van de West Indische compagnie, Kamer Amsterdam terug.

In een persbericht van de Universiteit Utrecht, waar Gelderblom promoveert, heette het eergisteren: “Tot op heden werd aangenomen dat zo goed als alle documenten uit de begintijd van de WIC door brand in de negentiende eeuw verloren zijn gegaan.”

“Als iets is opgeblazen, is dit het wel”, zegt D. Brongers, voorlichter van het Rijksarchief. Hij wijst erop dat het document al in 1780 is gebruikt door E. Luzac in Hollandse rijkdom, deel 1, pagina 318. Ook P.J. van Winter verwijst ernaar in de hoofdstukken 2 en 3 van De W.I.C. ter kamer, stad en lande uit 1978. “Het stuk is dus al gebruikt”, concludeert ook P.C. Emmer, hoogleraar geschiedenis van de Europese expansie in het atlantisch gebied aan de Rijksuniversiteit Leiden.

Brongers wijst er verder nog op dat ook J. Israel in zijn standaardwerk The Dutch republic and the Hispanic world, 1606-1661 (Oxford, 1982) op pagina 128 een tabel heeft opgenomen waarbij het document als bron is gebruikt. Zijn conclusie: “Gelderblom heeft zijn huiswerk niet gedaan. Dit stuk is absoluut niets nieuws.”

Gelderblom ontkent desgevraagd niet dat het stuk al gebruikt is. Hij houdt staande dat historici tot nu toe niet “de ware betekenis” van het stuk hebben doorgrond.

In Trouw zei Gelderblom vanochtend: “Voor alle deskundigen die ik geraadpleegd heb, was het nieuw. Als je dat weet, is de vondst het mooiste moment uit je carrière.”