Chipkaart om spijbelen tegen te gaan

AMSTERDAM, 21 AUG. Het Grafisch Lyceum en het Hoofdstad College in Amsterdam (beide middelbaar beroepsonderwijs) beginnen dit schooljaar met een studentenchipkaart om het spijbelen tegen te gaan. Scholieren moeten hun pas langs een sensor halen om te 'klokken'. De verplichte kaart, met pasfoto, dient ook als identiteitsbewijs op school en er kan ook mee betaald worden voor het maken van kopieën en in de kantine.

Bedoeling van de scholen is dat leraren minder tijd kwijt zijn aan de registratie van leerlingen en hun cijfers. De systeembeheerders kunnen meteen zien welke leerlingen afwezig zijn, hoe vaak ze dat zijn en hoe hun cijferlijst ervoor staat.

In Amsterdam hebben justitie en leerplichtambtenaren dit schooljaar een offensief ingezet tegen het spijbelen. Na één dag spijbelen riskeert de leerling al een boete van 150 gulden. De elektronische registratie wordt gezien als wapen om het spijbelen terug te dringen. Leerlingen op het MBO van tussen de 16 en 18 jaar zijn gedeeltelijk leerplichtig.

Volgens W. Rijnders, bestuurslid van het Grafisch Lyceum (1.900 leerlingen) is invoering van de chipkaart niet alleen bedoeld om spijbelen te voorkomen. Zijn school overweegt de kaart ook als verplicht identiteitsbewijs in te voeren, om “ongewenst bezoek” te voorkomen. In de gang zou de conciërge onbekenden naar hun pasje kunnen vragen. Rijnders is niet bang dat de sfeer op school onpersoonlijk zal worden als gevolg van de automatisering. “Dat de leraar nu nog vraagt naar de aanwezigheid van leerlingen, is niet bepalend voor de goede sfeer”, zegt hij.

De chipkaart kost scholen elf gulden per kaart per jaar. Leerlingen kunnen tegen betaling hun kaart opladen met de valuta van die schoolinstelling. Een school kan ook kiezen voor een chipkaart met gewoon geld dat ook buiten de school bruikbaar is.

Dit schooljaar worden er in totaal 275.000 chipkaarten verspreid in Nederland, ook bij universiteiten en hogescholen. De kaart is ontworpen door de Stichting Studentenchipkaart, een samenwerkingssverband van de Informatie Beheer Groep (studiefinanciering), IBM en de PTT. Studenten en leerlingen kunnen zich straks via hun chipkaart en het Internet, thuis en op school, inschrijven voor tentamens en zij kunnen hun cijfers en studiefinancieringsgegevens in Groningen bekijken.

Volgens P. Ritsema, directeur van de Stichting Studentenchipkaart, is inbreken in het landelijke netwerk “onmogelijk”, omdat een computer uitgerust moet zijn met een kaartlezer en de kaart met een persoonlijke identiteitsnummer.

Leerlingen kunnen wel frauderen met hun chipkaart als ze willen spijbelen. Zij kunnen de kaart meegeven aan een vriend, die hem dan langs de sensor haalt, terwijl zij zelf naar buiten gaan.

Volgens Rijnders van het Grafisch Lyceum kan de leraar erop toezien dat dat niet gebeurt. “Hij kan zien hoeveel pasjes iemand er langshaalt. Dat kost slechts twee minuten aan het begin van de les.”