Voorwaardelijke amnestie Turkse hoofdredacteuren

ANKARA, 14 AUG. Hoofdredacteuren die in Turkse gevangenissen zitten, worden binnenkort vrijgelaten. Het Turkse parlement stemde gisteren in met deze beperkte amnestiemaatregel.

Parlementariërs van de Republikeinse Volkspartij (CHP) slaagden er niet in om ook journalisten, schrijvers en cartoonisten van de maatregel te laten profiteren. “Er zitten zeker 70 journalisten in Turkse cellen”, aldus Altan Öymen van de CHP, die tevens een column heeft in de liberale krant Milliyet. “Wat is er mis mee om ook hen in vrijheid te stellen?”

De religieus-fundamentalistische Welvaartspartij beschuldigde de regering, die het voorstel voor de amnestie indiende, er van dat “men er slechts op uit is om linkse journalisten in vrijheid te stellen”. De minister van Justitie, Oltan Sungerlu, onderstreepte dat het slechts gaat om een voorlopige invrijheidsstelling. Als de hoofdredacteuren binnen drie jaar opnieuw worden veroordeeld, moeten ze alsnog hun oude straf uitzitten.

De nieuwe seculiere premier, Mesut Yilmaz, kwam vrijwel direct na zijn aantreden, in juli, onder een spervuur van kritiek te liggen van tal van internationale organisaties die strijden voor de vrijheid van meningsuiting. Volgens het in New York gevestigde comité ter bescherming van journalisten zitten er momenteel 78 journalisten in Turkse gevangenissen, dat is meer dan in welk ander land ook. Bovendien werden in de afgelopen vijf jaren zeker 24 mediavertegenwoordigers vermoord. Het is vrijwel onmogelijk om objectief te berichten over de strijd van de Koerden in het zuidoosten van het land, laat staan dat er geijverd kan worden voor een politieke aanpak van de Koerden-kwestie.

Turkse journalisten klagen echter ook over hun werkgevers. Bij de nationale kranten is het vrijwel onmogelijk om lid te zijn van een vakbond. De afgelopen jaren werden vakbondsactivisten er stelselmatig uitgewerkt. Met de amnestiemaatregel wilde premier Yilmaz nog voor het zomerreces van het parlement een eerste gebaar maken wat betreft zijn voornemen om de vrijheid van meningsuiting te verruimen. Ook heeft hij hervorming van de restrictieve perswetten in een later stadium aangekondigd. Turkse organisaties van journalisten lieten gisteren weten dat ze de komende dagen een nieuwe campagne beginnen om de regering aan haar belofte te blijven herinneren.

In dat licht is de rechtszaak tegen de 48 politiemannen die worden beschuldigd van medeplichtigheid bij het doodslaan van de linkse journalist Metin Göktepe, in januari vorig jaar in Istanbul, van belang. De vijf hoofdverdachten weigerden tot voor kort om zich over te geven aan de rechterlijke macht, maar op initiatief van premier Yilmaz zijn ze onlangs overgebracht naar de gevangenis van het stadje Afyon, waar de rechtszaak dient. Ze verschijnen naar verwachting volgende week donderdag voor het eerst voor de rechter.