Heerenveen waakt voor isolement buitenlandse spelers

HEERENVEEN, 13 AUG. Het Fries is bij voetbalclub Heerenveen nog slechts de voertaal voor intimi. Gisteren had coach Foppe de Haan in de rust van de bekerwedstrijd tegen rivaal Cambuur een bord en een krijtje nodig om de te volgen tactiek uit te leggen aan zijn Roemeense aanwinsten Dorin Mitrita en Florin Constantinovici.

Dankzij een project van de Friese stichting Foarwurk hoopt Heerenveen het vreemdelingenlegioen echter binnen drie maanden te integreren in de Nederlandse maatschappij.

Heerenveen is wellicht het meest bizarre voorbeeld van de multiculturele samenleving in de voetbalwereld. De bekerfinalist van vorig seizoen beleefde een exodus van vedetten (Tomasson, Kornejev, Tobiasen en Sier), maar ook hun vervangers spreken geen Nederlands. Behalve Dorin en Constantinovici trok Heerenveen ook de Roemeense spits Radu Gusatu aan. Verder telt de selectie nog een Roemeen uit Veendam (Radomski), een Serviër (Samardzic van Volendam), een Bulgaar (Tzvetkov), een Noor (Meinseth), een Belg (Damman) en twee Nigerianen (Nwankpa en Onwuzuruike).

Grinnikend vertelt De Haan hoe hij tijdens de voorbereiding in drie talen zijn filosofie op voetbal trachtte te ontvouwen. “Ik was slechts twintig minuten aan het woord, in Nederlands, Engels en Duits. Ik had veel meer willen vertellen, maar ik was kapot. Mijn Belgische speler Damman sprak ironisch: 'U bent bijna een polyglot.' Maar probeer een Roemeen, die alleen zijn eigen taal spreekt, maar eens uit te leggen wat 'het lezen van een wedstrijd' is.”

Daarom heeft Heerenveen de hulp ingeroepen van de stichting Foarwurk uit Akkrum, die zich richt op de scholing en de begeleiding van langdurig werklozen. Manager A.J. de Vries: “Met behulp van subsidies uit de Europese unie hebben we zeventig procent van de mensen, die door de arbeidsbureaus als niet-bemiddelbaar werden gekenmerkt, weer in het arbeidsproces kunnen opnemen. Wij hebben ons tevens gespecialiseerd in de maatschappelijke en sociale integratie van buitenlanders.”

Dolgraag had De Vries bij Feyenoord aangeklopt, toen hij op afstand constateerde dat de Poolse international Iwan wegkwijnde in De Kuip. “Ik heb het gevoel dat Iwan in Rotterdam niet door de groep is opgenomen. Je moet juist voorkomen dat een buitenlandse speler in een isolement raakt.”

Heerenveen waakt er ook voor dat buitenlandse voetballers zichzelf in een isolement plaatsen. “Samardzic is al twee jaar in Nederland', zegt De Haan. “Maar hij heeft bij Volendam louter Servisch gesproken met zijn twee landgenoten. Dat valt hemzelf aan te rekenen maar ook de club. Het klinkt lullig, maar wij noemen Samardzic bewust 'Sammie' bij Heerenveen. Voorwaarde voor het tekenen van zijn driejarig contract was de belofte dat hij Nederlands ging leren.”

Voor de Roemeense spelers van Heerenveen bedt de stichting Foarwurk de taallessen in een cultureel programma in. “Je kunt natuurlijk twee computers voor die jongens neerzetten met de mededeling dat ze kunnen roepen als ze vragen hebben, maar zo werkt het niet', meent manager De Vries. “Taal moet je beleven en als het even kan op een speelse manier.”

De Haan en zijn assistent Gert-Jan Verbeek leveren een lijst aan de stichting met voetbaltechnische termen, variërend van cornervlag tot doordekken en knijpen. De Vries: “En die passen wij dan op het voetbalveld toe. Ik luister ook intens naar Foppe de Haan. Hoe coacht hij, hoe corrigeert hij zijn spelers? Die leermomenten nemen wij meteen in ons programma op. Communicatie is nu eenmaal van levensbelang voor een buitenlandse voetballer, die in Nederland zijn vak wil uitoefenen.”

In drie weken tijd legt Foarwurk een basis voor de verdere ontplooiing van de allochtonen bij Heerenveen. De Vries: “We maken eerst een profiel van de desbetreffende speler. Komt hij uit de grote stad of juist van het platteland, welke normen en waarden hanteert hij? Op die gegevens stemmen we tevens ons culturele programma af. Uiteraard heeft dat bij ons ook een Fries tintje. We nemen de Roemenen binnenkort mee naar een open luchtspel dat in Friesland erg populair is. En we leggen ze bijvoorbeeld uit waarom kaatsen in deze provincie een religie is.”

De samenwerking tussen Heerenveen en de stichting heeft voorlopig een experimenteel karakter. “Na drie maanden bekijken we de resultaten', zegt De Haan. “Maar uit een onderzoek van een omroep blijkt dat Heerenveen de enige club in Nederland is die zijn buitenlanders op deze wijze begeleidt.” Met een lachje: “We nemen ze mee naar kerk en kroeg, al weet ik niet waar die Roemenen het liefste naar toe gaan. Het hangt ook sterk van het karakter van de jongens af.”

“Onze Noor Meinseth spreekt al vloeiend Nederlands. Hij zat echter al na een week op de fiets om de omgeving te verkennen. Je hoeft hem niets te vertellen over de Sneekweek. Onze Roemenen zijn nog niet zover. Het is wel leuk te zien welke effecten het project van Foarwurk heeft. Na twee dagen zei Radu Gusatu voor de training: 'Ik ben Radu, wij zijn Heerenveen'.” Voorlopig heeft De Haan echter zijn handen vol aan het inpassen van zijn buitenlandse spelers.

Constantinovici toonde zich gisteravond in de bekerwedstrijd tegen de Friese rivaal Cambuur een aanwinst. Met een fraaie kopbal bezorgde de Roemeen zijn nieuwe club een 2-1 overwinning. Florin ontsnapte aan een rode kaart, nadat hij Cambuur-aanvaller Van der Laan een vrije doortocht naar het doel van keeper Vonk had belet. Vervolgens smeekte hij met een theatraal gebaar scheidsrechter Temmink Cambuur-verdediger Loontjes een gele kaart te geven. De minzame reactie van De Haan: “Ik heb gelukkig maar weinig woorden nodig om Florin uit te leggen dat we daar niet van gediend zijn bij Heerenveen.”