Apple in zee met 'Big Brother'

ROTTERDAM, 7 AUG. Computerproducent Apple lanceerde jaren geleden een opmerkelijke televisiereclame waarin een rebels type een op een groot scherm geprojecteerde 'Big Brother'-figuur te lijf gaat. De boodschap was: Apple's Macintosh-computers zullen de wereld bevrijden van de hegemonie van pc-fabrikant IBM en het besturingssyteem Dos van Microsoft, de voorganger van Windows.

Het is anders gelopen. Gisteren maakte mede-oprichter Steve Jobs op een conferentie in Boston bekend dat Apple vergaand gaat samenwerken met voormalige rivaal Microsoft. De verschijning van Microsofts topman Bill Gates op een enorm beeldscherm boven de hoofden van de aanwezigen riep bij sommige associaties op met een 'Big Brother-figuur en de tv-spot van toen.

Geen wonder dat de verzamelde Apple-gebruikers luidkeels protesteerden. Apple geldt als uitvinder van een besturingssysteem dat door het gebruik van een muis waarmee op plaatjes kan worden geklikt het gebruiksgemak van computers drastich verhoogde. Ook Microsofts huidige besturingssysteem Windows, dat alle concurrentie in de pc-industrie heeft weggevaagd, is hierop gebaseerd.

Toch is er voor Apple-supporters alle reden de afhoudende opstelling jegens Microsoft op zij te schuiven en “een beetje dankbaarheid” te betonen zoals Jobs gisteren voorstelde. Het aandeel Apple heeft sinds een aantal jaren een vrijwel permanent neergaande lijn zien, maar de alliantie met Microsoft leidde tot enthousiasme. Het aandeel Apple boekte een winst van meer dan 33 procent tot iets boven 26 dollar. Microsoft gaat meer (zakelijke) programma's ontwikkelen voor de Macintosh en heeft beloofd dat tenminste vijf jaar lang te blijven doen. Met de steun van de grootste softwaremaker ter wereld gloort er weer hoop voor Apple.

De voordelen van de alliantie voor Microsoft liggen minder voor de hand. Een participatie ter waarde van 150 miljoen dollar in de Apple-aandelen plus een onbekende som waarmee patentconflicten tussen beide bedrijven worden afgekocht is gezien de riante kaspositie van Microsoft geen probleem. Maar waarom helpt Gates een concurrent die op de rand van de afgrond balanceert?

Heeft Gates Apple buiten de invloedsfeer willen houden van de rivaliserende alliantie Netscape-Sun Microsystems-Oracle die met een nieuwe computerterminal en de computertaal Java de aanval hebben ingezet? Oracletopman Ellison zou tot voor kort nog plannen hebben gehad voor een overname van Apple. Of houdt Gates een concurrent in leven om voor de Amerikaanse bestrijders van illegale monopolies de schijn op te houden dat Microsoft geen alleenheerser is?

Beleggers beloonden Microsoft in elk geval met een bescheiden koersstijging voor de alliantie. Maar ook de aandelen Netscape en Oracle boekten winst.