Straffe ingrepen tegen varkenspest

DEN HAAG, 18 JULI. Elf varkenshouderijen die zich binnen een afstand van één kilometer rondom het met varkenspest besmette bedrijf in het Gelderse Toldijk bevinden zullen de komende dagen preventief worden geruimd. Dat gebeurt ook met zeventien bedrijven in de iets ruimere omgeving, waarvan een in Twente. Hiermee wil minister Van Aartsen (Landbouw) voorkomen dat de pest zich verder boven de rivieren uitbreidt.

De minister gaat bij de bestrijding van de pest in Gelderland rigoureuzer te werk dan op 4 februari, toen in het Brabantse Venhorst het eerste geval van de ziekte werd ontdekt. Rondom Toldijk is bijvoorbeeld een vervoersverbod voor vee, mest en varkenssperma afgekondigd in een straal van twintig kilometer. Eerder werden steeds gebieden van tien kilometer ingesloten.

Het ministerie wil het zekere voor het onzekere nemen. “Omdat dit een heel nieuw gebied betreft hebben we voor de zekerheid besloten een groter deel af te sluiten. Maar wanneer het mogelijk is, zal de cirkel weer direct worden teruggebracht tot de tien kilometer die de Europese Unie verplicht stelt”, aldus een woordvoerder.

Het vervoersverbod voor vee en mest is sinds woensdagavond volgens het ministerie al 21 keer overtreden. In de meeste gevallen gaat het om transport van andere dieren dan varkens. Er is één proces-verbaal opgemaakt tegen iemand die varkens vervoerde. In de Achterhoek zijn dertig extra agenten ingezet om toe te zien op de naleving van het vervoersverbod.

De Achterhoek is na Noord-Brabant en Limburg het gebied met de hoogste varkensdichtheid in Nederland. In de twintig kilometer rondom Toldijk bevinden zich bijna zeventienhonderd varkenshouderijen, die gezamenlijk ongeveer 450.000 varkens houden. Mocht de ziekte zich verder over Gelderland verspreiden, dan bestaat de vrees dat een algeheel exportverbod voor Nederlands varkensvlees zal worden afgekondigd.

Het is nog onduidelijk hoe het bedrijf van de Toldijkse boer met het virus in aanraking is gekomen. Het gerucht doet de ronde dat een concert van de popgroep Normaal eind juni, waarvan de opbrengst bestemd was voor Brabantse varkenshouders, de oorzaak van de besmetting zou kunnen zijn. Het concert van de groep werd gehouden in een feesttent die was geplaatst op ongeveer tweehonderd meter van de boerderij waar nu varkenspest is uitgebroken. Van de vijfduizend mensen die het optreden bezochten was een groot deel afkomstig van de met varkenspest besmette gebieden in Noord-Brabant.

De woordvoerder van Van Aartsen zegt dat de oorzaak van de besmetting nog wordt onderzocht. “Niets is nu met zekerheid te zeggen, maar het verhaal over de besmetting via het concert is buitengewoon onwaarschijnlijk.” Het aantal bedrijven met varkenspest is intussen gestegen tot 340.