Red Dawn

Red Dawn (John Milius, 1984, VS). RTL5, 20.30-22.45u., onderbroken door reclame.

Een van de voordelen van de beëindiging van de Koude oorlog is dat films als Red Dawn niet meer hoeven te worden gemaakt. Regisseur John Milius, eerder bekend van Conan the barbarian, voelde zich overduidelijk thuis in deze sage over een groep jongeren, die achter de linies tijdens een op Amerikaans grondgebied uitgevochten Derde Wereldoorlog, goed werk doen door aanvallen op Russisch-Cubaanse militaire konvooien, en kleine bomaanslagen op militaire objecten in het stadje in de Rocky Mounains waar ze vandaan komen.

Aan het verhaal wordt in Red dawn geen overdreven aandacht besteed. De nadruk valt ontegenzeggelijk op het explosie- en schietwerk, waarbij opvalt dat Hollywood sinds 1984, het jaar waarin deze film tot stand kwam, de normen voor een dergelijk spektakel drastisch heeft verhoogd. De knallen en vuurballen zijn nu veel groter in soortgelijke films.

Maar voorzover er sprake is van enig verhaal, is de handeling wel aardig getroffen. Red Dawn lijkt inderdaad als twee druppels water op oude Russische of Joegoslavische patriottische films, waarin zwaar gestileerde en regime-conforme helden het opnemen tegen de Duitsers in de Tweede Wereldoorlog - compleet met een huilerig nawoord, dat we hen nooit zullen vergeten. Het vervelende is alleen dat we weten dat Red Dawn geenszins bedoeld is als een pastiche op een bepaald soort films, maar bloedserieus is bedoeld als een vaderlandslievend, anti-Sovjetspektakel.

En bij nader inzien lijkt het me nog niet zo zeker dat Red Dawn niet meer zou kunnen worden gemaakt. Vervang het Russisch-Cubaanse invasieleger door een corrupte Amerikaanse overheid, en je hebt een kant en klare film ter verheerlijking van de white suprematists, die zich in afgelegen streken van de VS militair voorbereiden op de verdediging van het vaderland tegen kwalijke krachten die de Amerikaanse waarden willen verraden.

Dat onze jeugdige partizanen, onder aanvoering van Patrick Swayze, op niemand behalve zichzelf kunnen vertrouwen, past bijvoorbeeld geheel binnen de smoezelige ideologie van deze gewelddadige groepjes. Wat dat betreft was Red Dawn helaas zijn tijd wellicht vooruit.