Nieuwkomers zijn mix van onbekende talenten en degelijke routiniers; Olsens Ajax smeltkroes van culturen

Met het aantrekken van de Deen Ole Tobiasen is het totaal aantal buitenlandse voetballers bij Ajax vandaag opgelopen tot veertien. Vanmiddag tekende hij een contract. Na De Kuip verandert de Arena in een smeltkroes van culturen.

AMSTERDAM, 27 JUNI. Doel: Van der Sar. Achter: Tobiasen, Rudy, Oliseh, Juan; midden: Dani, Litmanen, Laudrup; voor: Babangida, Arveladze, Ledezma of 'Benni' McCarthy. Op Van der Sar na zou Ajax volgend seizoen een compleet buitenlands team kunnen opstellen. Met de peperdure eeuwige reserve Gabrich nog achter de hand. Als hij tenminste niet net als Marcio Santos volgens plan van de hand wordt gedaan. De voetbaltrots van Amsterdam heeft noodgedwongen in het buitenland zijn spelersarsenaal moeten aanvullen. Dat zal even wennen worden voor de fervente aanhanger van Ajax. Natuurlijk is de Nederlandse inbreng met de gebroeders De Boer, Witschge, Hoekstra, Blind, Melchiot en eventueel Sibon nog sterk aanwezig, maar in navolging van De Kuip verandert de Arena nu ook in een melting pot.

Ajax heeft lange tijd het imago gehad dat het zijn spelers zelf opleidt. De kweekvijver is echter droog komen te staan nadat er tijdens het bijna zesjarige bewind van trainer Louis van Gaal 37 spelers vertrokken. De Amsterdamse club betaalt de tol van de roem.

De nieuwe trainer Morten Olsen heeft lering getrokken uit het afgelopen seizoen, dat Ajax met lege handen afsloot. Van Gaal werkte graag met een beperkte, handelbare groep van aanvankelijk achttien en later maximaal twintig spelers, maar kwam in grote personele problemen doordat de selectie in de eerste helft van het vorige seizoen werd geteisterd door een chronische blessuregolf. In de cruciale eindfase, na het wegvallen van Kluivert, brak een tekort aan spitsen de Amsterdammers op. Te meer daar de Argentijn Gabrich een ongelukkige aankoop bleek te zijn.

Met een vierde plek in de competitie en twee keer een afgang tegen Juventus beleefde Van Gaal een roemloos einde van een gouden episode. Met een groter aantal investeringen had hij zijn afscheid meer glans kunnen geven. Maar de aanmoedigingen van nota bene penningmeester Arie van Os in deze richting heeft hij altijd in de wind geslagen. Van Gaal bleef tegen beter weten in geloven in de capaciteiten van spelers als Reuser, Wooter, Musampa en Van den Bergh die de kracht in de breedte bepaalden.

Het bestuur besefte dat adel verplicht, dat de imposante Arena geenszins het decor mag vormen van een veredelde speeltuin. Ajax behoort op het hoogste niveau te acteren, niet met spelers van de tweede garnituur. Vandaar dat Morten Olsen de vrije hand kreeg om de niet geringe verliezen van Kluivert, Bogarde en Overmars te compenseren. Op papier lijkt de Deen eerder voor een kwantitieve dan een kwalitatieve aanvulling te hebben gezorgd. Maar wat niet is kan nog komen. Bovendien, wat heeft Ajax het laatste seizoen voor profijt gehad van Kluivert, Bogarde en Overmars?

In Nederland waren kennelijk geen spelers beschikbaar voor het niveau van Ajax. In het buitenland werd de onttroonde landskampioen opnieuw geconfronteerd met een kansloze concurrentiepositie. De geringe impact van de Nederlandse competitie, het ongunstige fiscale klimaat, de relatief lage salarissen, het zijn factoren die een internationale sterspeler ervan weerhouden de overstap naar de eredivisie te maken. Logischerwijs heeft Ajax het dan ook moeten zoeken in een aantal prille, tamelijk onbekende talenten en een paar degelijke routiniers. Olsen moet vanaf 7 juli wel aan de slag met een vreemdelingenlegioen dat een grote verscheidenheid aan nationaliteiten kent: een Fin, een Pool, een Braziliaan, een Zuid-Afrikaan, twee Nigerianen, twee Denen, een Georgiër, een Costa-Ricaan, een Portugees, een Rus en twee Argentijnen. Dat aspect en de mogelijke onrust onder de reserves, zullen het hem niet gemakkelijk maken. Olsen heeft de afgelopen maanden zijn inwerkperiode benut door zich nadrukkelijk te bemoeien met het aan- en verkoopbeleid. Hij ging zelf de boer op om spelers te benaderen en speelde het spel mee in de jungle van voetbalmakelaars. Geluk speelde soms een rol bij het aantrekken van de versterkingen, Olsen speelde het ook slim. Hij trok eerst de spelers over de streep die enigszins twijfelden (Sibon, Melchiot, Ledezma) en vervolgens haalde hij voetballers die zo graag naar Ajax wilden komen dat zij een deel van hun salaris inleverden: Oliseh, Laudrup, Arveladze. Zo beperkte hij het aantal spelers dat niet het risico wilde lopen in de Arena op de bank te belanden; een categorie voetballers waarmee Van Gaal tot zijn grote frustratie maar al te vaak werd geconfronteerd.

Olsen heeft tien spelers aangetrokken. Het is de vraag of zij net als bij PSV de doorstroming van jeugdig talent van de eigen opleiding niet zullen blokkeren. Gisteren tekende de Georgiër Shota Arveladze (24), afkomstig van Trabzonspor en Dinamo Tblisi, een vijfjarig contract. Dat gebeurde in een sobere plechtigheid, ver van de Turkse hectiek die hij gewend was. De Poolse middenvelder Andrej Rudy (31), steunpilaar van de Belgische kampioen Lierse SK, deed dat al eerder voor twee jaar en vandaag verwacht Ajax voor vijf jaar een akkoord te bereiken met Ole Tobiasen (21), de Deense verdediger van Heerenveen.

Het bestuur van de Amsterdamse club is vooral blij met de komst van Arveladze, die in het seizoen 1995-'96 in 34 wedstrijden 25 keer scoorde voor Trabzonspor. In het laatste seizoen trof hij negen keer doel. Arveladze stond in de belangstelling van veel topclubs, had een verhoogde aanbieding van Trabzonspor op zak maar koos voor Ajax omdat hij deze club als de juiste springplank beschouwt naar internationale roem.

Ajax heeft inmiddels 28 spelers onder contract te staan. Waarschijnlijk zullen vier spelers volgende week maandag van Morten Olsen te horen krijgen dat zij mogen uitkijken naar een andere club. Ongetwijfeld zit Gabrich daar bij. Maar penningmeester Arie van Os maakte gisteren duidelijk dat kandidaat-kopers een aanzienlijke vergoedingssom op tafel moeten leggen. Dit ter compensatie van het transferbedrag (zeven miljoen gulden) dat vorig jaar werd overgemaakt aan Newell's Old Boys. Marcio Santos is nog in Brazilië en wil daar graag blijven, niet in de laatste plaats omdat hij in zijn geboorteland meer kan verdienen. Op salarisverhoging hoeft hij bij Ajax niet te rekenen. “Marcio Santos heeft van Olsen te horen gekregen dat hij mag terugkomen, maar hij moet niet te veel pretenties hebben”, aldus de penningmeester. “Noch op het gebied van geld, noch ten aanzien van een basisplaats.”