Denver

DE AMERIKANEN zullen zich niets aantrekken van de Europese kritiek op hun milieu- en arbeidsmarktbeleid, de Chinezen zullen zich niet ongerust maken over de waarschuwing van de zeven rijke industrielanden en Rusland om na de soevereiniteitsoverdracht de, zeer jeugdige, democratie van Hongkong te eerbiedigen, de uitbreiding van de NAVO zal, ondanks Europese bezwaren, beperkt blijven tot de drie landen die president Clinton eerder heeft genoemd en het zal nog jaren duren alvorens de G-7 zich tot een volwaardige G-8 heeft ontwikkeld.

De uitspraken en het communiqué van de bijeenkomst in Denver van de G-7-plus hebben zin voorzover zij de prioriteiten van elk van de deelnemende landen extra duidelijk maken - overigens zonder dat er uitzicht bestaat op overeenstemming.

De lof voor het poldermodel wordt intussen enigszins gênant. President Clinton prees premier Kok - aanwezig als voorzitter van de Europese Unie. Kok zelf mocht de 'derde weg' tussen ruig kapitalisme en commando-economie toelichten. Maar uit de reacties, vooral van Franse kant, kon worden afgeleid dat de deelnemers hun eigen weg wensten te gaan. Ten slotte wil Nederland liever niet een voorbeeld zijn dat wordt nagevolgd, maar huldigt het de stelling dat beleidsconcurrentie de beste manier is om de eigen belangen te bevorderen. Bovendien zijn de Nederlanders het onderling oneens wie en wat het poldermodel tot een succes heeft gemaakt. Als er al zoiets als een poldermodel bestaat. Het is immers pas achteraf ontdekt.

HET EUROPESE verwijt aan Clinton dat de Amerikaanse banengroei te weinig kwaliteit toont, klonk absurd. De grote landen van Europa kampen met een immens werkloosheidsvraagstuk dat de cohesie van hun samenleving aantast. De Amerikaanse president - die opnieuw bewees al met één been in de volgende eeuw te staan - bleek niet onder de indruk.

Meer inhoud had de kritiek dat de Amerikanen de mondiale afspraken over de bestrijding van het broeikaseffect niet nakomen. Niet dat Europa's gedrag op dit gebied niets te wensen overlaat, maar de Amerikaanse economie, in full swing als zij is, schept toch wel de grootste belasting van het milieu. Clinton gaf er de voorkeur aan te zwijgen, maar hij had kunnen tegenwerpen dat zijn florissante banenmachine strenge maatregelen niet toelaat. Althans de marktkrachten in zijn land zijn die mening toegedaan.

De bijeenkomst in Denver was een geschikte gelegenheid om elkaar de waarheid te zeggen. Dat is gebeurd. En dat is dan gelijk de winst die kon worden uitgeteld.