Strakke euromunt 'past in Nederlandse traditie'

Gisteren werd in theater Carré het winnende ontwerp getoond voor euromunten van de Belg Luc Luycx. Op de voorkant van de munt mogen nationale symbolen blijven staan.

AMSTERDAM, 17 JUNI. De verrassing was er al een beetje af toen minister Zalm (Financiën) gisteren in theater Carré de borden omdraaide waarop de munten te zien waren waarmee Europeanen elkaar vanaf het jaar 2002 gaan betalen. De Europees commissaris voor Monetaire Zaken, de Fransman Thibault de Silguy, had een uurtje tevoren buiten op de Weesperzijde zijn geldingsdrang niet langer in toom gehouden en de wereld alvast het winnende ontwerp getoond.

Binnen toonde Zalm zich later bij de officiële presentatie content over het ontwerp. “Het is een strakke munt, die wel past in de Nederlandse traditie.” Het uiterlijk van de stukken van 1, 2, 5, 10, 20 en vijftig cent en 1 en 2 euro is, net als bij de keuze van het Europese bankbiljet die een half jaar geleden openbaar werd gemaakt, de uitkomst van een wedstrijd onder Europese ontwerpers. Niet alleen Europese politici - en de Britse koningin - maakten de keuze: negen geselecteerde ontwerpen werden per enquête voorgelegd aan het Europese publiek dat per saldo koos voor het winnende ontwerp. Ook het oordeel van mensen die dagelijks betrokken zijn bij geldhandelingen, zoals caissières, verkopers en bankpersoneel, is bij de keuze betrokken.

De winnende euromunt is van de Belg Luc Luycx, computer-ontwerper bij de Koninklijke Belgische Munt. Hij is de winnaar van de 24.000 ecu (50.000 gulden) die de hoofdprijs vormde van de ontwerpwedstrijd. Luycx heeft de plaats van Europa in de wereld willen weergeven op de kleinste munten en een kaart van Europa zonder grenzen op de grotere euro-stukken. De lidstaten krijgen overigens nog inspraak over de manier waarop zij zijn afgebeeld. De 12 sterren verwijzen naar het symbool van de Europese Unie, en de lijnen daartussen zijn naast een decoratie ook een hulpmiddel voor blinden en slechtzienden. Op de andere kant komt een door de lidstaten zelf te bepalen nationaal symbool. Voor Nederland wordt dat een beeltenis van de koningin.

Luycx zette, nog enigzins beduusd van het foto- en camerageweld, meteen een misverstand recht. “Het ontwerp geldt de gemeenschappelijke áchterkant van de munten, meneer. Het is de vóórkant die is bedoeld voor de nationale symbolen.”

Blinden en slechtzienden worden op meer fronten bediend: de zijkanten van de munten variëren van grof gekarteld tot fijn gekarteld, vlak of gepolijst. Het stuk van 20 eurocent krijgt ook nog inkepingen aan de zijkant. Oorspronkelijk was het idee om dit muntstuk veelkantig te maken, maar Duitsland verzette zich daar, met het oog op de automatenindustrie, tegen. Zalm redde vorige week in Luxemburg het randschrift, dat waarschijnlijk 'God zij met ons' blijft luiden, dat bij de Nederlandse variant in de munten van 2 euro (nu 2,40 gulden) wordt gestanst.

Ook Zweden, dat vorige week overigens liet weten voorlopig niet aan de muntunie deel te willen nemen, heeft een succesje behaald. De noordelijke lidstaat verzette zich tegen het gebruik van nikkel in de euro-munten, omdat dit metaal allergische reacties oproept. Alleen in de twee grootste munten, van 1 euro en 2 euro, is nu toch nikkel verwerkt omdat dit de munten moeilijker vervalsbaar maakt. Het resultaat is dat bij 92 procent van de euro-munten die straks in omloop komen, contact van nikkel met de huid niet voorkomt. De Europese Commissie wees er overigens op dat op dit moment in 75 procent van de 70 miljard munten die op dit moment in de EU circuleren nikkel is verwerkt, en dat het gros van het dagelijks gebruikte bestek in Europa ook gewoon van nikkel is.

De kleur van de euro-munten varieert met de grootte. Het stuk van 2 euro krijgt een witte buitenring van een koper-nikkellegering en een geelkleurig binnenvlak van een nikkel-messinglegering. Bij het stuk van 1 euro is dat precies andersom, waarmee het muntstuk lijkt op het huidige stuk van 10 Franse franc. De munten van 10, 20 en 50 eurocent worden geel. Zij bestaan uit een legering van koper, aluminium, zink en tin die ook wel Nordic gold wordt genoemd. De kleinste munten van 1, 2 en 5 cent worden rood van kleur, en bestaan uit staal met een laagje koper.

De gisteren gepresenteerde munten moeten worden opgevat als een eerste impressie van hoe de euro er uit zal zien. Er zijn bijvoorbeeld veranderingen mogelijk, als de productietechniek dat vereist. Ook de Europese bankbiljetten werden vorig jaar december onder voorbehoud gepresenteerd. Dat bleek geen overbodige luxe. Hoewel was afgesproken dat de afbeeldingen van 'Europese bouwstijlen' niet mochten verwijzen naar de werkelijkheid, bleken de bruggen die op de biljetten stonden afgebeeld wel erg veel te lijken op bestaande bruggen in onder meer Italië, Spanje en Frankrijk. Een op een van de biljetten afgebeelde bootbrug werd door een oplettende Engelsman herleid tot het boek 'Bridges - 3,000 Years of Defying Nature'. Vindplaats van het origineel: India.