PTT Telecom verdedigt markt met Internettelefonie

PTT Telecom wil klanten vanaf volgend jaar de mogelijkheid bieden met gewone telefoons via Internet te bellen. Naar het buitenland bijvoorbeeld. Het bedrijf lijkt gedwongen deze spotgoedkope en dus bedreigende technologie te omarmen. Maar de kwaliteit ervan laat nog te wensen over.

ROTTERDAM, 17 JUNI. “We moeten het onvermijdelijke met kracht bevorderen.” Met dit citaat van de Franse staatsman en diplomaat C. de Talleyrand doelde algemeen directeur B. Verwaayen van PTT Telecom medio maart op de komst van telefonie via Internet. Sommige marktonderzoekers voorspellen dat deze nieuwe techniek grote telecombedrijven binnen enkele jaren honderden miljoenen omzet zal kosten. De aanval is de beste verdediging, dus komt PTT Telecom volgend jaar zelf met Internettelefonie op de markt.

Het principe is eenvoudig. De abonnee belt met een gewone telefoon tegen lokaal tarief naar een een zogeheten provider, die toegang biedt tot Internet. Het telefoontje wordt omgezet in een signaal dat - op het provider-abonnement na gratis - via dit mondiale netwerk een collega-provider bereikt in bijvoorbeeld New York. Die zet het Internet-signaal weer om in telefoonsignaal dat via een lokaal telefoonbedrijf terechtkomt bij de persoon die wordt gebeld.

Tegen twee keer lokaal tarief kan zo over de hele aardbol worden getelefoneerd. Op de huizenhoge tarieven van sommige internationale telefoongesprekken zijn op die manier besparingen te realiseren van soms meer dan negentig procent.

Tot op heden moest voor bellen via Internet gebruik wordt gemaakt van pc's. Daarvoor zijn een geluidskaart nodig en specifieke programmatuur, zowel bij de beller als bij de persoon die gebeld wordt. Daarnaast wordt gewerkt aan de ontwikkeling van zogenoemde pc-telefoons, waarbij het telefoonsignaal al in de huiskamer wordt omgezet naar een signaal dat geschikt is voor transport over een computernetwerk zoals Internet.

Nu wordt bellen over Internet dus ook mogelijk met een doodgewone telefoon. Maar PTT Telecom zal zijn lucratieve omzet uit internationale telefonie (ruim twee miljard gulden) niet als sneeuw voor de zon zien verdwijnen. De kwaliteit van de nieuwe toepassing laat vooralsnog te wensen over.

“Bellen via Internet is vooralsnog buitengewoon omslachtig en de kwaliteit is minder dan die van GSM”, zegt directeur N. Brink van Internetaanbieder World Online die in Nederland samenwerkt met Telfort (British Telecom en Nederlandse Spoorwegen). Die kritiek is opmerkelijk, want juist Internetproviders als World Online moeten telecombedrijven met nieuwe technologie het vuur aan de schenen gaan leggen.

De beller via Internet moet geduld betrachten, aldus Brink, want gesproken woord komt met een vertraging van omstreeks twee seconden op de plaats van bestemming. Brink wijst er voorts op dat een gesprek naar Amerika aan de andere kant van de oceaan ook weer van Internet moet worden overgezet naar het publieke telefoonnet. “De opstoppingen die daar kunnen optreden zijn soms schrikbarend”, zegt zij. Daar komt bij dat telefoongesprekken via Internet op willekeurige momenten onvrijwillig kunnen worden verbroken.

World Online levert vooralsnog alleen telefonie via Internet met gebruik van pc's. Gelukkig ziet Brink de kinderziekten van Internettelefonie geleidelijk verdwijnen. Voorlopig ziet zij Internettelefonie als 'speeltje', maar als de technische problemen over enkele jaren zijn opgelost, zal twintig procent van het internationale fax- en telefoonverkeer vanuit Nederland via Internet worden afgewikkeld.

Vooruitlopend daarop, zegt Brink, zullen abonnees van World Online, ondanks de gebrekkige technologie, al vanaf september van dit jaar met hun gewone toestel via Internet kunnen bellen. Voor het lokale deel van de verbinding zullen bellers gebruik maken van de diensten van Telfort, dat tot in de huiskamer weer capaciteit zal inkopen PTT Telecom.

Brink verwacht niet dat veel andere bedrijven zullen investeren in Internettelefonie met gewone telefoons. Zij wijst erop dat daarvoor bedragen nodig zijn die de meeste Internetaanbieders bij gebrek aan een krachtige partner als Telfort niet kunnen dragen.

Directeur F. Rodriquez van Internetaanbieder XS4All erkent dat zijn bedrijf vooralsnog niet van plan is te investeren in Internettelefonie. De reden daarvoor is volgens hem niet gebrek aan middelen, maar scepsis over de mogelijkheid op korte termijn geld te verdienen. “Het is nog onduidelijk of het daadwerkelijk gaat lukken een telefoon aan te sluiten op Internet”, stelt Rodriquez, die XS4All eind dit jaar zal verlaten. (“Onenigheid? Nee hoor, maar XS4All heeft een goede manager nodig.”)

Niettegenstaande de scepsis van Rodriquez en de voorzichtigheid van Brink probeert een reeks (buitenlandse) bedrijven via Internet voet te zetten op de miljardenmarkt van het internationaal telefoonverkeer. Diverse bedrijven ontwikkelen apparatuur voor verkeer 'van telefoon naar telefoon' via Internet. Het Amerikaanse Lucent Technologies (de toekomstige werkgever van Verwaayen) is de meest prominente en met onder meer het Canadese Newbridge in de race voor de opdracht van PTT Telecom.

Bedrijven als Lucent moeten toegangspoorten ('Gateways') leveren die nodig zijn om telefoonverkeer om te zetten in signaal dat over Internet kan worden getransporteerd. Volgens R. Rubens van Lucent zullen vanaf eind september in elk geval de eerste proefprojecten worden begonnen met bedrijven als het Amerikaane MCI en France Télécom. Hij bevestigt dat ook met World Online gesprekken gaande zijn over Internettelefonie.

Andere Amerikaanse bedrijven, zoals IDT Corporation en Global Link, willen zelf een mondiaal netwerk voor Internettelefonie 'uitrollen', waardoor zowel het begin als het einde van de communicatie onder controle kan worden gehouden. Global Link kondigde eind maart investeringen aan van 500 miljoen dollar (ruim 900 miljoen gulden) en had nog voor de zomer allianties willen vormen met aanbieders van Internetdiensten, in Nederland en andere Europese landen. Dat is nog niet gelukt. Volgens een woordvoerder zijn gesprekken gaande met diverse kandidaten maar heeft de nieuwe dienst vertraging opgelopen, mede omdat Global Link niet alleen spraak, maar ook videobeelden via Internet wil gaan transporteren.