Airbus verwijt Boeing monopolievorming

LE BOURGET, 16 JUNI. De voorgestelde overname door Boeing van McDonnell Douglas, alsmede Boeings huidige beleid om grote Amerikaanse vliegmaatschappijen met exclusieve contracten voor minimaal 20 jaar aan zich te binden, hebben maar één doel: het vestigen van een monopolie en het marginaliseren van het Europese Airbus, de enige nog overgebleven concurrent.

Deze felle beschuldiging richtte Airbus-voorzitter Jean Pierson gisteren op een persconferentie tijdens de opening van de grote tweejaarlijkse luchtshow op het Parijse Le Bourget tot Boeing. De flamboyante Fransman zei dat Boeings nieuwste initiatieven en met name de 'anti-concurrerende' exclusieve leveringscontracten (met American Airlines, Delta Airlines en weldra ook Continental Airlines) strijdig zijn met de artikelen 85 en 86 van het Europese Verdrag van Rome. “En die wetgeving dient door de Europese Commissie in Europa onverbiddelijk te worden toegepast”, aldus Pierson. Ron Woodard, president van Boeings Commercial Airplane Group, noemde de voorgenomen fusie met McDonnell Douglas ook op Le Bourget echter volstrekt normaal en beklemtoonde dat McDonnells commerciële vliegtuigbouw al bijna is verdwenen. Wel zou McDonnells sterke militaire afdeling Boeing een forse defensieafdeling bezorgen, die tegenwicht kan bieden wanneer het in de cyclisch geaarde commerciële vliegtuigbouwsector minder goed gaat.

En over de exclusieve leverakkoorden met Amerikaanse airlines zei Woodard laconiek: “Zij hebben het ons gevraagd. Wij kunnen dat toch moeilijk weigeren? Bovendien vliegen de meeste al met Boeingtoestellen. Hij voegde eraan toe: “Als vliegmaatschappijen als Airbus zoiets zouden vragen kan ik mij niet voorstellen dat zij zouden weigeren.” Op de inhoud van de exclusieve leveringscontracten - op de vraag bijvoorbeeld wat er gebeurt als een gecontracteerde airline in de toekomst toch bij een andere producent koopt - wilde Woodard niet ingaan.

John Leahy, het Amerikaanse directielid van het Europese Airbus-consortium had op dit punt minder gebrek aan stof. “De Verenigde Staten”, zei hij, “hebben de neiging de wereld de les te lezen over de waarden van vrije en open concurrentie, terwijl op hetzelfde moment Boeing op zijn thuismarkt exclusieve akkoorden afsluit met het enige doel concurrenten voor de komende twintig jaar uit te sluiten”.

Ondanks alle gekrakeel gaat het de twee resterende grote vliegtuigbouwers in de wereld allerminst slecht. Boeing maakte gisteren bekend dat het de productie van zijn populairste toestel - de 737 in zes versies - volgend jaar zal opvoeren naar 24 stuks per maand. Airbus hoopt de productie van zijn succesnumer - de A320 in drie versies - te verhogen naar 18 per maand. Leverde Boeing vorig jaar nog 220 vliegtuigen af, dit jaar worden dat er 340 en volgend jaar ruim 500. Runner up Airbus vertoont eveneens progressie: van 126 afgeleverde toestellen in 1996 naar 185 dit jaar en 220 volgend jaar.

Wat de lancering van nieuwe producten betreft meldde Airbus-topman Jean Pierson dat alles naar wens gaat met de voorbereiding van de A3XX voor 500 tot 800 passagiers.

Nu zijn op dit project 500 employees ingezet en eind dit jaar zullen dat er 1000 zijn. Pierson meldde dat het Italiaanse Alenia, Belairbus, Stork Aviation, het Zweedse Saab en het Finse Finaritec al medewerking hebben toegezegd, terwijl er wordt gepraat met Koreanen en met de Russen.

Tijdens de show op Le Bourget sprak Pierson gisteren met de Russische minister van economische zaken Yakov Urinson die liet weten: “Rusland zou graag de onderstellen en vleugeldelen voor zo'n vliegtuig bouwen”.

Airbus doet ook pogingen om de Amerikaanse defensiegigant Lockheed-Martin, de grote concurrent van Boeing, voor de A3XX te interesseren. Jean Pierson maakte verder de 'feitelijke lancering' bekend - de 'formele' komt in september - van twee nieuwe versies van de al vliegende Airbus A340, een 500-versie die 313 passagiers over 15.400 kilometer - van Londen naar Perth - kan vervoeren en een 600-versie, het grootste Airbustoestel tot nu toe dat 378 passagiers over 13.500 kilometer zal kunnen transporteren. Dit 500/600-project gaat 2,5 miljard dollar kosten. Dat geld is er volgens Pierson.

Boeing-topman Woodard kondigde op zijn beurt vergrote versies van de Boeings 737, de 777 en de 747. Dat laatse toestel, een 747X, moet zo'n 10 procent meer passagiers kunnen vervoeren dan de huidige 747-400 die er 400 kan bedienen.

Woodard beklemtoonde echter dat dit geen tegenhanger wordt van Airbus' geplande 'superjumbo' A3XX. “Want daarvoor bestaat volgens ons geen markt”, aldus de Amerikaan.

Bij Airbus wordt dit echter gezien als een poging van Boeing om zijn al dertigjarige monopolie in de 747-jumboklasse zolang mogelijk te handhaven.