28E POETRY INTERNATIONAL FESTIVAL

ZATERDAG 14 JUNI

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL THE CONFESSION OF THE 2000 YEAR OLD POET, A DEFENCE OF POETRY Openingslezing door Charles Simic.

Presentatie: Atte Jongstra.

De in 1938 in Joegoslavië geboren Amerikaanse dichter Charles Simic zal zich uitspreken over de exclusieve eigenschappen en waarden van een van 's werelds oudste kunstvormen, de poëzie. In 1945 vertrok Simic met zijn familie naar de Verenigde Staten, het land waar een officiële literaire taal ontbreekt, zoals Simic zelf opmerkte. Zijn laatste bundel Walking the Black Cat geeft opzienbarende visioenen van het spooklandschap dat ook de achtergrond vormt van zijn eerdere werk - een landschap waar het surreële en het wereldse, waar engel en beest niet van elkaar te onderscheiden zijn.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL VOORWERPEN, IN MIJN LIED VEREEUWIG IK U Met: Awlad Ahmad, C.K. Williams, C.O. Jellema, Rolf Haufs, Vincent Oliphant, Renée van Riessen, Jacques Roubaud, Jaime Sabines, Izet Sarajlic, K. Schippers, Charles Simic, Lennart Sjögren, Cornelis van der Wal, Richard Wilbur en Yu Jian.

Muzikale intermezzo's: Greetje Bijma.

Presentatie: Atte Jongstra.

'U bent duidelijk een verstandige jongeman, dus waarom verdoet u uw tijd met het schrijven over messen, lepels en vorken', kreeg Charles Simic ooit van een tijdschriftredacteur te horen. Of hij zijn gedichten niet aan verhevener onderwerpen kon wijden? Eenvoudige voorwerpen zijn niet alleen voor Charles Simic een serieuze gesprekspartner. Gerrit Achterberg bijvoorbeeld begon zijn gedicht 'Ode' met de eerbiedige woorden 'Voorwerpen in mijn lied/ vereeuwig ik u'. Poetry presenteert een parade van odes aan een voorwerp door dichters van het festival. 22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: YURI HONING TRIO

ZONDAG 15 JUNI

14.30 UUR HOTEL NEW YORK ONDER DEN ADEM VAN DE MAAS Literaire boottocht in het teken van de stad New York

Met: Thomas Kling, Michael Palmer, Rudi Kagie, K. Schippers, Jan Oudenaarde en H.M. van den Brink.

Presentatie: Maria Heiden.

Met als motto Onder den adem van de Maas zal deze zomer het schip De Animathor een aantal zondagen uitvaren voor een literaire boottocht over de Maas. Een van deze boottochten zal ter gelegenheid van Poetry zijn gewijd aan de stad New York. Er zullen muzikanten aan boord zijn en onderweg wordt gepauzeerd voor een afternoon tea uit een knapzak. Afvaart en aankomst: Hotel New York. Organisatie en reserveringen: Boekhandel Van Gennep, (010) 4 33 05 92. Kaartverkoop vanaf een uur voor aanvang bij Hotel New York. Toegang: ƒ 35,- (inclusief afternoon tea). 20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL C. BUDDINGH'-PRIJS Met: Rien van den Berg, Piet Gerbrandy, Astrid Lampe, Hilbrand Rozema, Pem Sluijter en Jos Versteegen.

Presentatie: Henk van der Waal en Marjoleine de Vos.

Voor de negende keer zal tijdens het festival de C. Buddingh'-prijs voor nieuwe Nederlandstalige poëzie worden toegekend en uitgereikt. De jury (Ed Leeflang, Judith Herzberg, Maria Heiden en Henk van der Waal, de prijswinnaar van vorig jaar), nomineerde zes bundels. Zie pagina 2 van deze bijlage. De zes dichters dragen voor uit eigen werk en worden kort geïnterviewd.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL DE JONGE DICHTERS

Met: Dirk van Bastelaere, Lavinia Greenlaw, René Huigen, Adília Lopes, Laura Ranger, Raoul Schrott en Christophe Tarkos.

Presentatie: Henk van der Waal en Marjoleine de Vos.

Waar zijn de jonge dichters? Na de dichtende Maximalen kwam een prozaschrijvende generatie Nix, wier lusteloze levensfilosofie kennelijk niet met poëzie te verenigen viel. Ook onder de jonge rappers zijn nog geen grote dichters ontdekt. Er lijkt een tendens te bestaan dat dichters pas op latere leeftijd debuteren. Poetry zocht naar uitzonderingen: zeven jonge dichters van het festival, in 1960 of later geboren, zullen op deze avond hun gedichten ten gehore brengen. De twaalfjarige Laura Ranger uit Nieuw Zeeland, die haar eerste gedichten al schreef toen ze zes was, is van het zevental de allerjongste.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: SNAKE CHARMING

MAANDAG 16 JUNI

16.00 UUR TUIN CAFÉ FLOOR/ FOYERPODIUM POETRY IN THE AFTERNOON Met: C.K. Williams, Amanda Aizpuriete en Thomas Kling.

Presentatie: Rob Schouten.

Ligt 's avonds de nadruk op de poëzievoordracht, in de namiddagprogramma's Poetry in the afternoon (maandag, dinsdag, donderdag) zal de nadruk op het gesprek liggen. De presentator spreekt met dichters die elders in het festivalprogramma uitgebreid uit hun werk zullen lezen. Bij mooi weer in de tuin van Café Floor, bij regen op het foyerpodium van de Schouwburg. In deze maandagaflevering zal Rob Schouten spreken met C.K. Williams, Amanda Aizpuriete en Thomas Kling.

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL AMERICAN POETRY Met: C.K. Williams, Michael Palmer, Charles Simic en Richard Wilbur.

Presentatie: Rob Schouten.

Samen met Charles Simic komen drie Amerikaanse dichters naar Nederland die op het festival nog niet eerder te gast waren: C.K. Williams, Michael Palmer en Richard Wilbur. Alle vier bekleden een markante positie in de Amerikaanse poëzie, buiten de meest dominante tradities van enerzijds de Beat en anderzijds de academische poëzie. In een kort vraaggesprek met Richard Wilbur, eregast van het festival (aan hem is een vertaalproject gewijd), zal een van zijn gedichten speciale aandacht krijgen.

20.00 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Dezsö Tandori, Amanda Aizpuriete en Ciaran Carson.

Presentatie: Raymond van den Boogaard.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL THE UNITED STATES OF POETRY Introductie: Bob Holman. Presentatie: Rob Schouten.

Vertoning van twee programma's uit de vijfdelige televisieserie United States of Poetry, die het wijde landschap van de Amerikaanse poëzie tot leven brengt in de vorm van korte poetryclips. Van Californische whizzkids tot de iconoclasten van New-Yorks Nuyorican Poets Cafe, van rappers en professoren tot cowboys en schoolkinderen. Producer en dichter Bob Holman zal de programma's inleiden.

21.30 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Thomas Kling, Robert Anker en Raoul Schrott.

Presentatie: Raymond van den Boogaard.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: LIMITED EDITION

DINSDAG 17 JUNI

16.00 UUR TUIN CAFÉ FLOOR/FOYERPODIUM POETRY IN THE AFTERNOON Met: Lennart Sjögren, Ivan Štrpka en Dezsö Tandori.

Presentatie: Pietha de Voogd.

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Awlad Ahmad, Stefan Hertmans, Rolf Haufs en Lennart Sjögren.

Presentatie: Daan Cartens.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

20.00 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL DICHTER IN NEW YORK Met: Lavinia Greenlaw, Thomas Kling, Adília Lopes en Richard Wilbur en de acteurs Peter Sonneveld en Clinty Thuyls.

Introductie: Eliot Weinberger. Presentatie: Pieter Loef.

'New York City is een veel te ingewikkelde plek voor maar één god en één duivel', schreef Charles Simic. Het is dan ook onveranderlijk één van de meest tot de (literaire) verbeelding sprekende wereldsteden. Eliot Weinberger, samensteller van een toonaangevende bloemlezing van Amerikaanse poëzie, American poetry since 1950. Innovators and outsiders, stelde voor Poetry een programma samen met gedichten over New York. Van Amerikaanse dichters als Hart Crane, Amiri Baraka en Gary Snyder, maar ook van Federico García Lorca, Berthold Brecht, Vladimir Majakovski, Adonis en anderen. De teksten worden voorgedragen door de acteurs Peter Sonneveld en Clinty Thuyls. Ook de dichters Lavinia Greenlaw, René Huigen, Thomas Kling, Adília Lopes en Richard Wilbur geven in dit programma hun dichterlijke impressie van de stad.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Huub Beurskens, Adília Lopes en Vincent Oliphant.

Presentatie: Daan Cartens.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

21.30 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL FRANCESCO'S PARADOX Met: Walter Hus (compositie en piano) en Peter de Groot (zang).

Presentatie: Pietha de Voogd.

Componist en pianist Walter Hus en zanger Peter de Groot brengen de liederencyclus Francesco's paradox ten gehore, die is gebaseerd op de gelijknamige reeks gedichten van Stefan Hertmans.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: LÂUTÂRII

23.00 UUR HOEK WITTE DE WITHSTRAAT/ WILLIAM BOOTHLAAN ONTHULLING VERSREGEL Op de gevel van het pand op de hoek van de William Boothlaan en de Witte de Withstraat zal in neon een versregel oplichten: in alles is een oogopslag. De regel is van de dichter J.H. Leopold (1865-1925), die het grootste deel van zijn leven in Rotterdam werkte en woonde.

20.00 UUR BOURLASCHOUWBURG, ANTWERPEN DICHTERS IN 'T ELZENVELD POETRY ON THE ROAD Met: Amanda Aizpuriete, Jules Deelder, Hans Magnus Enzensberger, Neeltje Maria Min, Michael Palmer, Tadeusz Rósewicz, Miriam Van hee, Eddy van Vliet en Dirk van Esbroeck Trio.

Presentatie: Geert van Istendael.

Het cultureel centrum 't Elzenveld in Antwerpen organiseert in samenwerking met Poetry voor de vijfde keer Dichters in 't Elzenveld. Een gerenommeerd internationaal gezelschap is uitgenodigd, onder wie ook twee dichters van het Rotterdamse festival: Amanda Aizpuriete en Michael Palmer. Plaats: Bourlaschouwburg, Komedieplaats 7, Antwerpen. Toegang: bf 450 (bf 400 voorverkoop). Reserveringen: +32/3/223 56 20. Informatie: +32/3/231 20 56, 't Elzenveld, Lange Gasthuisstraat 33, B-2000 Antwerpen.

WOENSDAG 18 JUNI

16.00 UUR TUIN CAFÉ FLOOR/FOYERPODIUM BIJ DE DOOD VAN ALLEN GINSBERG Met: H.C. ten Berge, J. Bernlef, Dirk van Bastelaere, Eliot Weinberger,Michael Palmer en Richard Wilbur.

Presentatie: Jean Pierre Rondas.

De Amerikaanse dichter Allen Ginsberg, die op 5 april jongstleden op zeventigjarige leeftijd overleed, was een van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Beat Generation. Eind jaren veertig en in de jaren vijftig kwam hij als student op Columbia University in contact met een onconventioneel gezelschap van schrijvers, tot wie onder anderen ook Lucien Carr, William Burroughs en Jack Kerouac behoorden. Het werk van deze schrijvers was een van de belangrijkste inspiratiebronnen voor de hippies van de jaren zestig en zeventig. De term flower power werd door Ginsberg bedacht. Hij brak door als dichter in 1955 met zijn lange gedicht Howl, waarmee hij een geheel nieuw soort poëzie introduceerde; een poëzie die in lange regels opzwepend voortspoelt over de pagina's, en waarin thema's als homoseksualiteit,drugs, drank, vrijheid en tegendraadsheid een grote rol spelen. Ginsberg is een van de grote promotors geweest van de literaire performance.

Deze middag zal een discussie plaatshebben over de invloed van de Beat Generation op enerzijds de Amerikaanse en anderzijds de Europese poëzie, waaraan drie dichters uit het Nederlandse taalgebied (H.C. ten Berge, J. Bernlef en Dirk van Bastelaere) en drie Amerikanen (Eliot Weinberger, Michael Palmer en Richard Wilbur) zullen deelnemen.

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Adnan Al-Sayegh, Lavinia Greenlaw, Cornelis van der Wal en Laura Ranger.

Presentatie: Geert van Istendael.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

20.00 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL NEDERLANDSTALIGE DICHTERS/ OPEN LIJN Met: Guus Janssen Trio & Robert Anker, Dirk van Bastelaere, Renée van Riessen en K. Schippers.

Presentatie: Jean Pierre Rondas.

Het Guus Janssen Trio en de dichter Robert Anker hebben op uitnodiging van Poetry een geslaagde poging ondernomen de oude jazz-and-poetry-formule nieuw leven in te blazen door de dichter tot een soort vierde instrument te maken: de tekst van de dichter beïnvloedt de 'geïmproviseerde' muziek, de muziek stuurt het spreken van de dichter aan. De 'cubistische' jazz van Guus Janssen (piano), Wim Janssen (slagwerk) en Ernst Glerum (contrabas) blijkt wonderwel aan te sluiten bij de drie ballades van Robert Anker, waaronder 'De ballade van mijn moeder die opbelt om te vragen of het bij ons ook zulk slecht weer is'. Behalve het optreden van het Guus Janssen Trio en Robert Anker zijn er in dit programma voordrachten van Nederlandstalige dichters.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Ivan Štrpka, René Huigen en Izet Sarajlic.

Presentatie: Geert van Istendael.

Voordrachten van dichters uit verschillende landen.

21.30 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL DE UITVINDING VAN DE POËZIE (I) Met: Raoul Schrott.

Voordrachten: Herman Naber en Esther Scheldwacht.

Presentatie: Jean Pierre Rondas.

Ontstemd over het gebrek aan besef van traditie in een groot deel van de Duitstalige poëzie besloot de Oostenrijkse dichter Raoul Schrott uit te vinden wat poëzie eigenlijk is, waarvoor zij dient en waar zij vandaan komt. Hij ondernam een speurtocht naar voorlopers en sleutelfiguren van bepaalde poëtische vormen en tradities en stuitte op de geschriften van een aantal 'oerdichters'. Op het festival zijn Schrotts virtuoze hertalingen van deze geschriften en zijn aanstekelijke verhalen over de schrijvers ervan te beluisteren.

De acteurs Herman Naber en Esther Scheldwacht lezen de Nederlandse vertalingen.In oktober verschijnt Die Erfindung der Poesie. Gedichte aus viertausend Jahre,een door Raoul Schrott samengestelde bloemlezing, bij Die andere Bibliothek in Duitsland.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: OT AZOJ

DONDERDAG 19 JUNI

16.00 UUR TUIN CAFÉ FLOOR/FOYERPODIUM POETRY IN THE AFTERNOON Met: Awlad Ahmad, Adnan Al-Sayegh, Christophe Tarkos en Renée van Riessen.

Presentatie: Malika Al Houbach.

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL POÉSIE FRANÇAISE Met: Jacques Roubaud, Michelle Grangaud, Olivier Cadiot en Christophe Tarkos.

Presentatie: Jan H. Mysjkin.

Franse dichters van de late negentiende en de vroege twintigste eeuw hebben het werk van hun vakbroeders in het buitenland, waaronder Nederland, sterk beïnvloed. In de laatste decennia lijkt er onder Nederlandse lezers een groeiende onbekendheid te zijn ontstaan met de hedendaagse Franse poëzie. Dankzij vertaler Jan Mysjkin zijn op Poetry vier Franse dichters uit opeenvolgende generaties te beluisteren. Jan H. Mysjkin zal met Olivier Cadiot en Michelle Grangaud korte gesprekken voeren.

20.00 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL VIA POETICA Een elektrische wandeling door Nederlandstalige poëzie.

Presentatie: Louis Stiller en Anne Mieke Eggenkamp.

Wat bedoelt de dichter? Veel mensen verdwalen makkelijk in een gedicht. De door Poetry ontwikkelde proefeditie van een cd-rom Via Poetica, een elektrische wandeling door Nederlandstalige poëzie leidt de lezer via velerlei wegen steeds terug naar het gedicht. Op die wegen passeert deze lezer alle mogelijke informatie over tekst en dichter - in beeld, animaties, tekst en geluid. Op de proefeditie staan zes van de vijftig gedichten die de voltooide cd-rom zal bevatten. Zes poëziekenners schreven de tekst en verzamelden het materiaal: Gilles Dorleijn over 'Impasse' van M. Nijhoff, Enno Endt over 'In de zwarte nacht is een mensch aangetreden' van Herman Gorter, Jan Oegema over 'het vlees is woord geworden' van Lucebert, Annie van den Oever over 'Interpretatie van het uitzicht' van F. Harmsen van Beek, Wim Bronzwaer over 'Krullen in de avondlucht' van Huub Beurskens en Louis Stiller over 'Mobile' van Paul van Ostaijen.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL RONDOM JACQUES ROUBAUD Film, gesprek en voordracht

Met: Jacques Roubaud en Les ateliers d'écriture: Jacques Roubaud (film).

Presentatie: Jan H. Mysjkin.

Les ateliers d'écriture: Jacques Roubaud is een korte film die de dichter Roubaud laat zien in zijn werkkamer, pratend over zijn dagelijks bestaan als schrijver, over zijn taaltechnieken, spel met vormen en stijlkeuze. De film dateert uit 1994 en is een co-productie van Centre Pompidou/ Avidia en de Société des Gens de Lettres. Na de film zal Roubaud-vertaler Jan H. Mysjkin een gesprek met de dichter voeren.

21.30 UUR SCHOUWBURG KLEINE ZAAL DE UITVINDING VAN DE POËZIE (II) Met: Raoul Schrott en acteurs Herman Naber en Esther Scheldwacht

Presentatie: Malika Al Houbach

Vervolg op het programma De uitvinding van de poëzie van gisteren. (Zie toelichting aldaar.) N.B.: Dit programma is ook te volgen voor hen die het eerste programma hebben gemist.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER MUZIEK: AFRICA SABU NJOUMA

VRIJDAG 20 JUNI

16.00 UUR SCHOUWBURG FOYERPODIUM VERTAALPROJECTEN

Met: de dichters die aan het project hebben deelgenomen.

Presentatie: Marc Reugebrink en J. Bernlef

Gedurende de week van het festival zal J. Bernlef een vertaalatelier leiden over de Amerikaanse dichter Richard Wilbur. Marc Reugebrink leidt eenzelfde project over de Nederlandse dichter Huub Beurskens. Deelnemers en vertalers van het festival buigen zich, met behulp van basisvertalingen in het Frans, Duits, Nederlands en Engels, over het werk van deze twee dichters en proberen de gedichten in hun eigen taal over te brengen. Op de laatste dag zullen in publiekspresentaties enkele markante resultaten worden voorgedragen en enkele vondsten, struikelblokken en onoplosbaarheden van die week worden gememoreerd.

20.00 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL INTERNATIONAAL PROGRAMMA Met: Yu Jian, Jaime Sabines en C.O. Jellema.

Presentatie: Marcel Möring.

21.30 UUR SCHOUWBURG GROTE ZAAL UIT HET HART Met: Amanda Aizpuriete, Michelle Grangaud, C.O. Jellema, Adília Lopes, Vincent Oliphant, Laura Ranger, Ivan Štrpka, Richard Wilbur, Dezsö Tandori, en anderen.

Presentatie: Maria Heiden en Rik Zaal.

De magie van de poëzie toont zich vooral in de onthoudbaarheid ervan. De woorden laten zich niet inwisselen voor andere. Door rijm en ritme raakt een gedicht vaak als een bezwerende formule in het geheugen gegrift. Poetry presenteert aan het slot van de festivalweek Uit het hart, een programma waarin dichters van het festival teksten voordragen die zij uit het hoofd kennen.

22.30 UUR CAFÉ FLOOR/FOYER SLOTFEEST MET DE GIGANTJES