Instelling voor thuiszorg eist erkenning Borst

DEN HAAG, 7 JUNI. De vorige maand door minister Borst (Volksgezondheid) afgekondigde bevriezing van de marktwerking in de thuiszorg (kruiswerk en gezinszorg) leidt nu tot de eerste juridische procedure tegen het ministerie van VWS.

Curadomi, Organisatie Voor Thuiszorg BV uit Veenendaal, heeft bezwaar aangetekend tegen het besluit van de minister om Curadomi's aanvraag tot erkenning als thuiszorg instelling niet in behandeling te nemen. Zonder erkenning maakt Curadomi vanaf volgend jaar geen aanspraak meer op overheidsgeld uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) en is het bedrijf genoodzaakt patiënten én eigen personeel de deur te wijzen, zo liet Curadomi-directeur A. de Heer weten.

De drie jaar geleden ingezette marktwerking is bedoeld om de oude, soms erg logge en bureaucratische instellingen voor thuiszorg tot meer efficiëntie en klantgerichtheid te dwingen. Zo kregen de oude instellingen concurrentie van nieuwe thuiszorginstellingen, waarvan er intussen zo'n vijfentwintig zijn erkend. Die kregen ook een deel van de ruim drie miljard gulden aan AWBZ-geld voor thuiszorg toegewezen - zij het een zeer klein deel van 37,5 miljoen gulden (1997).

Het kabinet heeft vorige maand echter besloten de marktwerking voor de komende vier jaar in de ijskast te zetten omdat er rust nodig is in de sector die onder meer door de introductie van marktwerking behoorlijk op zijn kop is gezet. Alleen de reeds erkende nieuwe instellingen maken de komende vier jaar nog aanspraak op AWBZ-geld, naast natuurlijk de oude instellingen. Curadomi, die niet tot de erkende thuiszorginstellingen behoort omdat de minister een verzoek tot toelating niet in behandeling heeft genomen, voelt zich nu gepasseerd en heeft een procedure aangepannen tegen VWS. Curadomi wil alsnog tot het clubje gaan behoren van de erkende bureau's om zo op AWBZ-geld te kunnen blijven rekenen.

Een speciale advies- en geschillencommissie van het ministerie buigt zich deze maand over het bezwaarschrift van Curadomi tegen het niet behandelen van de aanvraag tot erkenning. Het is voor zover bekend de eerste juridische procedure tegen VWS nadat minister Borst de marktwerking in de thuiszorg in de ijskast zette.

Curadomi meent recht te hebben op erkenning omdat het daar in 1996 bij het ministerie al om had gevraagd. Het ministerie had toen gezegd dat het niet nodig was omdat vanaf 1 januari van dit jaar ook niet erkende thuiszorginstellingen AWBZ-geld konden krijgen. Curadomi heeft voor dit jaar volgens Curadomi-directeur De Heer ook daadwerkelijk AWBZ-geld toegewezen gekregen. De Heer voelt zich “slachtoffer van het kabinetsbeleid” nu de marktwerking in de ijskast gaat, er geen nieuwe bureaus meer bij mogen komen, en alleen erkende bureaus recht hebben op AWBZ-geld.

Het was mede onder druk van de Tweede Kamer dat het kabinet afgelopen maand besloot de marktwerking in de thuiszorg te bevriezen. De PvdA bleek zich in toenemende mate tegen de marktwerking te keren. Ook D66 kreeg steeds meer bezwaren.

Uitbreiding van de marktwerking komt mogelijk pas weer in beeld, wanneer in 2001 de nieuwe financiering van het ouderenbeleid van kracht wordt en er een nieuwe thuiszorgmarkt ontstaat, waarbij ouderen zelf met overheidsgeld hun 'zorg' kunnen 'inkopen'.

Een woordvoerder van het ministerie erkent dat er door het besluit om de marktwerking te bevriezen “bijzondere gevallen” zijn ontstaan, zoals de zaak Curadomi. “We bekijken op het ogenblik of er nog meer van dit soort gevallen bestaan en of er eventueel een oplossing voor te vinden is”, aldus de zegsman. Hij benadrukt evenwel dat het zeker geen automatisme is dat thuiszorginstellingen die geen erkenning hebben maar dit jaar wel AWBZ-geld hebben toegewezen gekregen, volgend jaar erkenning krijgen en dus op AWBZ-middelen kunnen rekenen.