PTT Telecom moet zich na vertrek topman bewijzen

Een dag na aankondiging van het vertrek van Ben Verwaayen worden de banden in Unisource, zijn geesteskind, strakker aangehaald. Maar aan de vooravond van de liberalisering wachten PTT Telecom meer uitdagingen.

ROTTERDAM, 4 JUnI. Voordat algemeen directeur Ben Verwaayen van PTT Telecom besloot zijn huidige werkgever in te ruilen voor een toppositie bij het Amerikaanse Lucent Technologies, ging hij bij het Amerikaanse AT&T langs. Verwaayen deed een goed woordje voor Unisource, de alliantie van drie Europese telecombedrijven waarmee de Amerikaanse kolos in Europa samenwerkt. “Ik wilde zeker weten dat de samenwerking niet aan mijn persoon hangt”, aldus Verwaayen.

De zorgen van Verwaayen, die over drie maanden overstapt naar de voormalige AT&T-dochter Lucent Technologies, zijn begrijpelijk. Samen met zijn Zweedse collega stond hij in 1992 aan de wieg van Unisource. Het vertrek van Unisource' Spaanse partner Telefónica naar concurrent Concert (BT/MCI) was de afgelopen maanden aanleiding voor speculaties over het afbrokkelen van de alliantie. Zou AT&T in Europa niet op zoek zijn naar een sterkere partner?

De speculaties zijn door de top van PTT Telecom consequent naar het rijk der fabelen verwezen. Verwaayen noemde gisteren “de geweldige samenhang in Unisource” die hij tot stand heeft gebracht een van de belangrijkste wapenfeiten van zijn negenjarige periode aan de top van het Nederlandse telecombedrijf. In elk geval brengt Unisource Carrier Services, het nieuwe bedrijf met een omzet van bijna vier miljard waarvan de oprichting vanmorgen is aangekondigd, de Europese partners dichter bij elkaar.

Directeur Koos van der Meulen van concurrent Telfort (British Telecom en NS) in Nederland ziet in de gezamenlijke onderneming navolging van 'het BT/MCI-model'. “British Telecom heeft MCI gewoon opgekocht”, zegt hij. “Dat is pas een hechte alliantie. Iedereen tracht die vorm nu te kopiëren.”

Op termijn zou Unisource Carrier Services ook kunnen bijdragen aan versterking van de band met AT&T. Unisource sprak vanmorgen de verwachting uit dat ook AT&T zijn internationale netwerk in de nieuwe onderneming zal onderbrengen, waarmee de heilige graal van 'een naadloos mondiaal netwerk' een stap dichterbij komt.

Unisource is vooralsnog in rustiger vaarwater gebracht, maar internationale expansie is niet de enige uitdaging die PTT Telecom resteert bij het vertrek van Verwaayen. Als hij per 1 september de deur in Den Haag achter zich dichtdoet, is de geliberaliseerde Nederlandse telecommarkt precies twee maanden oud. Verwaayen heeft zijn bedrijf daarop voorbereid, maar pas de komende jaren zal duidelijk worden in hoeverre PTT Telecom de concurrentie aankan. “The proof of the pudding is in the eating”, zegt directeur Ad Ketelaars van Enertel, een alliantie van energie- en kabelbedrijven die vanaf deze zomer met PTT Telecom gaat concurreren. M-Tel, een kleine concurrent, is zelfs buitengewoon fel. Volgens directeur F. van der Heijden raakt PTT Telecom door het vertrek van zijn topman 'stuurloos' en zal de liberalisering daardoor verder worden vertraagd. Verwaayen vindt niet dat hij het tijdstip van zijn vertrek ongelukkig heeft gekozen. Gezien de stormachtige ontwikkelingen op de telecommarkt is volgens hem “elk moment ongelukkig”.

Ook financieel analisten zien geen aanleiding tot paniek. “PTT Telecom vindt ongetwijfeld een kundige opvolger”, zegt een analist van ING Barings. Een collega bij ABN Amro Hoare Govett drukt zich nog sterker uit: “Het vertrek van Verwaayen naar een bedrijf als Lucent bewijst dat PTT Telecom bekwaam management in huis heeft gehaald.”

Over de opvolging van Verwaayen wordt druk gespeculeerd. Genoemd worden Johan Kooij, tweede man bij PTT Telecom, directeur Paul Smits van Unisource, KPN-topman Wim Dik (bij splitsing van KPN) en zelfs minister van Economische zaken Hans Wijers.