Frits Bolkestein verkeek zich op partijleider Borst

NIEUWEGEIN, 3 JUNI. VVD-fractieleider Frits Bolkestein heeft zich verkeken op Els Borst. Hij zag haar niet als een kandidaat voor het leiderschap van D66. De VVD-leider verloor er een weddenschap en 'twee goede flessen Franse wijn' mee, onthulde hij gisteren op een partijbijeenkomst in Nieuwegein.

Afgelopen vrijdag at Bolkestein een broodje met zijn collega-fractieleider Jacques Wallage en samen pijnigden ze zich de hersens wie de nieuwe leider bij D66 zou worden. De keuze hing in de lucht en Wallage gokte juist: hij voorzag de aanwijzing van Borst; Bolkestein verloor: hij dacht aan één van de jonkies uit de fractie.

Ook het politieke instinct van Annemarie Jorritsma, de VVD-minister van Verkeer en Waterstaat had gefaald. Zij had vrijdag tijdens het kabinetsberaad niets gemerkt aan haar collega van Volksgezondheid, verklaarde ze desgevraagd. Maar de VVD-politica, die wel wordt gezien als een VVD-leider-op-termijn, moest toegeven dat ze niet op Borst had gerekend. Ook Jorritsma gokte op een jonkie, op het Tweede-Kamerlid De Graaf, zei ze.

Bolkestein ontzag Borst, zijn toekomstige rivale op de kiezersmarkt, nog in zijn toespraak tot de eigen aanhang. Waar hij D66 kritiseerde, deed hij dat via de persoon van de huidige fractieleider, Gerrit Jan Wolffensperger. De VVD zou de waan van de dag volgen en alleen oplossingen aandragen die mensen willen horen, had Wolffensperger eerder gezegd. Nee, dat was nonsens: de VVD was nooit ergens voor weggelopen, dat was immers 'het keurmerk van de VVD'. Dan D66?: “Voor de VVD is het soms een raadsel waar D66 zich op baseert.”

'Is Els Borst een gevaar voor de VVD?', moesten Bolkestein en Jorritsma de partijaanhang op verzoek van 'onafhankelijk gespreksleider' Kees Mijnten uitleggen. Nee dus, zeiden ze in koor. Bolkestein zag 'Beste Els', zijn vroegere schoolgenote op het Barlaeus-gymnasium in Amsterdam, als 'een verstandige keuze'. Maar, voegde hij er fijntjes aan toe, ze zou het nog zeer zwaar krijgen. “Ik wens haar veel sterkte, want een lijsttrekker staat soms onder grote druk. Ik heb daar zelf ook erg aan moeten wennen. Je moet iedere dag wel ergens een uitspraak doen en liefst een verstandige.” Of hij nog een advies had aan zijn toekomstige collega-partijleider. Welzeker: “Mijn advies aan beste Els is: geef D66 een duidelijk profiel zodat de mensen weten waar ze op stemmen.”

En Jorritsma, die zag ook 'zwarigheden' op Borst afkomen. Ze prees haar collega als 'zakelijk en compromisbereid', maar realiseerde ze zich wel dat ze als vakminister met andere ogen zal worden bekeken? En wist ze ook dat concurrerende politici soms bijbedoelingen kunnen hebben? “Ze kan het nog heel moeilijk krijgen”, voorzag Jorritsma. Of het een wens of slechts een voorspelling was, zei ze er niet bij.