Paradox

D66 HEEFT een nieuwe leider: ze noemen haar Els. Na Hans en Jan is ze de derde leider van de partij. Ze is net als Van Mierlo senior, mist het charisma van haar voorganger, maar bezit daarentegen een grote dosis nuchterheid en kennis van zaken. Vooralsnog kennis op één vakterrein: Volksgezondheid.

Naast die handicap heeft ze een voordeel dat onvervreemdbaar is: ze is een vrouwelijke lijsttrekker en daar hebben de concurrerende partijen PvdA (Kok), VVD (Bolkestein) en CDA (De Hoop Scheffer) niet van terug.

De partij is tevreden, nu de kiezer nog. Die kent Els Borst alleen als vakminister. Hoe sterk is haar profiel? Ze is niet allround en ze is ook geen politiek dier. In de confrontatie met haar concurrenten kunnen die kennisachterstand en attitude haar lelijk opbreken. In een verkiezingscampagne kan haar natuurlijke autoriteit een voordeel zijn. Ze is naturel en in een markt van kiezers, die zich steeds minder aan precieze partijstandpunten willen vastklinken, is dat een kracht.

Waarom Els Borst: omdat Hans Wijers niet wilde. Zo simpel liggen die dingen soms. De jonkies (De Graaf en Van Boxtel) durfden niet en mochten ook nog niet van hun leider. Wolffensperger, de fractieleider in de Tweede Kamer, was eerder al over zijn eigen benen gestruikeld. En Winnie, ja Winnie, die was alleen het eerste half jaar van haar ministerschap een must. Zo kan D66 zonder revolutie terugvallen op een bekwame vakminister-op-leeftijd, die opeens de grande dame van de partij heet.

NOEM HET EEN PARADOX. De partij van de vernieuwing kreeg een lijsttrekker die op de meest traditionele wijze is geselecteerd: buiten de partijkaders om en in maximale beslotenheid. In termen van effectiviteit leverde Van Mierlo een knappe prestatie, het merkwaardige eraan is vooral een kwestie voor de partij.

Hoe lang lang zal het duren voor D66 zijn vierde leider kiest? Borst kan immers niet anders zijn dan een tussenpaus. De lengte van haar leiderschap zal sterk afhangen van haar score bij de verkiezingen. Verliest D66 fors dan zal haar leiderschap kort zijn; houdt ze de partij op niveau dan kan de partij de jonge generatie rustig laten uitrijpen.