Opnieuw tekort na Haags Brahmsfeest

Concert: Residentie Orkest o.l.v. Jevgeni Svetlanov. Programma: J. Brahms: symfonieën nrs 3 en 4. Gehoord: 30/5 Dr. Anton Philipszaal Den Haag.

Het Brahms Festival van het Residentie Orkest, dat zaterdag werd besloten, heeft het Haagse orkest een nieuw financieel tekort bezorgd. Het festival trok 25.500 bezoekers, waarmee de 31 concerten, waarvoor alle kaartjes los moesten worden verkocht, een gemiddelde zaalbezetting hadden van 61 procent.

De kassa's van de Dr. Anton Philipszaal en van de Nieuwe Kerk aan het Spui, die tijdens het festival als kamermuziekzaal in gebruik werd genomen, registreerden een opbrengst van bijna zes ton. Dat was 190.000 gulden minder dan was begroot. De merchandising bracht ruim een ton op, onder andere door ruim 4000 verkochte cd's met een opname van Brahms' Eerste symfonie door het Residentie Orkest onder leiding van Jevgeni Svetlanov.

Ondanks de tegenvallende inkomsten verliep de afgelopen maand buitengewoon gunstig voor het Residentie Orkest, dat er financieel rampzalig voorstond. De cultuurcommissie van de Haagse gemeenteraad stemde in met het aanzuiveren van de eerder ontstane tekorten van het Residentie Orkest en de Dr. Anton Philipszaal, die eigendom is van het orkest.

Overheid en bedrijfsleven in Den Haag brengen tezamen 4.7 miljoen op voor de zaal. De gemeente, zelf armlastig, geeft het orkest bovendien 450.000 gulden, plus een jaarlijkse subsidieverhoging van 80.000 gulden. Alle oude problemen zijn daarmee nog niet opgelost: de bestuurlijke en zakelijke banden tussen orkest en zaal moeten worden verbroken. En het orkestbestuur, dat het vertrouwen van de musici had verloren, moet nog worden vervangen.

Het Brahms Festival, dat begon op 3 april, Brahms' honderdste sterfdag, ging de afgelopen twee maanden goeddeels voorbij aan chef-dirigent Jevgeni Svetlanov. Pas een week voor het slot dirigeerde hij Brahms' Tweede symfonie en Schumanns Tweede symfonie. Nu besloot hij het festival met twee concerten met Brahms' Derde symfonie en Vierde symfonie.

De opvatting van de Russische maestro over de Wener Brahms past in Den Haag, want deze Brahms klinkt majesteitelijk en souverein. Het is veelal alsof de Wolga ook nog de Donau opslokt en nòg breder en trager gaat stromen. Bij Svetlanov klinkt de Derde symfonie heel anders dan wat Sawallisch vorige week in Amsterdam met zijn Philadelphia Orchestra liet horen: langzamer, gonzender, sonoorder, minder fleurig soms, maar met meer innerlijke spanning en rubato. Ook is er een groter contrast tussen behoedzame passages en extraverte uitbarstingen. De ware Brahmspassie bleef vrijdag, tijdens de eerste uitvoering, echter nog op afstand.