Platteland steeds meer in trek bij toerist; 'Die varkens, worden die nou worst?'

Boer Grootoonk uit het gehucht Ebbenbroek (bij Hardenberg in Overijssel) heeft een middelgrote en tot dusver pestvrije varkensmesterij. Hij krijgt drie weken oude biggetjes aangeleverd van 25 kilo, die hij in een maand of vier opfokt tot volwassen slachtvarkens van circa tachtig kilo.

Daarnaast neemt hij 's ochtends en 's avonds bij boeren uit de omgeving 'melkmonsters' af die in een laboratorium worden onderzocht om melkveehouders de prestaties van hun koeien te laten volgen. Verder chauffeert Grootoonk samen met dertig andere boeren uit de omgeving vrijwillig in de 'buurtbus' die het stadje Hardenberg verbindt met tal van gehuchten en buurtschappen.

Sinds een jaar of drie kent het familie-bedrijf van Grootoonk een nieuwe inkomstenbron: het ontvangen van gasten. Ontbijt serveren ze in hun huiskamer en ook de badvoorziening delen ze met hun gasten.

Sinds de boerenhoeve is opgenomen in het begin dit jaar verschenen boekje Hoeve-Logies in Nederland zijn wij na een familie uit Tiel het tweede stel gasten in Ebbenbroek. Per persoon kost een overnachting met ontbijt dertig gulden, maar omdat wij een kind van drie meevoeren, die een eigen kamer kon krijgen, kwamen we tijdens de telefonische boeking een dagprijs overeen van 75 gulden.

Ebbenbroek ligt in een schitterende omgeving vol bos, veen en heuvels. Met behulp van de landkaarten op de boerderij stippelen we fietstochten uit. Het hoogtepunt van ons verblijf is echter een bezoek met zoon Marius aan de varkensstallen van de Grootoonks en de melkveehouderij van de buren. Grote indruk maakt het aparte hok voor de 'zielige varkens' die in de gewone hokken te veel worden gebeten en aan hun staart getrokken. De boer: “Zij krijgen samen een eigen hok met extra veel ruimte. Zo kunnen ze rustig groeien en worden ze niet gepest.”

Bij het bezoek aan de varkensstallen moeten we allemaal een overall aan om onze kleren te beschermen tegen de stank. De ochtend na ons bezoek aan de stal, om zes uur, komt een grote wagen voorrijden om de afgemeste varkens naar het slachthuis te brengen. De boer had ons gewaarschuwd dat dit gepaard kan gaan met nogal wat kabaal, maar dat valt erg mee. Marius staat op de vensterbank met zijn neus tegen het raam. Over het lot van de varkens koestert hij blijkbaar weinig illusies als hij vraagt: “Die varkens, worden die nou worst?”

De uitgave van het hoeve-gidsje is een van de initiatieven die het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij heeft ondersteund in het kader van de 'plattelandsvernieuwing', het verbreden van de commerciële mogelijkheden van het boerenbedrijf.

Van deze nieuwe inkomstenbron voor de boeren moeten we ons niet veel voorstellen. J. Zwetsloot, beleidscoördinator van het ministerie: “Het gaat meer om het kweken van interesse voor het boerenbedrijf, dat thans behoorlijk in het verdomhoekje zit. De boeren uit het boekje zeggen eigenlijk: kom zelf nu eens kijken hoe wij hier leven en werken. Ze bedrijven dus pr voor de sector. Maar daarnaast staan ook kwaliteit en goed gastheerschap centraal. We drukken de boeren op het hart dat ze de gasten niet moeten zien als het zoveelste gewas.”

Met het gesubsidieerde boekje met boeren-logeeradressen zet Nederland een trend die in Engeland, Frankrijk en Duitsland al decennia lang traditie is. Zwetsloot: “Dat ons land op dit punt zo is achtergebleven, zal wel te maken hebben met onze volksaard. Wij zitten immers het liefst voor onze eigen caravan met een hekje om ons tuintje? Bovendien zijn onze boeren vaak bang dat de omgeving denkt dat ze onvoldoende inkomsten hebben als ze opeens een bed and breakfast beginnen.”

Bij de familie Grootoonk blijkt dat het voor boeren inderdaad vaak een hele stap is om gasten te gaan ontvangen. De boerin: “We kregen uit de omgeving reacties van 'wat leuk' tot 'dat zou ik nooit doen, vreemden binnenlaten' ”. De Grootoonks zien ons niet als een gewas. Het diner zit niet in het arrangement, het dichtstbijzijnde restaurant ligt tien kilometer verder. Maar als we 's avonds na een lange fietstocht moe aankomen, maakt de boerin zonder dralen een stevige hap.

INFORMATIE

Stichting Vrije Recreatie Broekseweg 75-77 4231 VD Meerkerk tel 0183-352741/352742 Europees Centrum voor Eco-Agro Toerisme (ECEAT) ECEAT-Nederland t.a.v. Rogier Verburgt Postbus 10899 1001 EW Amsterdam ECEAT-België Molenstraat 2/2 3110 Rotselaar *ECEAT-gidsen à ƒ 7,50 van 18 landen in Europa. In elke gids staan 25-80 adressen. Tel 020-6681030 (NL) of 00-32-16-448025 (B)

LITERATUUR

Hoeve-Logies in Nederland, gids voor een sfeervol verblijf op de boerderij 71 Locaties die logies bij de boer aanbieden Te koop op onder meer de kantoren van de ANWB Uitgeverij Roodbont, 120 blz., ƒ 32,50 ISBN 90 75280 11 4 De adressen van de logeer-hoeves staan ook op Internet (www.pi.net/-toiton) samen met zeventig nieuwe adressen die zich de afgelopen maanden hebben aangemeld bij Hoeve-Logies Nederland (tel 0172-586340).

De hoeves vallen uiteen in de categorieën 'logies met ontbijt' en 'accomodaties'.

Een luxere manier om te slapen bij de boer is het project Hotel de Boerenkamer in het Waterland ten noorden van Amsterdam. Met een subsidie voor behoud van waardevol cultuurlandschap kunnen boeren uit het Waterland bestaande woongebouwen ombouwen tot hotelaccomodatie. Boeken via de Boekingscentrale Boerenkamer te Monnickendam. tel: 0299-655726.