Vegetarisch dieet blijkt te helpen bij hoge bloeddruk

Een vetarm dieet met veel fruit en groenten blijkt goed te werken tegen hoge bloeddruk. Bij mensen die zo aten en die een mild tot matig verhoogde bloeddruk hadden, ging de bovendruk in de bloedvaten met gemiddeld 5,5 mmHg omlaag en de onderdruk met 3 mmHg (vergeleken met het effect bij een controledieet). Dat is bijna evenveel als bij mensen die een zoutarm dieet gebruiken (New England Journal of Medicine, 17 april).

De standaardaanpak van een te hoge bloeddruk is een energiebeperkt en natriumarm dieet (afvallen en zoutloos!), gecombineerd met een verminderde alcoholconsumptie. Er is echter reden om aan te nemen dat ook andere dieetfactoren de bloeddruk kunnen beïnvloeden. Zo hebben vegetariërs in het algemeen een lagere bloeddruk dan niet-vegetariërs. Dat zou te maken kunnen hebben met het verlaagde vetgehalte van een vegetarisch dieet of met het hoge gehalte aan vezels en mineralen (zoals kalium en magnesium). Proeven met voeding waarin die laatste bestanddelen waren aangevuld, bleken echter weinig effect te sorteren. Nu is het toedienen van vegetarische voedingssupplementen natuurlijk niet hetzelfde als echt vegetarisch eten; het is heel goed mogelijk dat het bloeddrukverlagende effect juist door de combinatie van verschillende voedingsbestanddelen ontstaat of dat dit effect het resultaat is van bepaalde nog niet geïdentificeerde stoffen.

Het nu gepubliceerde Amerikaanse onderzoek was bedoeld om het effect van een compleet dieet te onderzoeken. Onder de noemer 'Dietary Approaches to Stop Hypertension' (DASH-trial) namen 459 volwassenen aan de test deel. Het ging om patiënten met milde tot matige hypertensie (een bovendruk van maximaal 160 mmHg en een onderdruk van 80 tot 95 mmHg). De proefpersonen moesten dagelijks in het laboratorium hun middagmaal en avondeten consumeren. Het ontbijt kregen ze mee naar huis. Eenderde van de deelnemers kreeg een dieet dat rijk was aan fruit en groenten, een ander derde kreeg daarbovenop ook vetarme melk en onverzadigde vetten en het resterende deel fungeerde als controlegroep en kreeg het gebruikelijke Amerikaanse dieet. Na acht weken bleek de bloeddruk bij de patiënten met het combinatiedieet duidelijk lager dan bij de andere twee groepen. Bij een subgroep met matige hypertensie (bovendruk meer dan 140 mmHg en onderdruk meer dan 90 mmHg) daalde de bovendruk in de bloedvaten zelfs met 11,4 mmHg en de onderdruk met 5,5 mmHg.

De onderzoekers benadrukken dat het effect van het dieet bereikt werd bij een stabiel gewicht en een zoutopname van ongeveer 3 gram per dag. Ook werden de proefpersonen niet geheel 'drooggelegd'; ze mochten 2 glazen alcoholhoudende drank per dag drinken. De onderzoekers verwachten dat de hart- en vaatziekten substantieel kunnen worden teruggedrongen als de bestaande maatregelen worden gecombineerd met een vetarm, fruit- en groentenrijk dieet.