Kritiek op beloning managers; Kok voor belasting op vermogenswinst

DEN HAAG, 19 APRIL. Vermogenswinsten moeten in de toekomst worden belast. Daar zou een verlaging van de vermogensbelasting tegenover moeten staan. Dit idee lanceerde premier Kok gisteravond in zijn wekelijkse tv-gesprek.

De zogeheten vermogensaanwasbelasting moet de “exhibitionistische stijgingen van salarissen” van managers afromen, vindt de premier. In een eerste reactie steunen de regeringsfracties PvdA, VVD en D66 en oppositiepartij CDA het idee van de PvdA-premier.

Het bezit van vermogen is op dit moment belast, de stijging van de waarde is onbelast.

De vermogenswinstbelasting is een actueel thema geworden als gevolg van de spectaculaire stijging van de inkomens van managers. Driekwart van de Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen heeft een aandelenoptieplan voor zijn topmanagers. Aandelenopties geven managers het recht aandelen in hun bedrijf te kopen tegen vooraf vastgestelde prijzen. Als gevolg van de buitengewoon sterke koersstijgingen op de Amsterdamse effectenbeurs, waarbij de koerswinsten onbelast zijn, zijn met deze optieregelingen inmiddels miljarden guldens gemoeid.

Premier Kok sprak van “exhibitionistische stijgingen van salarissen” bij managers die voor anderen loonmatiging preken. “Dit is geen goede voorbeeldfunctie. Ik zou het verstandig vinden het een beetje rustig aan te doen.” Kok wil met name de “forse vermogenswinsten” belasten, maar een uitzondering maken voor de kleine beleggers. “Op vermogen en arbeid wordt belasting geheven, daarnaast is er een hele categorie van verrijking waarover geen belasting wordt geheven.” De premier verwacht dat de bewindslieden van Financiën het idee verder zullen uitwerken in hun belastingconcept voor de volgende eeuw dat deze zomer wordt gepresenteerd.

Het Tweede-Kamerlid Hoogervorst (VVD) beoordeelt het voorstel van Kok positief, maar wacht voor een inhoudelijke reactie de plannen van minister Zalm en staatssecretaris Vermeend (Financiën) af. Het Kamerlid Ybema (D66) steunt het voorstel. “Maar daar moet dan wel tegenoverstaan dat de vermogensbelasting helemaal wordt afgeschaft.” Daarnaast wil Ybema dat een waardedaling van het vermogen, zoals koersverliezen, mogen worden afgetrokken van de belastingen.

Het PvdA-Kamerlid Van der Ploeg wil de vermogensbelasting, opbrengst ongeveer 1,5 miljard gulden per jaar, in fasen terugbrengen. “Door de relatief lage loonstijging zijn de winsten sterk gestegen. Het verschil tussen haves en have nots wordt steeds groter”, aldus Van der Ploeg. Ook de PvdA wil dat verliezen op vermogens aftrekbaar worden. CDA-afgevaardigde Terpstra spreekt van “een goed idee”, maar het CDA is wel bang voor kapitaalvlucht.