VS verrast door uitspraak Jeltsin

WASHINGTON / BADEN-BADEN, 18 APRIL. De Verenigde Staten hebben gisteren met verbazing en terughoudendheid gereageerd op de aankondiging van de Russische president, Jeltsin, dat Rusland en de NAVO op 27 mei in Parijs een handvest over een 'speciale relatie' zullen tekenen. Jeltsin zei dit gisteren op een persconferentie met de Duitse bondskanselier, Kohl, in Baden-Baden in Duitsland.

“De plaats is nog niet bepaald, noch de datum, omdat, naast andere dingen, het handvest nog niet klaar is”, reageerde de woordvoerder van president Clinton, Mike McCurry, later op de dag. “We zijn nog niet op het punt dat we kunnen zeggen dat het gaat gebeuren of dat het noodzakerlijkerwijs daar zou moeten gebeuren, hoe mooi Parijs ook is in de lente.” Volgens de woordvoerder van het State Department, Nick Burns, zijn de “onderhandelingen nog niet afgerond, en dus kunnen we nog niet van een overwinning spreken, voor we die hebben”.

Jeltsin zei gisteren staande naast Kohl: “Wij willen aankondigen dat op de 27ste mei in Parijs de overeenkomst zal worden ondertekend door de leiders van de NAVO-landen en Rusland. Dus moeten we voortmaken.” Een dag eerder zei NAVO-secretaris-generaal Solana dat de onderhandelingen tussen Moskou en de NAVO over het handvest mogelijk niet voor 27 mei zijn afgerond. Dinsdag voerde Solana voor de vierde keer onderhandelingen met de Russische minister van Buitenlandse Zaken, Primakov, maar dit leidde niet tot een doorbraak.

Bondskanselier Kohl zei gisteren dat vier hoofdstukken van het handvest “voor 90 procent klaar” zijn, maar dat het vijfde hoofdstuk voor aanzienlijke problemen zorgt. Dit hoofdstuk gaat over de militaire infrastructuur van de NAVO op het grondgebied van nieuwe leden uit het vroegere Oostblok. Het handvest moet tegemoetkomen aan Ruslands bezwaren tegen de uitbreiding van de NAVO, waarvoor de alliantie op een top in juli de eerste nieuwe leden wil uitnodigen. Rusland wil geen versterking van de militaire infrastructuur van de NAVO, met nucleaire of conventionele wapens, in oostelijke richting.

Kohl gaf gisteren aan zijn invloed bij Westerse leiders te zullen aanwenden om tot een oplossing te komen. Volgens hem zijn er nog “aanzienlijke meningsverschillen”.

Pagina 5: Kohl hoopt op goede wil

Maar Kohl zei ook: “Ik heb er vertrouwen in dat we, met goede wil aan beide zijden, tot een overeenkomst kunnen komen voor de NAVO-Rusland-top op 27 mei.”

In Washington reageerde woordvoerder Burns van het State Department: “Het is duidelijk goed om te zien dat bondskanselier Kohl en president Jeltsin hierover een goede discussie hebben gehad. En wij hopen heel erg dat het optimisme op hun persconferentie vandaag werkelijkheid wordt in de inhoud van de onderhandelingen.” Maar een hoge Amerikaanse regeringsfunctionaris zei tegen het persbureau Reuter: “De Russen praten hierover, om redenen die ik niet geheel begrijp, alsof het al overeengekomen is. We zijn er nog niet.” (Reuter, AP)