Schandaal bedreigt Netanyahu

TEL AVIV, 21 FEBR. “Kiskush, gezeur”, zei premier Benjamin Netanyahu toen hem vorige maand om een reactie werd gevraagd over het corruptieschandaal dat bekend staat onder de naam 'Bibigate'.

Na vier weken intensief politieonderzoek, waarbij ook Netanyahu vier uur werd ondervraagd, is de zaak vooral door spectaculaire ontwikkelingen er omheen gaan stinken. Twee kranten, Yediot Achronot en Ma'ariv, halen vandaag politiebronnen aan volgens welke Netanyahu tijdens dit verhoor cruciale vragen ontweek. Israels invloedrijkste commentator Yoël Marcus van Ha'aretz schrijft vandaag dat Netanyahu niet zonder kleerscheuren van deze affaire afkomt. “In het ergste geval is hij een leugenaar, in het beste geval een gek die zich door zijn assistenten heeft laten manipuleren.” Gisteren gaf een minister al een hint dat niet moet worden uitgesloten dat ook Netanyahu voor de rechter zal worden gedaagd wegens zijn aandeel in het grootste politieke corruptieschandaal uit Israels geschiedenis.

Washington volgt de ontwikkelingen rond Bibigate op de voet omdat de val van Netanyahu of verdere aantasting van zijn geloofwaardigheid van invloed zal zijn op het vredesproces.

De vraag waar het op het bureau van de procureur-generaal in Jeruzalem om draait is of het uit de intensieve ondervragingen gedestilleerde materiaal hard genoeg is voor één of meer aanklachten. Over het falen van Ayala Sasson, de moedige televisiecorrespondente die het schandaal vier weken geleden op het scherm bracht, wordt niet meer gesproken. Na een opvallende afwezigheid van twee weken straalt zij veel zelfvertrouwen uit. Daar heeft ze ook wel reden voor, want één van de hoofdrolspelers in dit drama heeft deze week haar these bevestigd dat de invloedrijke Shas-politicus Arieh Deri de mislukte benoeming van de in opspraak geraakte Roni Bar-On tot procureur-generaal door premier Netanyahu heeft gepland. Arieh Deri heeft - zoals gisteren bleek - achter de schermen als een leeuw gevochten om Bar-On op deze belangrijke post te krijgen om hem uit de greep van een slopend proces vol fraude, bedrog en oplichting te redden. Een maand geleden onthulde Ayala Sasson dat de politieke manipulator Arieh Deri zelfs zover was gegaan de steun van de tien Shas-parlementariërs voor het Hebron-akkoord afhankelijk te stellen van de benoeming van Bar-On tot procureur-generaal. Dat kan licht werpen op de inspanningen die premier Netanyahu en zijn minister van Justitie, Zahi Hanegbi, zich hebben getroost om de regering te overrompelen met de benoeming van Bar-On.

Als dat inderdaad het scenario is hebben Netanyahu, Hanegbi en Arieh Deri de reactie over het hoofd gezien van Avi Yitzhak, de advocaat van Arieh Deri in de fraudezaak. Avi Yitzhak was kandidaat voor de prestigieuze positie van procureur-generaal (juridische adviseur van de regering). Radio Israel is er zeker van dat Yitzhak, die door het gemanipuleer van Arieh Deri werd gepasseerd, de bron is van de primeur van tv-correspondente Ayala Sasson en aldus de ware gangmaker van het adembenemende politieke corruptieschandaal.

Nadat hij was gepasseerd maakte Avi Yitzhak uit wraak zijn cliënt Arieh Deri zwart. Deze week is de animositeit tussen die twee in openlijke vijandschap omgeslagen. Woedend over beledigingen en leugens die Arieh Deri tijdens het politieverhoor aan zijn adres had losgelaten legde Yitzhak Deri's verdediging demonstratief neer. Gelijktijdig publiceerde hij in Ma'ariv een aan Arieh Deri gepubliceerde brief waarin hij de Shas-politicus, eens het wonderkind van de Israelische politiek, als de grote afperser in het Bar-On/Hebron-drama aanwees. Gisteravond bleek uit nieuwe onthullingen van Ayala Sasson dat Arieh Deri ook heeft geprobeerd Ma'ariv te manipuleren met het doel de naam van Avi Yitzhak als kandidaat voor het procureur-generaalschap uit de krant te houden en die van Roni Bar-On als “kanon en één van de meeste vooraanstaande strafpleiters” op de voorpagina te brengen.

“De politie maakt vorderingen inzake de verdenking dat Arieh Deri de benoeming van Roni Bar-On heeft afgedwongen”, was de vette openingskop van Ma'ariv gisteren. Heeft premier Netanyahu zich laten chanteren? Of hebben topambtenaren rond hem, buiten zijn medeweten, de Bar-On/Hebron-deal gesloten om Arieh Deri uit handen van de justitie te redden? Binnen twee weken zal blijken of de nieuwe procureur-generaal Rubinstein, aan wiens integriteit niet wordt getwijfeld, voldoende bewijsmateriaal heeft om de hoofdrolspelers in dit drama gerechtelijk te vervolgen. Van “kiskush, gezeur”, zoals Netanyahu het heeft uitgedrukt, is geen sprake meer. “Er zijn tekenen van rot”, schreef Ha'aretz gisteren in een hoofdartikel.