Voorkeur; Musea

SPIEGEL VAN ALLEDAG Prenten hadden vroeger een veel grotere verspreiding dan schilderijen; eigenlijk was de prent een goedkoop substituut voor een schilderij aan de muur. De tentoonstelling Spiegel van alledag toont afbeeldingen uit het dagelijks leven tussen 1550 en 1700. Maar wat is het dagelijks leven? Hoe dagelijks is de voorstelling die een eeuw na de eerste druk nog een keer wordt uitgegeven? Op de expositie hangt werk van of naar beroemde meesters als Brueghel, Goltzius, Bloemaert, van Ostade en Rembrandt en van meesters die vooral dankzij hun burijn en etsnaald roem hebben verworven zoals Claes Jansz Visscher en Jan Matham. Maar ook talloze minder bekende kunstenaars zijn tevoorschijn gekomen met verrassende voorstellingen. Spiegel van alledag. Nederlandse genreprenten 1550-1700 t/m 4 mei in het Rijksmuseum, Stadhouderskade, Amsterdam. Dag.10-17u.

MARKUS LÜPERTZ 'Laat de anderen grote schilders zijn, maar laat mij het genie,' zegt Markus Lüpertz. Het Stedelijk Museum in Amsterdam wijdt een retrospectief aan de Duitse schilder, die net als zijn vrienden, Baselitz, Immendorf, Penck en Kiefer in de jaren zestig schilderijen maakte waarvan de symboliek, de kleuren en de verfbehandeling de grootsheid van de Duitse culturele traditie in herinnering brachten. Ongeveer 65 schilderijen uit verschillende periodes zijn niet chronologisch of thematisch opgehangen, maar uitsluitend gecombineerd naar kleur of structuur. Rode, gele, groene en zwarte zalen moeten laten zien hoe Lüpertz zich door de tijd heen tot die kleuren of tot bepaalde structuren en een materiaal als papier heeft verhouden. De kleur van de muren wordt daarbij aangepast. Markus Lüpertz, Schilderijen t/m 31 mrt in het Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam. Ma-zo 11-17u.

SCHEMERING - TUSSEN LICHT EN DONKER De schilder Jan Andriesse stelde op uitnodiging van het Museum Jan Cunen een expositie samen waarin het geverfde licht de factor is die de geëxposeerde werken met elkaar verbindt. Hij zocht naar de expressie van het geverfde, natuurlijke licht. Naar schilderijen dus waarin de verf zélf licht is geworden, zoals bij Mondriaan, Maris, van Gogh, Weissenbruch en van Andriesse zelf. Een ongebruikelijke combinatie van werken, maar toch heeft het geheel direct iets vertrouwds. Het zijn stuk voor stuk verstilde, meditatieve schilderijen en ze vullen elkaar goed aan. Schemering - tussen licht en donker t/m 2 maart in het Museum Jan Cunen, Molenstraat 65, Oss. Di t/m zo 12u30-16u30.

LOF DER ZEEVAART Van een goed, groot overzicht van de ontwikkeling van het Nederlandse zeegezicht is het nooit gekomen. Nu is het dan zo ver. In Museum Boijmans Van Beuningen hangt een grandioos overzicht van 110 zeeschilderijen, dat de hele zeventiende eeuw bestrijkt. Lof der zeevaart heet de tentoonstelling, naar het gedicht van Joost van den Vondel uit 1623. Er hangen rivier- en strandgezichten, stads- en havengezichten, voorstellingen van zeeslagen, van walvisvangst in de poolzeeën, van schepen tijdens een storm, maar ook van rustiger onderwerpen zoals haringbuizen in kalm water. Vroom is de grote leermeester op dit gebied geweest. Hij schilderde vanaf ongeveer 1600 zijn volle doeken met stadsgezichten en zeeslagen. Zo groots als de eeuw begonnen was met de stukken van Vroom, zo magistraal wordt ze afgesloten met Willem van de Velde de Oude en de Jonge. Ook hier zeeslagen en volle havens, maar ook leegte en windstilte. Wie nog niet verzadigd is van zeewind, zilt en kruitdamp kan daarna nog terecht in het Maritiem Museum waar een expositie is te zien van vijftig zeventiende-eeuwse prenten uit de eigen collectie die schepen en zee tot onderwerp hebben. Lof der Zeevaart, De Hollandse zeeschilders van de zeventiende eeuw t/m 22 febr in Museum Boijmans Van Beuningen, Museumpark 18-20, Rotterdam. Di-za 10-17u, zo 11-17u. Het rijk van Neptunus, Maritieme prentkunst rond de Gouden Eeuw t/m 31 maart. In het Maritiem Museum, Leuvehaven 1, Rotterdam. Di-za 10-17u, zo 11-17u.

EN VERDER Aartsvaders, engelen en profeten; het Oude Testament in prent t/m 9 maart in het Rembrandtshuis, Amsterdam; Catharina de keizerin en de kunsten t/m 13 april in de Nieuwe Kerk, Amsterdam; Peter de Grote en Holland, culturele en wetenschappelijke betrekkingen tussen Rusland en Nederland t/m 13 april in het Amsterdams Historisch Museum; Sir Lawrence Alma-Tadema (1836-1912) retrospectief t/m 2 mrt in het Van Gogh Museum, Amsterdam.