Congres steunt AOW-fonds; PvdA staat dubbelfunctie Adelmund toe

DEN HAAG, 15 FEBR. De nieuwe voorzitter van de PvdA, K. Adelmund, mag tevens Tweede-Kamerlid blijven. Het partijcongres verwierp gisteren een voorstel om deze combinatie op termijn onmogelijk te maken. Adelmund werd daarna met overweldigende meerderheid (97 procent) gekozen.

Bij een deel van de partij bestaan bezwaren tegen het combineren van het Kamerlidmaatschap met het voorzitterschap. De critici vinden het onder meer onjuist dat Adelmund als partijvoorzitter oordeelt over de opstelling van de nieuwe kandidatenlijst voor de Tweede Kamer. Sommigen vinden ook dat Adelmund beide functies praktisch niet kan combineren.

Waarnemend voorzitter Vreeman wierp tegen dat de partijreglementen de combinatie toelaten. Hij noemde het “onjuist om tijdens de wedstrijd de spelregels te veranderen”. Vreeman beklemtoonde dat de PvdA met het oog op de verkiezingen van volgend jaar geen discussie moet hebben over de positie van de partijvoorzitter. Adelmund is gekozen voor een termijn van twee jaar. Na afloop van deze periode zal het bestuur nagaan hoe de combinatie partijvoorzitter/Kamerlid uitpakt.

Naast Adelmund werd Vreeman gekozen als vice-voorzitter. Hij was de enige kandaat voor de functie. Vreeman is nu Tweede-Kamerlid, maar wordt in maart burgemeester van Zaanstad. W. Etty, oud-wethouder van Amsterdam, werd opnieuw gekozen als penningmeester. De vroegere wethouder van Rotterdam E. Hallesleben wordt de nieuwe secretaris.

Het congres wil dat het partijbureau in Amsterdam blijft, en niet - zoals het bestuur wil - over drie jaar naar Den Haag verhuist. Aanleiding voor het verhuisplan vormen de krappe financiën van de PvdA en de wens om de staf van de parlementarie fracties en het partijbureau meer te laten samenwerken. Het bestuur zal zich over de wens van het congres beraden.

Fractievoorzitter J. Wallage verlangt dat het kabinet afziet van de voorgenomen bezuinigingen op de studiefinanciering voor het middelbaar beroepsonderwijs. Hij deed die oproep in zijn toespraak tot het congres. Volgens Wallage bieden de economische meevallers ruimte om de bezuiniging ongedaan te maken. Met de maatregel is voorlopig een bedrag van 50 miljoen gemoeid, later oplopend tot 100 miljoen per jaar.

Het plan voor de financiering van de oude dag dat Tweede-Kamerlid Van Zijl aan het congres aanbood werd vrijwel ongewijzigd aanvaard. Meest opvallend aan het plan is de oprichting van een AOW-fonds waarin bij economische voorspoed jaarlijks een bedrag wordt gestort. Met het fonds moeten vooral na 2010, als de baby boomers met pensioen gaan, de kosten voor de oudedagsvoorziening worden gedekt.

De grote Tweede-Kamerfracties hebben dit plan van Van Zijl al ondersteund, maar in het kabinet zou er nog onenigheid over bestaan tussen met name minister Zalm (Financiën), die voor het fonds is, en PvdA'er Melkert (Sociale Zaken), die het geld liever nu wil gebruiken om de werkgelegenheid te stimuleren.

In een promotiefilmje van de PvdA dat op het congres werd vertoond, liet premier Kok zich onverwachts positief uit over het AOW-fonds. Melkert heeft zijn bezwaren laten varen, zo zei deze in de marge van het congres.

Het congres nam verder door toedoen van de Jonge Socialisten een voorstel aan dat alle werknemers het wettelijke recht moeten krijgen om een pensioen op te bouwen. Dit is vooral van belang voor mensen met een los dienstverband.

Vice-partijvoorzitter Vreeman tenslotte pleitte ervoor dat de PvdA op zoek gaat naar “nieuwe ideologische veren”. Het socialisme moet daarbij het uiteindelijke streven zijn, met vrijheid, gelijkheid en solidariteit als uitgangspunt. De PvdA moet zich volgens hem onderscheiden door niet blind te varen op de zegeningen van de vrije markt, maar de partij moet zich ook niet laten verleiden tot overheidsbetutteling en bureaucratisch centralisme.