Verrast door overlopen Noordkoreaan; China wil meer tijd voor zaak-Hwang

PEKING/SEOUL, 14 FEBR. China heeft meer tijd nodig voor een beslissing over het lot van een hoge Noordkoreaanse overloper die woensdag zijn toevlucht heeft gezocht in de Zuidkoreaanse ambassade in Peking. Dat heeft de Chinese minister van Buitenlandse Zaken, Qian Qichen, vandaag gezegd na een ontmoeting met zijn Zuidkoreaanse ambtgenoot, Yoo Chong-Ha, in Singapore.

Een Zuidkoreaanse functionaris sprak van “het begin van een nuttige discussie”, die verder in diplomatieke kanalen in Peking en Seoul zou worden gevoerd.

Qian zei vandaag tegen verslaggevers dat het overlopen van de Noordkoreaanse topideoloog Hwang Jang-Yop, na een bezoek aan Japan, Chinahad volledig verrast. “We wisten niet wat er met Hwang in Peking was gebeurd”, aldus Qiang. “We waren niet op de hoogte van zijn verblijf in Peking. Hij logeerde niet in een Chinees hotel of gasthuis.” Hij drong er bij beide Korea's op aan de zaak “koel en kalm te behandelen, om vrede en stabiliteit te bewaren”. Het Amerikaanse ministerie van Defensie liet weten dat er geen aanwijzing was van verhoogde militaire spanningen in het grensgebied tussen Noord- en Zuid-Korea, hoewel de zuidelijke strijdkrachten in een hogere staat van paraatheid zijn gebracht.

De publiciteit rond het overlopen - door Pyongyang als ontvoering omschreven - van Hwang heeft China, een oude communistische bondgenoot van Noord-Korea maar nieuwe economische partner van Zuid-Korea, in een lastig parket gebracht. Noord-Korea eist dat China Hwang naar Pyongyang terugstuurt, terwijl Zuid-Korea wil dat hij zo snel mogelijk naar Seoul kan vertrekken. Westerse diplomaten in Peking gaan ervan uit dat China uiteindelijk met het laatste zal moeten instemmen.

Volgens functionarissen in Seoul heeft China via diplomatieke kanalen geklaagd over de manier waarop en snelheid waarmee de Zuidkoreaanse regering en media het overlopen in de publiciteit hebben gebracht. Eerdere overlopers via China kwamen pas in de publiciteit wanneer ze in Zuid-Korea waren aangekomen. Sommige waarnemers in Seoul menen dat de Zuidkoreaanse regering het overlopen van Hwang versneld hebben bekendgemaakt om de publieke aandacht af te leiden van het corruptieschandaal rond de failliete Hanbo-staalindustrie, waarbij onder anderen een eerder deze week afgetreden minister betrokken is.

Een Zuidkoreaanse krant, Chosun Ilbo, meldde vandaag dat Hwang was overgelopen omdat hij verwachtte uit de top te worden gezuiverd wegens zijn groeiende onvrede met het regime van Kim Jong Il - die ook bleek uit gisteren in Zuid-Korea gepubliceerde passages uit een brief van Hwang. De Japanse krant Asahi Shimbun schreef dat hij al tijdens zijn bezoek aan Japan had willen overlopen, maar daartoe niet in de gelegenheid was geweest. Volgens de krant had Hwang “heimelijk contact opgenomen met Zuidkoreaanse functionarissen en zijn wens om over te lopen kenbaar gemaakt”. Hwang zelf verblijft in de consulaire afdeling van de Zuidkoreaanse ambassade, waar hij volgens een Zuidkoreaanse waarnemers “zijn tijd doorbrengt met lezen en vredig slaapt”. Het twee etages tellende gebouw wordt door Chinese politie bewaakt om een interventie van Noordkoreaanse agenten te verhinderen. Bij de wegversperringen waarmee de politie de omgeving heeft afgezet, staan staan voertuigen met tientallen employés van de Noordkoreaanse ambasade in Peking. Gisteren probeerden ongeveer tien Noordkoreanen zonder succes de politie te passeren en het gebouw te bereiken. (Reuter, AP, AFP)