CAO-onderhandelingen; Dijkstal ligt overhoop met ambtenaren

DEN HAAG, 7 FEBR. Er dreigt een groot conflict te ontstaan tussen minister Dijkstal (Binnenlandse Zaken) en de vakbonden over een nieuwe CAO voor 106.000 rijksambtenaren. Dijkstal wil de rijksambtenaren dit jaar op de nullijn zetten en de rest van de eeuw 4 procent loonsverhoging geven.

De bonden noemen dit “volstrekt onvoldoende” en eisen alleen voor 1997 al 4,5 procent verbetering van arbeidsvoorwaarden.

Dijkstal geeft in een voorstellenbrief aan de vakcentrales voor overheidspersoneel te kennen dat hij een nieuw arbeidscontract voor de rest van de eeuw (tot en met 1999) wil sluiten. De bonden koersen aan op een CAO voor één of hooguit twee jaar. De nieuwe CAO moet ingaan op 1 april aanstaande. Voor 1997 hoeven de bonden wat betreft Dijkstal niet te rekenen op een structurele loonsverhoging. Wel is er met hem te praten over een éénmalige verhoging van de eindejaarsuitkering in 1997 met 1 procent. Voor zowel 1998 als 1999 biedt de minister de rijksambtenaren 1,5 procent salarisverhoging. De bonden van overheidspersoneel vinden dit aanbod “volstrekt onvoldoende”. “We hebben nu een duidelijke vijand”, zegt de onderhandelaar namens de FNV-centrale voor overheidspersoneel ACOP N. Altenburg (26.000 leden bij de rijksoverheid). Er ligt volgens Altenburg “een gigantisch gat tussen de voorstellen van de bonden en die van de minister”. “Het wordt een lange weg”, beaamt een woordvoerdster van de centrale voor middelbare en hogere functionarissen CMHF. “We zullen moeite hebben om onze leden tot bedaren te brengen”, zegt de onderhandelaar namens de christelijke ambtenaren CCOOP E.J. Anneveld. “Als de minister in 1997 geen loonsverhoging wil geven, waarom zouden we dan een contract met hem sluiten?”

De vier bij de onderhandelingen betrokken ambtenarenbonden (ACOP, CCOOP, AC en CMHF) eisen in een gezamenlijke brief onder meer reële salarisverbetering naast compensatie voor gestegen prijzen en een verdere uitbouw van de eindejaarsuitkering. “Als elke werknemer in de marktsector er in 1997 weer op vooruit gaat kun je het niet maken om de ambtenaren op de nullijn te zetten”, reageert FNV-onderhandelaar Altenburg furieus op de voorstellenbrief van Dijkstal. Dijkstal beargumenteert de nullijn voor 1997 met financiële problemen die het rijk nog zou hebben met de op 1 januari dit jaar geïntroduceerde 36-urige werkweek. “Dat argument gaat er bij ons niet in”, zegt Altenburg. “Over die 36-urige werkweek zijn twee jaar geleden in de CAO al afspraken gemaakt. Dat is afgeregeld en afgefinancierd.”

De bonden wijzen niet alle voorstellen van Dijkstal af. Zo wil de minister het recht introduceren voor werknemers om extra vakantiedagen te “kopen” of te “verkopen”. Dat laatste heeft betrekking op de inwisseling in geld van extra vakantiedagen, dat wil zeggen: vakantiedagen die uitgaan boven het in de marktsector geldende minimum van twintig dagen per jaar. Vertegenwoordigers van werkgevers en werknemers hebben over dit principe overeenstemming bereikt in de Sociaal-Economische Raad. Voor zover dit een betere combinatie van arbeid en zorgtaken mogelijk maakt is de FNV-centrale ACOP daar voor, aldus onderhandelaarster Altenburg. Ook met de CMHF valt te praten over wat genoemd wordt “meer maatwerk en individuele keuzevrijheid”.