Onderzoek: vooral jonge crècheleidster werkt goed

LEIDEN, 6 FEBR. Jonge crècheleidsters met weinig ervaring en weinig opleiding leveren in kinderdagverblijven beter werk af dan hun meer ervaren, hoger opgeleide collega's.

Tot deze conclusie komen Leidse pedagogen in het rapport 'Kinderopvang in Nederland, een empirisch onderzoek naar de afstemming van de opvoeding tussen ouders en opvang'. Voor het werk in een kinderdagverblijf is een opleiding vereist op tenminste het niveau van middelbaar beroepsonderwijs.

Sluitende verklaringen voor deze “opmerkelijke conclusie” ontbreken, schrijven de onderzoekers. Ze vermoeden dat in de theoretische hogere beroepsopleidingen “de vertaalslag naar de praktijk onvoldoende uit de verf komt”. Ook zou de “platte organisatie van kinderdagverblijven” bijdragen tot deze uitkomst. Feit is dat bij gebrek aan loopbaanperspectief ervaren leidsters jaren achtereen dezelfde taken uitvoeren waardoor ze zelf zeggen te kampen “met een gevoel van onderbenutting”. Tenslotte kan ook in de werkdruk een verklaring gevonden worden - anders dan hun collega's werken jonge onervaren leidsters doorgaans niet een volle werkweek.

In het onderzoek beantwoordden 1.485 vaders, moeders, leidsters van kinderdagverblijven en naschoolse opvang, gastouders en oppashulpen vragen over opvoeden; met de ouders en 'beroepsopvoeders' van 66 kinderen werd daarnaast ook gesproken. Doel was inzicht te krijgen in de overeenkomsten en verschillen tussen opvoeding door ouders thuis en de opvoeding door 'de opvang'.

De onderzoekers troffen twee gescheiden werelden aan. Ofschoon alle ondervraagden in grote lijnen hetzelfde denken over opvoeding, doen ze anders. Leidsters in crèche en naschoolse opvang hameren meer op zelfstandigheid en sociaal gedrag. Ouders benadrukken vooral prestatie want hun kind moet goed mee kunnen komen op school.

Over een individueel kind is tussen ouders en opvang vaak weinig pedagogische overeenstemming, laat staan afstemming. Waar de moeder meevoelend was, bleek de opvang autoritair en andersom. Echter die verschillende aanpak leidt maar zelden tot discussie. De gesprekken tussen ouders en professionals gaan vooral over praktische kwesties als een schone wc en de aardappels die het kind niet lust. Pedagogische visies komen daarbij niet aan de orde. Heel opmerkelijk is dat niet - uit eerder onderzoek blijkt dat ouders weinig “bewust” opvoeden.