EU fungeert als stoorzender op geldmarkt

AMSTERDAM, 5 FEBR. Als gevolg van een betaling van het Rijk aan de Europese Unie (EU) was er in de verslagweek sprake van een forse geldmarktverkrapping. Door het onverwachte moment waarop de betaling aan de EU plaatsvond, werd de verkrapping niet gecompenseerd door DNB. De geldmarktverstoring had echter geen noemenswaardige veranderingen in de geldmarkttarieven tot gevolg. Het 3-maands interbancair tarief, de 'benchmark' van de geldmarkt, steeg met 3 basispunten ten opzichte van vorige week tot 3,01 procent thans.

De geldmarktverkrapping vond plaats door een betaling van het Rijk aan de EU ter grootte van 500 miljoen gulden. Dit bedrag wordt in eerste instantie geboekt op de post 'Niet ingezetenen' met als tegenrekening de post 'Voorschotten in rekening courant'. Binnen enkele dagen zal de EU dit bedrag weer van haar rekening bij DNB halen. Omdat de EU meestal vreemde valuta nodig heeft, vormde de post 'Vorderingen en waardepapieren in buitenlandse geldsoorten' de laatste tijd de tegenrekening. Deze keer is dat niet het geval: waarschijnlijk heeft de EU dit keer geen vreemde valuta maar guldens nodig.

Vóór 1 januari van dit jaar werd een dergelijke transactie geldmarktneutraal (via het saldo dat het Rijk aanhoudt bij DNB) uitgevoerd. Nu de betalingen en ontvangsten van het Rijk direct door middel van geldmarkttransacties plaatsvinden, heeft de betaling aan de EU gevolgen voor de geldmarktruimte. Tezamen met de toename van de bankbiljetten in omloop resulteerde dit er toe dat de banken fors op het contingent moesten trekken. Hierdoor kwamen ze de laatste dag vóór het weekend en de eerste dag na het weekend boven het gemiddeld toelaatbaar beroep uit. Doordat ze de voorafgaande dagen echter onder die grens waren gebleven, bedroeg de besparing op het contingent net als aan het einde van de vorige verslagweek 1,3 procentpunt.

Wanneer de EU dezer dagen het door het Rijk betaalde bedrag van haar rekening bij DNB haalt, zal de post 'Voorschotten in rekening-courant' weer afnemen. De huidige krapte op de geldmarkt wordt dan dus teniet gedaan. Uit de relatief geringe omvang van de nieuwe speciale belening bleek dat ook voor DNB de betaling aan de EU op een onverwacht moment kwam. De nieuwe speciale belening, die inging op de dag dat de betaling aan de EU plaatsvond (31 januari), werd 900 miljoen gulden lager dan de vorige vastgesteld op ruim 2 miljard gulden.

Bron: ING Economisch Bureau