Rouw voor een overleden keizer

ADDIS ABEBA, 1 FEBR. Een grote groep in zwarte gewaden gehulde vrouwen heeft al vele bakken gevuld met gesneden uien, gember en exotische kruiden. Dag en nacht snijden zij groenten. Vandaag worden nog eens enkele ossen geslacht. Vele van deze vrouwen dienden aan het hof van de in 1974 afgezette en het jaar daarop vermoorde Ethiopische keizer Haile Selassie.

Nu zijn in de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba voor het eerst sinds vele jaren prinsen en prinsessen met hun bedienden en lakeien, ministers en andere hoogwaardigheidsbekleders van het keizerrijk weer bijeen. Morgen zal er de begrafenis van de eerder deze maand overleden keizer Amaha Selassie op royale wijze plaatshebben: de honderden verwachte gasten zullen gedurende de drie dagen van rouw ruimschoots worden gevoed.

Het lichaam van de 226ste keizer van het meer dan 2.000 jaar oude Ethiopische keizerrijk wordt in afwezigheid van buitenlandse hoogwaardigheidsbekleders in de kathedraal van de Drieëenheid in Addis Abeba begraven naast enkele van zijn voorgangers. “Om de huidige Ethiopische regering niet tegen de schenen te schoppen, hebben we geen buitenlandse monarchen uitgenodigd”, zegt Zanda Gabre Selassie, stiefzoon van de overleden keizer en organisator van diens begrafenis.

De moord in 1975 gedurende het militair/marxistische regime van president Mengistu op de negus Haile Selassie maakte officieel een einde aan het Ethiopische keizerrijk. Selassie's oudste zoon Amaha liet zich echter in 1989 in ballingschap in een Londens appartement tot nieuwe keizer uitroepen. Op tachtigjarige leeftijd overleed hij eerder deze maand in de Verenigde Staten. De huidige regering van premier Meles Zenawi gaf toestemming voor zijn begrafenis in Ethiopië, op voorwaarde dat het een privé-affaire betreft, geen staatsbegrafenis.

Pagina 5: Warme woorden voor Bernhard en Juliana

Het Nederlandse Koninklijk Huis heeft een condoleancetelegram gestuurd. Onder de aanwezige adel op het eenvoudige erf waar de voorbereidingen van de begrafenis plaatsvinden, wordt in warme bewoordingen gesproken over prins Bernhard en prinses Juliana. “Haile Selassie voelde zich zeer verbonden met koningin Juliana en prins Bernhard”, zegt een ex-minister van Haile Selassie. Menigeen herinnert zich het bezoek van Haile Selassie in 1954 aan Nederland en het bezoek van Juliana en Bernhard in 1969 aan Ethiopië.

Na de gevangenneming van vele leden van de keizerlijke familie in 1974 zette het Huis van Oranje zich in voor hun lot. In opdracht van het Nederlandse Koninklijk Huis gaven twee in Ethiopië woonachtige Nederlandse vrouwen morele steun en leverden zij maandelijks pakketten met consumptiegoederen, waarin onder andere make-up, af bij de gevangenissen. Samen met de Britse en Zweedse vorstenhuizen oefende het Koninklijke Huis druk uit om hen vrij te krijgen, wat uiteindelijk in 1989 geschiedde. Maar de glorie van het Ethiopische keizerrijk was inmiddels vergaan.

“We zullen nalaten om Amaha Selassie tijdens zijn begrafenis als keizer aan te duiden. Dat is te gevoelig in de huidige politieke situatie”, legt zijn stiefzoon uit. “Sommige aanhangers van de monarchie in Ethiopië willen deze begrafenis politiseren. Maar ik wil slechts de wens van mijn stiefvader in vervulling brengen, namelijk om te worden begraven in zijn vaderland.”

Amaha's zoon, de troonopvolger prins Zara Yacob, wil zich er in Addis Abeba niet over uitlaten of hij de 227ste keizer wordt. Zara Yacob woont in Londen.