Ritzen tegen herkansing voor jongeren

ROTTERDAM 29 NOV. Voor middelbare scholieren die nog geen achttien zijn en voortijdig hun school verlaten, wordt met ingang van 1 januari een veel gebruikte mogelijkheid voor een herkansing afgeschaft. Van minister Ritzen (Onderwijs) mogen deze leerlingen niet langer worden toegelaten op een school voor volwassenenonderwijs.

Op dit punt wil de bewindsman de Wet Educatie en Beroepsonderwijs (WEB) niet aanpassen, zo liet hij de Tweede Kamer gisteren weten. De nieuwe wet moet leiden tot de vorming van ongeveer vijftig Regionale Opleidingscentra (ROC), waarin het Vormingswerk, het Voortgezet Algemeen Volwassenenonderwijs (VAVO), het Beroepsonderwijs en de Basiseducatie worden ondergebracht. De oprichting van de ROC's moet uiterlijk in 1998 zijn voltooid.

De WEB, die sinds 1 januari 1996 stapsgewijs is ingevoerd, bepaalt dat de instellingen voor volwassenenonderwijs per 1 januari 1997 “uitsluitend toegankelijk is voor volwassenen”. Deze leeftijdsgrens (van achttien jaar) bestaat nu ook al, maar tot dusverre verleende de Onderwijsinspectie dispensatie voor jongeren die in het reguliere voortgezet onderwijs om uiteenlopende redenen zijn afgehaakt en daar niet meer kunnen of willen terugkeren, de drop-outs.

Ongeveer een kwart van de ruim twintigduizend Mavo-leerlingen op de 46 scholen voor volwassenenonderwijs is zestien of zeventien jaar oud. Voor hen biedt deze opleiding vaak een laatste kans om een Mavo-diploma te halen om vervolgens alsnog door te stromen naar de Havo.

“Wij vinden dat we deze groep moeten kunnen blijven opvangen. Anders zullen zij onherroepelijk verloederen”, zegt directievoorzitter H. de Vries van het Trajectumcollege in Utrecht. Zo'n 120 leerlingen op de Mavo-afdeling van zijn school zijn nog maar zestien of zeventien jaar oud. In het algemeen zijn het jongeren die te maken hebben met sociale problemen, vaak in het gezin, en zij hebben daardoor een mislukte schoolcarrière achter de rug. Het is niet zo, aldus De Vries, dat ze het Mavo-niveau intellectueel gezien niet aankunnen. Op het Trajectumcollege haalt 85 procent van hen uiteindelijk het diploma.

De Vries: “Wij halen uitsluitend leerlingen binnen die een duidelijk plan voor zichzelf hebben bedacht, anders heeft deze opleiding geen zin. Bij de toelatingsgesprekken blijkt dat zij zeer gemotiveerd zijn om hun papiertje te halen. Eén ding willen ze namelijk voorkomen: dat zij als alternatief op Hoog Catharijne gaan rondhangen.”

De BVE-raad, de overkoepelende organisatie voor het beroeps- en volwassenenonderwijs, onderschrijft de bezwaren van De Vries. Bestuurslid G. Houben vindt het “geen goed idee” om de leeftijdsgrens voor Mavo-leerlingen op achttien jaar te stellen en de dispensatiemogelijkheid af te schaffen. Zij vreest dat Ritzen “een gat creëert voor een uiterst kwetsbare groep jongeren”.

Ritzen toont zich niet onder de indruk van deze bezwaren, die tijdens het overleg met de Kamer vooral werden verwoord door Kamerlid Rabbae (GroenLinks).

De oorzaak van veel mislukte schoolcarrières ligt volgens Ritzen op de scholen voor het voortgezet onderwijs zelf.